Thương mại điện tử Việt Nam xứng danh “mũi nhọn” kinh tế số: Nghĩ gần, nghĩ xa

Đưa thương mại điện tử trở thành mũi nhọn sắc bén của kinh tế số đang là đòi hỏi ngày càng cao của nền kinh tế.
“Móng tay nhọn” cho “vỏ quýt dày” trên nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới Sự trỗi dậy của các siêu ứng dụng thương mại điện tử kết hợp mạng xã hội Bùng nổ thương mại điện tử, cơ hội nào cho O2O?

Liên tục tăng trưởng 2 con số

Thương mại điện tử lâu nay được xem như là hoạt động mua bán hàng hóa và dịch vụ trên internet. Nhiều người thích hình ảnh ví von, theo đó thương mại điện tử chính là nơi, là lúc những cửa hàng truyền thống bước vào từ phố xá nhộn nhịp của thế giới thật, cũng là nơi mà mọi hoạt động mua bán hàng hoá và dịch vụ đều thông qua những cú click trên bàn phím máy tính. Hay phổ biến hơn đó là “lướt, chạm và chấm” trên smartphone. Ước tính có khoảng 2,14 tỷ người trên toàn thế giới mua hàng hoá trên thương mại điện tử và Việt Nam có thể tự hào khi đóng góp hàng chục triệu người trong số này.

Thương mại điện tử Việt Nam xứng danh “mũi nhọn” kinh tế số: Nghĩ gần, nghĩ xa
Những cửa hàng náo nhiệt trên các phố xá ngay trong tầm tay người tiêu dùng từ hoạt động thương mại điện tử. Ảnh minh hoạ.

Hơn bất cứ lĩnh vực kinh tế nào khác, giữa các diễn biến địa chính trị thế giới, những xung đột quyền lợi của các định chế song phương và đa phương, xung đột của các quốc gia, nhóm quốc gia, rồi cả dịch bệnh có thể đánh thẳng vào các diễn tiến kinh tế bất cứ lúc nào và đường biểu diễn của tốc độ tăng trưởng có thể sụp xuống bất cứ lúc nào, thương mại điện tử lại là một ngoại lệ.

Thương mại điện tử Việt Nam liên tục có sự tăng trưởng mạnh mẽ từ 16 - 30% thời gian qua. Nếu như năm 2015, thương mại điện tử bán lẻ Việt Nam mới chỉ đạt 5 tỷ USD, tăng 23% so với năm trước, thì đến năm 2018 con số này đã đạt mức 8,06 tỷ USD (tăng 30% so với năm 2017). Năm 2019, thương mại điện tử Việt Nam chính thức cán mốc 10 tỷ USD để tiếp tục tăng lên 13,7 tỷ USD vào năm 2021 và ước đạt 16,4 tỷ USD trong năm 2022, với mức tăng trưởng 20% trong năm 2022.

Báo cáo mới nhất của Bộ Công Thương cho thấy bất chấp những xung đột, căng thẳng của giai đoạn hậu Covid-19, thương mại điện tử trong năm 2023 tiếp tục có những diễn tiến ngoạn mục, thêm một lần khẳng định là một trong những lĩnh vực tiên phong mang tính mũi nhọn của nền kinh tế số, tạo động lực phát triển kinh tế và dẫn dắt chuyển đổi số trong doanh nghiệp. Năm 2023, quy mô thị trường thương mại điện tử bán lẻ Việt Nam ước đạt 20,5 tỷ USD, chiếm 8% doanh thu hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng của cả nước, tăng 4 tỷ USD (khoảng 25%) so với năm 2022.

Các chuyên gia đánh giá, thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục trở thành kênh phân phối quan trọng, góp phần phát triển chuỗi cung ứng và lưu thông trong và ngoài nước, hỗ trợ tiêu thụ hiệu quả lượng lớn nông sản, thực phẩm cho người nông dân và doanh nghiệp, đặc biệt khi vào vụ thu hoạch. Nhiều doanh nghiệp tăng trưởng đột phá nhờ ứng dụng thương mại điện tử, doanh thu bán lẻ hàng hóa xuyên biên giới tăng cao, trong đó có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đặc biệt, năm 2023 đã chứng kiến sự “bùng nổ” của hàng loạt các hoạt động và chuỗi sự kiện về liên kết vùng phát triển thương mại điện tử, triển lãm các công nghệ, giải pháp chuyển đổi số, sản xuất thông minh, ứng dụng thương mại điện tử, kích cầu tiêu dùng trong nước, thu hút người dân tham gia vào các hoạt động trải nghiệm thương mại điện tử và công nghệ số. Qua đó, thúc đẩy phát triển lĩnh vực này của nền kinh tế ở mức độ cấp vùng, giúp tăng cường nhận thức của người dân với thương mại điện tử và thúc đẩy đầu tư, phát triển hạ tầng, giải pháp công nghệ của doanh nghiệp Việt Nam.

Thực sự trở thành mũi nhọn của kinh tế số

Theo kết quả khảo sát về Chỉ số các nền kinh tế số do tờ Financial Times của Anh và Omdia khảo sát công bố cuối tháng 11/2022 dựa trên trên quy mô 39 quốc gia trên toàn cầu, Việt Nam có tốc độ tăng trưởng kinh tế số nhanh thứ hai thế giới (12,3%) vào năm 2022 (chỉ sau Ấn Độ), nhanh thứ ba thế giới (10,3%) vào năm 2023 (sau Mexico và Ấn Độ) và được dự báo dẫn đầu thế giới về tốc độ tăng trưởng kinh tế số trong giai đoạn 2022 - 2026. Đặc biệt, trong số 23 tỷ USD kinh tế số Việt Nam năm 2022, có tới 14 tỷ USD là từ lĩnh vực thương mại điện tử.

Theo Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), ít nhất cho đến năm 2025, ở Việt Nam với mức tăng trưởng trên 22% thương mại điện tử vẫn giữ vững ngôi “vương” là động lực tăng trưởng kinh tế số, vượt lên trên các lĩnh vực du lịch trực tuyến (21%), gọi xe và đặt đồ ăn trực tuyến (16%) và truyền thông trực tuyến (15%).

Thương mại điện tử Việt Nam xứng danh “mũi nhọn” kinh tế số: Nghĩ gần, nghĩ xa
Ảnh minh hoạ.

Tuy nhiên, theo một số nghiên cứu, quy mô thị trường số của Việt Nam còn nhỏ, xếp thứ 25/39 quốc gia. Việt Nam có tiềm năng phát triển quy mô thị trường hơn thế khi tổng dân số Việt Nam xếp thứ 15 toàn cầu. Việt Nam sẽ trải nghiệm sự mở rộng đột phá về khả năng kết nối và thâm nhập thiết bị, tăng trưởng mạnh mẽ trong lĩnh vực thanh toán và giải trí kỹ thuật số.

Những thách thức phía trước và hành động

Các chuyên gia đã thẳng thắn chỉ ra các thách thức đang chờ đợi sự phát triển cho thương mại điện tử Việt Nam những năm sắp đến. Đó là việc các doanh nghiệp tham gia vào thương mại điện tử chưa nhận thức đầy đủ vai trò chuyển đổi số trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Trình độ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo còn thấp. Cùng với đó là cộng đồng người tiêu dùng trực tuyến tăng nhanh đã khiến thương mại điện tử Việt Nam đây đó nhuốm “màu” vô trách nhiệm, xâm hại quyền lợi người dùng.

Đặc biệt là thách thức theo đó người tiêu dùng chuyển đổi số với tốc độ nhanh hơn tốc độ của thương mại điện tử. Cái nhanh hơn ở đây có thể được hiểu là không chỉ ở lựa chọn hình thức mua sắm mới, không chỉ về nhu cầu hàng hóa, dịch vụ, mà họ còn “mua cả sự trải nghiệm mới”. Sự trải nghiệm đó rồi sẽ phải tiện lợi hơn, trung thực hơn, đụng chạm đến sức khoẻ nhiều hơn.

Xét ở nhiều góc độ, không chỉ ảnh hưởng bởi dịch bệnh, số người tiêu dùng trực tuyến ngày càng tăng còn do thế hệ Z (thế hệ sinh ra sau khi internet trở nên phổ biến rộng rãi, được tiếp xúc và sử dụng công nghệ từ nhỏ)- cũng chính là những người tiêu dùng cuối- đang dần trở thành lực lượng dân số chính hiện nay. Vì vậy, ứng dụng công nghệ số trong chi tiêu, mua sắm là xu hướng tất yếu của những người tiêu dùng trẻ hiện đại.

Thương mại điện tử làm gì để “chớp” lấy cơ hội tạo ra từ tốc độ đó vẫn là câu hỏi lớn.

Để giải những bài toán đó, để trả lời những câu hỏi đó, tựu trung có 5 giải pháp thiết thực nhất mà cũng là quan trọng nhất được nhiều chuyên gia chia sẻ. Cần nhất là kinh doanh thương mại điện tử có trách nhiệm, hàng hóa có chất lượng và có truy xuất nguồn gốc, bảo vệ môi trường. Bởi nếu không thương mại điện tử có thể vẫn tiếp tục đi sau nhu cầu của người tiêu dùng vốn có tốc độ chuyển đổi số nhanh hơn, như đã nói ở trên.

Bối cảnh kinh doanh mới với nhiều lĩnh vực trong đó có cả thương mại điện tử, theo các chuyên gia được nhìn nhận là sự biến động, không chắc, phức tạp và mơ hồ hơn, bởi vậy, đào tạo kiến thức thương mại điện tử bền vững cho các doanh nghiệp tham gia ở lĩnh vực này là vô cùng cần thiết ngay cả ở hiện tại.

Các giải pháp tiếp theo bao gồm cần phối hợp nhiều công cụ số, phát triển các nền tảng kinh doanh số, đẩy mạnh chuyển đổi số các địa phương, thu hẹp khoảng các giãn cách số giữa các khu vực. Và cuối cùng chính là hoàn thiện hành lang pháp lý về thương mại điện tử đi đôi với bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Liên quan đến phát triển thương mại điện tử, trong năm 2024, Bộ Công Thương sẽ tập trung cho công tác đào tạo nâng cao năng lực thực thi pháp luật và xử lý vi phạm trong thương mại điện tử. Tiếp tục tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật về đấu tranh chống hàng giả trong thương mại điện tử, cảnh báo các hành vi vi phạm trong thương mại điện tử, trong đó xây dựng các kênh truyền thông về thương mại điện tử trên các nền tảng mạng xã hội như Youtube, Tiktok, Facebook…

Quang Lộc

Tin mới cập nhật

Giao dịch mua, bán vàng phải có hóa đơn điện tử

Giao dịch mua, bán vàng phải có hóa đơn điện tử

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xử lý ngay tình trạng chênh lệch giá vàng trong nước và quốc tế.
Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn: Chuyên gia góp ý gì?

Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn: Chuyên gia góp ý gì?

Chuyên gia, nhà khoa học đã có nhiều ý kiến đóng góp để hoàn thiện các quy định về quy hoạch đô thị và nông thôn.
Doanh nghiệp Việt Nam đang đầu tư mạnh cho bảo đảm an ninh mạng trong chuyển đổi số

Doanh nghiệp Việt Nam đang đầu tư mạnh cho bảo đảm an ninh mạng trong chuyển đổi số

Mối quan tâm về an ninh mạng trong chuyển đổi số của doanh nghiệp Việt Nam đang tăng lên rõ rệt theo ghi nhận của Báo cáo Chuyển đổi số doanh nghiệp 2023.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Hồng Minh giữ chức Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Đổi mới và Phát triển doanh nghiệp

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Hồng Minh giữ chức Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Đổi mới và Phát triển doanh nghiệp

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Hồng Minh được điều động, bổ nhiệm giữ chức Phó Trưởng ban chuyên trách Ban Chỉ đạo Đổi mới và Phát triển doanh nghiệp.
Tâm lý tích cực đang lên trong doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam

Tâm lý tích cực đang lên trong doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam

Tăng trưởng kinh tế của Việt Nam thúc đẩy sự lạc quan của doanh nghiệp châu Âu, tuy nhiên cần tháo gỡ các rào cản pháp lý đang tồn tại.
Du lịch thủ đô: Con số "đẹp" và những trăn trở

Du lịch thủ đô: Con số "đẹp" và những trăn trở

Quý I là mùa cao điểm của du lịch và với du lịch Hà Nội, đây cũng là một vụ bội thu nếu xét về con số, nhưng phía sau đó còn nhiều điều đáng suy ngẫm...
Tiêu điểm kinh tế tuần qua: Ngân hàng Nhà nước sẵn sàng can thiệp nếu tỷ giá quá nóng

Tiêu điểm kinh tế tuần qua: Ngân hàng Nhà nước sẵn sàng can thiệp nếu tỷ giá quá nóng

Ngân hàng Nhà nước sẵn sàng can thiệp nếu tỷ giá quá nóng, giá vàng thế giới tăng tuần thứ ba liên tiếp… là những tin đáng chú ý tuần qua.
Khách hàng trúng độc đắc Vietlott 67,7 tỷ đồng mua vé thế nào?

Khách hàng trúng độc đắc Vietlott 67,7 tỷ đồng mua vé thế nào?

Vietlott vừa tìm thấy chủ nhân may mắn trúng giải thưởng độc đắc Jackpot 2 với trị giá gần 68 tỷ đồng tại kỳ quay thứ 1.018 diễn ra vào tối qua (6/4/2024).
Thủ tướng biểu dương ngành Thuế thực hiện thành công phát hành hoá đơn điện tử xăng dầu

Thủ tướng biểu dương ngành Thuế thực hiện thành công phát hành hoá đơn điện tử xăng dầu

Ngày 5/4/2024, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính gửi thư khen Bộ Tài chính, cơ quan thuế thực hiện thành công phát hành hoá đơn điện tử trong bán lẻ xăng dầu.
Tập đoàn Hàn Quốc đầu tư 740 triệu USD mở nhà máy sản xuất sợi sinh học tại Việt Nam

Tập đoàn Hàn Quốc đầu tư 740 triệu USD mở nhà máy sản xuất sợi sinh học tại Việt Nam

Tập đoàn công nghiệp khổng lồ Hyosung của Hàn Quốc sẽ đầu tư tới 1 nghìn tỷ won (khoảng 740 triệu USD) mở nhà máy sản xuất sợi sinh học ở Việt Nam.

Tin khác

Chợ phiên OCOP trên TikTok thu về 100 tỷ đồng

Chợ phiên OCOP trên TikTok thu về 100 tỷ đồng

Sau một năm hoạt động, chương trình Chợ phiên OCOP trên nền tảng TikTok đã mang lại nhiều hiệu quả thấy rõ, trở thành 1 kênh tiêu thụ sản phẩm được ưa thích.
Vé số độc đắc 300 tỷ đồng của Vietlott chưa "nổ", giá trị giải Jackpot 2 vọt tăng

Vé số độc đắc 300 tỷ đồng của Vietlott chưa "nổ", giá trị giải Jackpot 2 vọt tăng

Vì chưa tìm được chủ nhân Jackpot 1 (loại hình xổ số Power 6/55 của Vietlott) nên giá trị giải thưởng Jackpot 2 liên tục tăng, gấp lên nhiều lần so với các kỳ.
Kinh tế khó khăn, chuỗi cầm đồ lớn nhất Việt Nam đẩy mạnh trích lập dự phòng

Kinh tế khó khăn, chuỗi cầm đồ lớn nhất Việt Nam đẩy mạnh trích lập dự phòng

Lý giải về khoản lỗ lịch sử, F88 cho rằng kinh tế khó khăn khiến tình trạng vay quá hạn cao, công tác thu hồi nợ khó khăn, dẫn đến tăng trích lập dự phòng.
Cả nước chỉ còn 10 cửa hàng bán lẻ xăng dầu chưa phát hành hoá đơn điện tử

Cả nước chỉ còn 10 cửa hàng bán lẻ xăng dầu chưa phát hành hoá đơn điện tử

Tổng cục Thuế ngày 1/4 cho biết, đến thời điểm 31/3/2024, cả nước có 15.925/15.935 cửa hàng bán lẻ xăng dầu thực hiện phát hành hoá đơn điện tử từng lần bán.
Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024

Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024

Tổng cục Thống kê cho biết cơ quan này sẽ tổ chức thực hiện điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024 từ ngày 1/4 đến 30/4/2024.
Lộ diện 5 tỉnh thành có chi phí sinh hoạt đắt đỏ nhất cả nước

Lộ diện 5 tỉnh thành có chi phí sinh hoạt đắt đỏ nhất cả nước

Khảo sát của Tổng cục Thống kê vừa công bố cho biết, Hà Nội hiện là địa phương có chỉ số giá sinh hoạt theo không gian (SCOLI) cao nhất cả nước.
Phú Quốc: Thu ngân sách nhà nước năm 2023 tăng trên 100 lần so với năm 2004

Phú Quốc: Thu ngân sách nhà nước năm 2023 tăng trên 100 lần so với năm 2004

Sau gần 20 năm triển khai thực hiện Quyết định số 178/2004/QĐ-TTg, năm 2023, thu ngân sách nhà nước của Phú Quốc tăng trên 113 lần so với năm 2004.
Tiêu điểm kinh tế tuần qua: Đơn hàng gia tăng, xuất khẩu phục hồi mạnh mẽ

Tiêu điểm kinh tế tuần qua: Đơn hàng gia tăng, xuất khẩu phục hồi mạnh mẽ

Xuất khẩu phục hồi mạnh mẽ, phê duyệt 14 ngân hàng quan trọng trong hệ thống năm 2024,… là những tin đáng chú ý tuần qua.
Cà phê Việt Nam liên tiếp đón tin vui, thiết lập giá cao vút

Cà phê Việt Nam liên tiếp đón tin vui, thiết lập giá cao vút

Trong quý đầu năm 2024, cà phê đã trở thành mặt hàng nông sản xuất khẩu tăng trưởng mạnh nhất và giá bán liên tiếp thiết lập các kỷ lục.
Điều đặc biệt của giải thưởng Vietlott hơn 300 tỷ đồng

Điều đặc biệt của giải thưởng Vietlott hơn 300 tỷ đồng

Giá trị giải Jackpot 1 của Vietlott đã vượt mốc 300 tỷ đồng sau nhiều kỳ quay liên tiếp mà chưa tìm được người chơi may mắn.
Xem thêm

Đọc nhiều

Giá xăng dầu hôm nay ngày 9/4/2024: Giá dầu thế giới bất ngờ đồng loạt sụt giảm

Giá xăng dầu hôm nay ngày 9/4/2024: Giá dầu thế giới bất ngờ đồng loạt sụt giảm

Giá xăng dầu hôm nay ngày 9/4/2024, giá dầu thế giới bất ngờ sụt giảm trước nỗ lực ngừng bắn ở Trung Đông, với dầu WTI giảm 0,55%, dầu Brent giảm 0,60%
Giá vàng chiều nay 14/4/2024: Vàng trong nước “cắm đầu” giảm, người mua tuần qua thua lỗ bao nhiêu?

Giá vàng chiều nay 14/4/2024: Vàng trong nước “cắm đầu” giảm, người mua tuần qua thua lỗ bao nhiêu?

Giá vàng chiều nay 14/4/2024: Vàng SJC kết thúc tuần giá tăng mạnh so với kết phiên tuần trước nhưng người mua vàng vẫn thu về khoản lỗ hơn 1 triệu đồng.
Giá tiêu hôm nay 10/4/2024: Đồng loạt giảm mạnh, thấp nhất 90.500 đồng/kg

Giá tiêu hôm nay 10/4/2024: Đồng loạt giảm mạnh, thấp nhất 90.500 đồng/kg

Cập nhật giá tiêu hôm nay ngày 10/4/2024, giá tiêu Đắk Lắk, Gia Lai, giá tiêu Bà Rịa - Vũng Tàu hôm nay tăng hay giảm; giá tiêu mới nhất ngày 10/4 thế nào?
Giá tiêu hôm nay 9/4/2024: Đồng loạt giảm 1.000 đồng/kg

Giá tiêu hôm nay 9/4/2024: Đồng loạt giảm 1.000 đồng/kg

Cập nhật giá tiêu hôm nay ngày 9/4/2024, giá tiêu Đắk Lắk, Gia Lai, giá tiêu Bà Rịa - Vũng Tàu hôm nay tăng hay giảm; giá tiêu mới nhất ngày 9/4 thế nào?
Giá vàng chiều nay 12/4/2024: Vàng SJC lên đỉnh 85 triệu đồng/lượng cao chưa từng có trong lịch sử

Giá vàng chiều nay 12/4/2024: Vàng SJC lên đỉnh 85 triệu đồng/lượng cao chưa từng có trong lịch sử

Giá vàng chiều nay 12/4/2024: Vàng SJC tiến lên mức 85 triệu đồng/lượng, tăng cao chưa từng có trong lịch sử, vàng thế giới lại lập kỷ lục giá cao mới.
Giá xăng dầu hôm nay 11/4/2024: Giá dầu thế giới tăng trở lại, trong nước chiều nay điều chỉnh thế nào?

Giá xăng dầu hôm nay 11/4/2024: Giá dầu thế giới tăng trở lại, trong nước chiều nay điều chỉnh thế nào?

Giá xăng dầu hôm nay 11/4/2024, giá dầu thế giới đảo chiều tăng 1 USD với dầu WTI ở mức 86,25 USD/thùng, dầu Brent ở mức 90,70 USD/thùng.
Giá vàng chiều nay 13/4/2024: Vàng SJC “bốc hơi” cực mạnh hơn 2 triệu đồng/lượng

Giá vàng chiều nay 13/4/2024: Vàng SJC “bốc hơi” cực mạnh hơn 2 triệu đồng/lượng

Giá vàng chiều nay 13/4/2024: Vàng SJC đồng loạt giảm mạnh hơn 2 triệu đồng mỗi lượng, đưa giá trượt xuống quanh ngưỡng 83 triệu đồng/lượng.
Nokia ra mắt nhiều mẫu điện thoại "cục gạch" kết nối internet cực mượt, tốc độ rất cao

Nokia ra mắt nhiều mẫu điện thoại "cục gạch" kết nối internet cực mượt, tốc độ rất cao

Sau hơn 30 năm có mặt tại thị trường Việt Nam, điện thoại "cục gạch" huyền thoại Nokia không những không biến mất mà còn có thêm nhiều mẫu mới trong năm nay.
Vàng tăng “bốc đầu” áp lực lên tỷ giá, chứng khoán tuần tới ra sao?

Vàng tăng “bốc đầu” áp lực lên tỷ giá, chứng khoán tuần tới ra sao?

Chuyên gia chứng khoán dự báo các kịch bản thị trường chứng khoán tuần tới và đưa ra các khuyến nghị với nhà đầu tư.
Giá xăng dầu hôm nay 13/4/2024: Giá dầu thế giới giảm khoảng 1% tuần qua

Giá xăng dầu hôm nay 13/4/2024: Giá dầu thế giới giảm khoảng 1% tuần qua

Giá xăng dầu hôm nay 13/4/2024, giá dầu thế giới ghi nhận mức giảm hàng tuần, cụ thể, dầu Brent giảm 0,8%, dầu WTI giảm hơn 1%.
Phiên bản di động