Chiều 22/10, Bộ Giao thông Vận tải báo cáo Quốc hội việc thực hiện Nghị quyết số 62/2022 về hoạt động chất vấn tại Kỳ họp thứ 3, Nghị quyết số 100/2023 về hoạt động chất vấn tại Kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV và Nghị quyết số 109/2023 về tiếp tục thực hiện một số nghị quyết của Quốc hội khóa XIV và từ đầu nhiệm kỳ khóa XV đến hết Kỳ họp thứ 4 về giám sát chuyên đề.
Theo thông tin từ Bộ Giao thông Vận tải, các dự án thành phần cao tốc Bắc-Nam phía Đông khi đưa vào khai thác sẽ được quản lý, điều hành bằng hệ thống giao thông thông minh (ITS) trong năm 2025.
Được biết, hệ thống ITS là việc ứng dụng kỹ thuật công nghệ để liên kết con người, hệ thống đường giao thông và các phương tiện đang lưu thông. Qua đó, phục vụ cho việc ra quyết định của người tham gia giao thông, cơ quan quản lý giao thông, góp phần giảm tai nạn, ùn tắc giao thông.
 |
Cao tốc Bắc - Nam sẽ được điều hành bằng giao thông thông minh. Ảnh: ITS |
Trong đó, hệ thống ITS bao gồm: bảng điện tử, camera giám sát tự động cung cấp thông tin về tình trạng tuyến đường, mật độ xe, sự cố… giúp lái xe kịp thời nắm bắt. Khi sự cố hoặc tai nạn xảy ra, trung tâm xử lý dữ liệu có thể phát hiện và điều phối kịp thời lực lượng cứu hộ đến hiện trường.
Bên cạnh đó, ITS sẽ đưa ra cảnh báo đảm bảo an toàn đối với các tài xế nội tuyến và liên tuyến. Đồng thời, cung cấp hình ảnh cho cơ quan chức năng để xử lý các hành vi vi phạm giao thông trên cao tốc.
Lãnh đạo Bộ Giao thông Vận tải cho biết, đến nay hệ thống ITS đã được đầu tư trên một số tuyến đường cao tốc như: Hà Nội-Hải Phòng, Hạ Long-Vân Đồn, Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây, Thành phố Hồ Chí Minh-Trung Lương, Trung Lương-Mỹ Thuận, Pháp Vân-Cầu Giẽ, Cầu Giẽ-Ninh Bình. Các tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông cũng đang được đầu tư hệ thống ITS.
Bộ Giao thông Vận tải đã đưa ra lộ trình nghiên cứu mô hình tổng thể quản lý, vận hành khai thác và bảo trì hệ thống ITS, đồng thời, đề xuất lộ trình triển khai phù hợp với điều kiện Việt Nam và giao nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan, đơn vị tại đề án "Định hướng trong đầu tư, vận hành khai thác hệ thống ITS và kiểm tra tải trọng xe trên đường bộ cao tốc".
Về tình hình triển khai hệ thống ITS trên tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020, đối với các dự án thành phần đầu tư công, Bộ Giao thông Vận tải đang thực hiện các thủ tục phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh đối với 5 dự án thành phần gồm: Mai Sơn-Quốc lộ 45, Quốc lộ 45-Nghi Sơn, Nghi Sơn-Diễn Châu, Vĩnh Hảo-Phan Thiết, Phan Thiết-Dầu Giây.
Bên cạnh đó, đối với các dự án thành phần đầu tư theo phương thức đối tác công tư như: Diễn Châu-Bãi Vọt, Nha Trang-Cam Lâm, Cam Lâm-Vĩnh Hảo, hệ thống ITS và các trạm thu phí đã có trong hợp đồng dự án và đã được các nhà đầu tư triển khai thực hiện.
Bộ Giao thông Vận tải cũng đã chỉ đạo các chủ đầu tư điều chỉnh, bổ sung hồ sơ thiết kế và dự toán bước thiết kế sau thiết kế cơ sở đối với 5 dự án thành phần trên để triển khai xây dựng, lắp đặt thiết bị, dự kiến hoàn thành vào tháng 6/2025.
Đối với các dự án thành phần cao tốc Cao Bồ-Mai Sơn và Cam Lộ-La Sơn, dự kiến hệ thống ITS sẽ hoàn thành đồng thời với giai đoạn mở rộng. Cầu Mỹ Thuận 2 dự kiến triển khai cùng với đoạn Mỹ Thuận-Cần Thơ vào tháng 12/2025.
Với cao tốc Bắc-Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025, Bộ Giao thông Vận tải đang thực hiện các thủ tục phê duyệt hồ sơ thiết kế cơ sở các dự án thành phần và chỉ đạo các chủ đầu tư tổ chức lập hồ sơ thiết kế và dự toán bước thiết kế sau thiết kế cơ sở để triển khai xây dựng, lắp đặt thiết bị, dự kiến hoàn thành hệ thống ITS và các trạm thu phí đồng thời với tuyến đường bộ cao tốc khi đưa vào khai thác trong năm 2025.
Bộ Giao thông Vận tải lên lộ trình triển khai thực hiện hệ thống giao thông thông minh trên các tuyến cao tốc nhằm đảm bảo hiệu quả khai thác, nâng cao năng lực quản lý điều hành giao thông.
Liên quan đến triển khai hệ thống ITS để quản lý các tuyến đường cao tốc, Bộ Giao thông Vận tải cho biết, Thủ tướng đã phê duyệt Đề án ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành giao thông vận tải, tập trung đối với lĩnh vực đường bộ. Đề án đưa ra mục tiêu đến năm 2025 có 100% các tuyến đường cao tốc được quản lý, điều hành giao thông ITS.
Đồng thời, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Trong đó, xác định giao thông là lĩnh vực ưu tiên chuyển đổi số với định hướng phát triển hệ thống ITS, tập trung vào giao thông đô thị, đường cao tốc, quốc lộ.
Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng phê duyệt Đề án “Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành giao thông vận tải, tập trung đối với lĩnh vực đường bộ”. Đề án đưa ra mục tiêu đến năm 2025 có 100% các tuyến đường cao tốc được quản lý, điều hành giao thông ITS.
Tại đề án “Định hướng trong đầu tư, vận hành khai thác hệ thống ITS và kiểm tra tải trọng xe trên đường bộ cao tốc", Bộ Giao thông Vận tải đã đưa ra lộ trình nghiên cứu mô hình tổng thể quản lý, vận hành khai thác và bảo trì hệ thống ITS; đề xuất lộ trình triển khai phù hợp với điều kiện Việt Nam và giao nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan, đơn vị.
Đến nay, hệ thống ITS đã được đầu tư trên một số tuyến đường cao tốc như: Hà Nội - Hải Phòng, Hạ Long - Vân Đồn, TP.Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây, TP.Hồ Chí Minh - Trung Lương, Trung Lương - Mỹ Thuận, Pháp Vân - Cầu Giẽ, Cầu Giẽ - Ninh Bình. Các tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông cũng đang được đầu tư hệ thống ITS.
