Ông Trần Quốc Tuấn: Bốn yếu tố tạo nên thành công của xã thương mại điện tử

Từ bán hàng tự phát trên mạng xã hội, xã Chợ Lách (Vĩnh Long) đã phát triển cộng đồng 66 nhà bán hàng sau 3 tháng triển khai mô hình xã thương mại điện tử.

Trả lời phỏng vấn Báo Công Thương bên lề Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc năm 2026 do Bộ Công Thương tổ chức, ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long cho rằng, để mô hình xã thương mại điện tử phát triển bền vững cần sự phối hợp đồng bộ giữa người dân, chính quyền, ngành Công Thương và các nền tảng số.

Chợ Lách chuyên nghiệp hóa bán hàng trực tuyến

- Thưa ông, Vĩnh Long đang nổi lên là địa phương điển hình trong thúc đẩy thương mại điện tử. Ông đánh giá thế nào về sự chuyển biến của lĩnh vực này từ giai đoạn đầu còn manh mún, nhỏ lẻ đến những kết quả đạt được hiện nay?

Ông Trần Quốc Tuấn: Sau sáp nhập ba tỉnh Trà Vinh, Vĩnh Long và Bến Tre, tỉnh Vĩnh Long mới nằm ở trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long, có nhiều sản phẩm nông sản nổi tiếng. Toàn tỉnh hiện có khoảng 1.000 sản phẩm OCOP, trong đó khoảng 15 sản phẩm OCOP 5 sao. Đây là những sản phẩm có tiềm năng phát triển, nhất là tiêu thụ thông qua thương mại điện tử.

Trước đây, tại xã Chợ Lách, hoạt động kinh doanh trên môi trường mạng đã manh nha hình thành với những nhóm người dân tự bán hàng qua mạng xã hội. Tuy nhiên, sản phẩm chưa được chuẩn hóa về chất lượng, bao bì; phương thức thanh toán và giao nhận chưa chuyên nghiệp nên sản lượng tiêu thụ còn hạn chế.

Từ thực tiễn đó, chúng tôi tổ chức khảo sát nhiều xã để lựa chọn những địa phương có tiềm năng, điều kiện phù hợp phát triển thương mại điện tử. Qua khảo sát, Chợ Lách được xác định có nhiều lợi thế. Thứ nhất, người dân đã có kinh nghiệm bán hàng thông qua tài khoản mạng xã hội cá nhân, tạo nền tảng ban đầu để phát triển kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử. Thứ hai, chính quyền cấp xã gần dân, hiểu rõ sản phẩm và nắm được hoạt động kinh doanh của người dân. Thứ ba, địa phương có nhiều sản phẩm đặc trưng, thuận lợi cho phát triển kinh doanh trực tuyến.

Ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long.

Ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long.

Sau khoảng 3 tháng triển khai, mô hình đạt kết quả bước đầu tích cực, hình thành cộng đồng 66 nhà bán hàng, vượt mục tiêu ban đầu là 60 nhà bán hàng. Số lượng sản phẩm được đưa lên các sàn thương mại điện tử cũng tăng gấp nhiều lần so với trước. Chất lượng sản phẩm từng bước được củng cố, mẫu mã, bao bì cải thiện, phương thức giao nhận dần hoàn thiện.

Để đạt kết quả này, Sở Công Thương chủ động kết nối các nguồn lực hỗ trợ. Chúng tôi phối hợp với TikTok tổ chức tập huấn kỹ năng livestream bán hàng; kết nối với Bưu điện tỉnh và một số doanh nghiệp logistics để hỗ trợ giao nhận hàng hóa.

Bên cạnh đó, chúng tôi kết nối các kênh truyền thông, giúp người dân chủ động hơn trong việc đưa sản phẩm lên sàn, quản lý hàng hóa, đơn hàng và kiểm soát quá trình bán hàng.

Điều quan trọng là phải kiểm soát được toàn bộ quy trình, từ khi đưa sản phẩm lên sàn, tiếp nhận đơn hàng, giao hàng đến khi doanh thu, tiền bán hàng được chuyển về cho người bán. Các khâu phải tạo thành một quy trình liên tục, bảo đảm hiệu quả.

- Từ thực tế triển khai tại Chợ Lách, theo ông, đâu là những yếu tố căn bản giúp địa phương đạt kết quả bước đầu và những khó khăn nào cần tháo gỡ để mô hình vận hành hiệu quả và có thể nhân rộng?

Ông Trần Quốc Tuấn: Theo tôi, muốn mô hình xã thương mại điện tử thành công không thể chỉ dựa vào một nhóm đối tượng mà cần sự phối hợp của bốn nhóm, hay nói cách khác là bốn tác nhân.

Thứ nhất là người dân. Người dân phải có mong muốn và thực sự muốn bán được hàng trên các nền tảng thương mại điện tử. Thứ hai là chính quyền địa phương, bởi không ai hiểu rõ người dân, sản phẩm, điều kiện địa lý và thổ nhưỡng của địa phương hơn chính quyền cấp xã. Thứ ba là ngành Công Thương, đơn vị giữ vai trò liên kết, kết nối các nguồn lực để hỗ trợ địa phương triển khai mô hình. Thứ tư là các nền tảng thương mại điện tử, nếu thiếu sự đồng hành của các nền tảng, việc phát triển mô hình sẽ gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, quá trình triển khai cũng cho thấy một số vấn đề cần tiếp tục tháo gỡ. Trước hết, sản phẩm của người dân chưa thực sự được chuẩn hóa, chuyên nghiệp về bao bì, mẫu mã và các yếu tố liên quan. Cách thức mua bán, giao nhận vẫn còn mang tính truyền thống. Vì vậy, chúng tôi đã kết nối với các doanh nghiệp logistics để hỗ trợ người dân từng bước chuyên nghiệp hóa hoạt động giao nhận.

Một vấn đề khác là chi phí tham gia các sàn thương mại điện tử hiện còn khá cao, khiến một bộ phận người dân e ngại khi đưa sản phẩm lên các nền tảng khác. Thay vào đó, họ tự xây dựng mạng xã hội hoặc sử dụng trang cá nhân để bán hàng.

Do đó, chúng tôi kiến nghị Bộ Công Thương nghiên cứu giải pháp giảm chi phí tham gia các sàn thương mại điện tử. Nếu có mức chi phí hợp lý, cùng với sự hỗ trợ tích cực từ các nền tảng dành cho chủ thể kinh doanh ở khu vực nông thôn, cả người bán và nền tảng đều có lợi.

Về lâu dài, chúng tôi mong muốn Bộ Công Thương có chương trình phát triển thương mại điện tử trở thành nền tảng hỗ trợ thương mại điện tử xuyên biên giới. Mục tiêu không chỉ dừng lại ở đưa nông sản, hàng hóa Việt Nam tiêu thụ trong nước mà còn phải vươn ra thị trường quốc tế.

Muốn làm được điều đó, trước mắt cần củng cố chất lượng sản phẩm, hàng hóa và nâng cao tính chuyên nghiệp trong phương thức bán hàng. Đây là những điều kiện cần thiết để thương mại điện tử phát triển bền vững.

Mở thêm kênh tiêu thụ, giảm phụ thuộc phương thức truyền thống

- Bộ Công Thương vừa tổ chức Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc lần đầu tiên, ông đánh giá thế nào về sáng kiến này và kỳ vọng sự kiện sẽ tạo ra những chuyển biến gì trong thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa, nhất là giai đoạn cuối năm?

Ông Trần Quốc Tuấn: Theo tôi, xã thương mại điện tử là mô hình khá mới, mặc dù những ý tưởng và hoạt động ban đầu đã manh nha hình thành từ lâu.

Việc Bộ Công Thương tổ chức Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc là một sáng kiến rất hay. Hội nghị giúp các xã trên cả nước nhận thấy rằng, bên cạnh phương thức bán hàng truyền thống, người dân hiện có thêm kênh bán hàng hiện đại thông qua các nền tảng thương mại điện tử.

Quan trọng hơn, khi có thêm kênh bán hàng này, người dân có thể chủ động hơn trong kinh doanh và tiết kiệm chi phí.

Nếu kinh doanh theo phương thức truyền thống, người dân phải thuê mặt bằng, bố trí nhân công để tổ chức bán hàng. Trong khi đó, với thương mại điện tử, họ không nhất thiết phải có mặt bằng kinh doanh mà chỉ cần biết cách đưa sản phẩm lên sàn.

Đây là kênh bán hàng giúp người dân chủ động tìm kiếm thị trường tiêu thụ cho sản phẩm, thay vì chỉ phụ thuộc vào những phương thức truyền thống như trước đây.

- Từ kết quả bước đầu tại xã Chợ Lách, ông kỳ vọng mô hình xã thương mại điện tử sẽ tiếp tục phát triển theo hướng nào để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp mở rộng thị trường trong thời gian tới?

Ông Trần Quốc Tuấn: Điều chúng tôi hướng tới không chỉ là xây dựng cộng đồng người bán hàng trực tuyến mà quan trọng hơn là hình thành quy trình kinh doanh chuyên nghiệp, hiệu quả và có khả năng duy trì lâu dài.

Thực tế tại Chợ Lách cho thấy, khi người dân có mong muốn tham gia, chính quyền địa phương hiểu rõ sản phẩm và chủ động phối hợp với ngành Công Thương, các nền tảng thương mại điện tử, những nguồn lực hỗ trợ sẽ được kết nối tốt hơn.

Tuy nhiên, để mô hình phát triển bền vững, người dân cần tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm, cải thiện mẫu mã, bao bì, kỹ năng bán hàng và đặc biệt là giữ chữ tín với khách hàng. Các khâu quản lý đơn hàng, thanh toán, giao nhận cũng phải từng bước chuyên nghiệp hóa.

Chúng tôi mong muốn có sự đồng hành lâu dài của các nền tảng thương mại điện tử, nhất là trong hỗ trợ các chủ thể kinh doanh ở khu vực nông thôn. Cùng với đó là những chính sách phù hợp nhằm giảm chi phí tham gia sàn, tạo điều kiện để ngày càng nhiều người dân mạnh dạn đưa sản phẩm lên môi trường số.

Ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long: Chúng tôi xây dựng chính sách trình UBND tỉnh Vĩnh Long, dự kiến ban hành trong tháng 11/2026, nhằm hỗ trợ những hoạt động có thể tạo tác động tích cực, giúp mô hình xã thương mại điện tử sớm thành công.

Trân trọng cảm ơn ông!

Hải Linh thực hiện
Bình luận

Tin mới cập nhật

Đọc nhiều

Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam dự báo đạt 530 triệu USD năm 2030, nhờ nhu cầu từ các ngành điện tử, bao bì, giày dép và ô tô, thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ.
Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Công nghiệp chế tạo và dịch vụ kỹ thuật được xác định là nền tảng để hình thành chuỗi giá trị, nâng cao năng lực nội địa trong lĩnh vực năng lượng.
Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Với lợi thế cửa khẩu, cảng biển và vị trí trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Quảng Trị đẩy mạnh hợp tác cùng Vietnam Post phát triển logistics gắn với chuyển đổi số.
Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng năng lực quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ phát triển bền vững.
200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

Hội đồng bình chọn chung tuyển Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026 đã thống nhất lựa chọn 200 thương hiệu tiêu biểu để trao giải, trong đó TOP10 được bình chọn bằng hình thức bỏ phiếu kín
Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Ngày 17/11, Vissan động thổ nhà máy chế biến thực phẩm tại Tây Ninh, vốn đầu tư hơn 1.558 tỷ đồng, công suất thiết kế gần 35.000 tấn/năm.
Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 10 tháng năm 2026 tăng 12,4%, mức tăng cao nhất trong cùng kỳ kể từ năm 2019, cho thấy đà phục hồi và tăng trưởng tích cực của sản xuất công nghiệp.
Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk đẩy mạnh tháo gỡ thủ tục, đất đai và truyền tải điện, gắn hỗ trợ nhà đầu tư với yêu cầu triển khai dự án đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng.
'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” sẽ diễn ra tối 24/11 tại Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, với những màn kết hợp giữa các thế hệ nghệ sĩ, sân khấu rộng 3.000 m² và vé tham dự hoàn toàn miễn phí.
Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Ngày 19/11 tới đây, tại Phú Thọ, Đại sứ quán Rumani tại Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Phú Thọ cùng các đơn vị tổ chức Ngày Văn hóa và Thương mại Rumani tại Việt Nam.