Đánh thuế bất động sản thứ hai có làm tăng giá nhà đất?

Việc áp dụng thuế đối với bất động sản thứ hai đang được kỳ vọng sẽ là một giải pháp hữu hiệu để hạn chế đầu cơ, tạo điều kiện cho người có nhu cầu ở thực tiếp cận nhà ở. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo về những thách thức và rủi ro đi kèm.

Thuế bất động sản: Cần tính toán kỹ để đảm bảo công bằng

Theo các chuyên gia kinh tế, việc đánh thuế bất động sản thứ hai sẽ tác động nhiều đến thị trường, bao gồm: Thuế sẽ làm giảm lợi nhuận của các nhà đầu tư thứ cấp, từ đó làm giảm sức hấp dẫn của thị trường bất động sản đối với hoạt động đầu cơ. Các nhà đầu tư sẽ có xu hướng chuyển hướng sang các kênh đầu tư khác hoặc chỉ mua một căn nhà để ở. Khi nhu cầu đầu cơ giảm, nguồn cung nhà ở sẽ tăng lên, giúp người có nhu cầu ở thực dễ dàng tiếp cận nhà ở hơn.

Tuy nhiên, để thuế bất động sản thứ hai phát huy hiệu quả, cần phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đồng bộ.

Đánh thuế bất động sản thứ hai chỉ là một trong nhiều biện pháp, không phải yếu tố duy nhất. Ảnh minh họa

Bà Đỗ Thu Hằng - Giám đốc cấp cao, bộ phận nghiên cứu và tư vấn Savills Hà Nội - cho rằng, việc áp dụng thuế bất động sản thứ hai đòi hỏi phải có sự chuẩn bị toàn diện, không chỉ ở một khu vực cụ thể mà trên toàn quốc. Điều này cần có một hệ thống quản lý bất động sản thống nhất và hiệu quả để xác định chính xác số lượng bất động sản mà mỗi cá nhân sở hữu. Việc bắt buộc giao dịch bất động sản qua ngân hàng sẽ giúp minh bạch hóa các giao dịch và thu thập thông tin về sở hữu bất động sản. Người dân cần có nghĩa vụ kê khai tài sản bất động sản để cơ quan thuế có cơ sở tính thuế.

“Mặc dù chúng ta mong muốn thực hiện việc đánh thuế ngay, nhưng cần phải tính toán thời gian, kế hoạch, không thể nói là làm được luôn. Thời điểm áp dụng cần đảm bảo thị trường phát triển bền vững thì nền kinh tế mới ổn định” - bà Hằng nhấn mạnh.

Thực tế, bất cứ sự thay đổi chính sách nào cũng sẽ có một nhóm hưởng lợi và một nhóm bị ảnh hưởng. Vì vậy, để đảm bảo hài hòa lợi ích giữa các bên, theo chuyên gia Batdongsan.com.vn, mức thuế bất động sản nên được tính toán dựa trên giá trị thị trường của tài sản thay vì số lượng căn nhà mà một cá nhân sở hữu. Điều này có nghĩa là, một căn hộ chung cư có giá trị 2 tỷ đồng sẽ chịu mức thuế thấp hơn so với một biệt thự có giá trị 20 tỷ đồng, dù cùng thuộc sở hữu của một người.

Bên cạnh đó, chính sách thuế cần có sự linh hoạt để phù hợp với từng khu vực và từng loại hình bất động sản. Thuế bất động sản ở các khu vực nội đô các thành phố lớn như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh cần cao hơn so với các khu vực ngoại thành hay vùng lân cận. Điều này sẽ giúp giảm áp lực lên hạ tầng đô thị và khuyến khích người dân di chuyển đến các khu vực có mật độ dân cư thấp hơn. Chính sách thuế có thể được sử dụng như một công cụ để khuyến khích hoặc hạn chế một số hoạt động đầu tư, kinh doanh bất động sản nhất định. Ví dụ, có thể áp dụng mức thuế ưu đãi đối với các dự án nhà ở xã hội hoặc các dự án đầu tư vào các khu vực khó khăn.

Đánh thuế có thể làm tăng giá nhà?

Ở góc độ khác, các chuyên gia cũng lo ngại tình trạng thuế chồng thuế nếu chính sách này áp dụng. Hiện, người mua nhà đất phải đóng tiền sử dụng một lần. Nếu đánh thuế nhà, đất hàng năm nhưng vẫn thu tiền sử dụng đất một lần sẽ khiến người dân “thêm gánh nặng”, không đủ sức mua nhà. Trong khi, người giàu có thể lách bằng cách chuyển quyền sở hữu tài sản cho người thân…

Cũng theo bà Hằng, việc đánh thuế bất động sản thứ hai có thể khiến giá bán bất động sản tăng, ảnh hưởng đến tính thanh khoản và sự phục hồi của thị trường.

"Trong bối cảnh hiện tại, khi chúng ta mong muốn đưa giá bất động sản về mức hợp lý, việc tăng giá có thể gây tác động tiêu cực đến sự ổn định của thị trường. Mặc dù luật đã được ban hành nhưng cần có thời gian để điều chỉnh và tính toán thời điểm áp dụng phù hợp, đặc biệt là khi thị trường đã phục hồi hoàn toàn. Việc triển khai cần có kế hoạch toàn diện, đầy đủ công cụ và không thể vội vàng", bà Hằng nêu.

Về nguy cơ khủng hoảng, bà Đỗ Thu Hằng nêu rõ đánh thuế bất động sản thứ hai chỉ là một trong nhiều biện pháp, không phải yếu tố duy nhất.

Hơn nữa, việc đánh thuế bất động sản có thể đẩy giá nhà, đất tăng lên. Bởi, chi phí thuế sẽ cộng vào giá thành sản phẩm, người mua sau cùng phải chịu khoản này. Khi đó, giấc mơ sở hữu nhà của phần đông người dân sẽ càng khó khăn. Bất động sản là một lĩnh vực rất phức tạp, nên khi đánh thuế cần xem xét một cách toàn diện, thận trọng, tránh đưa ra thuế xa rời thực tế làm người dân thất vọng, không đáp ứng được mong đợi.

Trả lời phóng viên Báo Công Thương, ông Nguyễn Văn Phụng - nguyên Cục trưởng Cục Thuế doanh nghiệp lớn, Tổng cục Thuế - chia sẻ “Ở nhiều nước trên thế giới có đánh thuế bất động sản, hay thuế với nhà ở sở hữu thường dựa vào diện tích, vị trí, giá trị mà họ không đánh thuế nhà thứ 2. Đặc thù của nhà đất, bất động sản của nhà đất cần tính đến được sử dụng cho mục đích gì, đó mới là tư duy của chính sách. Nếu chỉ có 1 nhà giá trị rất lớn nhưng chỉ có ở thôi không làm gì hoặc có nhiều nhà nhưng giá trị chẳng bao nhiêu, ví dụ nhà ở vùng sâu, vùng xa hoặc có 2 nhà, nhưng 1 nhà ở quê, 1 nhà ở thành phố, tất cả những trường hợp đó đều phải đặt lên bàn để nghiên cứu cân nhắc.”

Việc áp dụng thuế bất động sản là một giải pháp cần thiết để điều tiết thị trường và đảm bảo sự phát triển bền vững của thị trường bất động sản. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao, cần có sự nghiên cứu kỹ lưỡng và sự đồng thuận của xã hội.