Thiếu hụt nguồn cung, giá hồ tiêu sắp tới sẽ ra sao?

Trong 6 tháng qua, giá hồ tiêu tại thị trường nội địa trên đà tăng mạnh. Đầu năm nay, giá tiêu chỉ dao động ở khoảng 80.000 đồng/kg. Sau đó giá tiêu tăng đột ngột, đầu tháng 6 vừa qua, giá tiêu tăng sốc, đạt đỉnh 180.000 đồng/kg, mức cao kỷ lục tính từ năm 2016. Những ngày gần đây, giá tiêu dao động từ 145.000-150.000 đồng/kg.

Từ khi giá đạt đỉnh 180.000 đồng/kg, thị trường có 3 đợt giảm mạnh. Sau đó hồi phục dần rồi lại giảm. Các chuyên gia ngành hàng đều cùng chung nhận định, về trung và dài hạn, giá tiêu đang bước vào chu kỳ tăng giá mới, có thể kéo dài trong vòng 10 năm tới, giá sẽ tăng lên mức cao do khan hiếm nguồn cung và nhu cầu trên toàn cầu đang dần phục hồi. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, giá tiêu sẽ chịu áp lực “rung lắc” khi yếu tố đầu cơ đang chi phối thị trường.

Khi giá tiêu tăng quá nhanh khiến một số đại lý không kịp trở tay. Ảnh: econutrenaspices

Đáng chú ý, Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA) vừa có thông báo, trong thời gian vừa qua, thông tin giá cả trên website của Hiệp hội Hồ tiêu Quốc tế (IPC) về giá tiêu Việt Nam khác biệt lớn so với thông tin mà VPSA cung cấp, có thời điểm có sai sót.

Để tránh bị dao động tâm lý dẫn đến việc đưa ra quyết định gây thiệt hại về kinh tế, VPSA đề nghị bà con nông dân, đại lý và công ty xuất khẩu, bạn hàng nước ngoài tham khảo thêm từ các nguồn khác, đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy hơn khi quyết định mua/bán.

Bên cạnh đó, việc giá tiêu tăng cao kích thích một số người dân trồng tiêu ra “chốt bán” tiêu đã ký gửi từ các niên vụ trước để thu tiền về càng gây áp lực tài chính lên các đại lý. Nhưng cũng có hiện tượng một số đại lý nhận gửi hàng của nông dân "ép" giá đẩy thị trường xuống thấp.

Năm nay, người trồng hồ tiêu năm nay đều có có thu nhập cao từ sầu riêng, cà phê nên có đủ khả năng tài chính để găm hàng giữ tiêu vụ mới, thậm chí nhiều người sẵn sàng trữ đến 2 - 3 năm, không vội bán.

Trong đó, việc ký gửi tiêu cũng giống như một hình thức sinh lời. Đầu mùa sau khi thu hoạch, người dân sẽ thường đem tiêu đi ký gửi cho các đại lý thu mua với tâm lý là nếu tự trữ tiêu thì sẽ bị hao hụt khối lượng. Vậy nên khi nào cần tiền, họ sẽ ra đại lý để chốt bán và thu tiền về.

Còn các đại lý thu mua giữ hàng cho nông dân thường tận dụng lượng tiêu ký gửi để tạo ra dòng tiền khác. Trên thực tế, cũng với tâm lý giữ hàng lâu sẽ bị rủi ro hao hụt khối lượng và suy giảm chất lượng, các đại lý sẽ sàng lọc, phân loại tiêu. Hàng chất lượng cao sẽ bán trước cho doanh nghiệp để hưởng chênh lệch giá tại thời điểm đó nhằm tạo ra dòng tiền để tiếp tục gom mua thêm tiêu từ những người nông dân khác, cũng như chi trả cho những người dân đến “chốt bán”, hoặc sử dụng cho mục đích cá nhân của đại lý.

Nhưng hiện nay, do tình trạng nông dân chỉ bán ra “nhỏ giọt” hàng niên vụ mới để chờ giá lên cao hơn nữa, trong khi giá tiêu tăng quá nhanh khiến một số đại lý không kịp trở tay khi đã “lỡ” ký hợp đồng bán tiêu trước với doanh nghiệp và thực hiện gom hàng sau. Việc giá tăng cao và khó gom hàng niên vụ mới khiến các đại lý đứng trước nguy cơ “bể” hợp đồng.

Bên cạnh đó, còn khoảng 2 tháng nữa lượng hồ tiêu niên vụ 2024 của Brazil mới ra thị trường. Các chuyên gia ngành hàng và VPSA nhận định, tình trạng thiếu hụt nguồn cung tiêu trên toàn cầu sẽ tiếp tục diễn ra trong thời gian tới. Vì vậy, nguồn cung vẫn phụ thuộc vào các doanh nghiệp Việt Nam. Đây tiếp tục là lợi thế của hồ tiêu Việt Nam.

Sau 3 ngày giảm liên tiếp với tổng mức giảm lên đến gần 15.000 đồng/kg, giá tiêu hôm nay tại các vùng trồng trọng điểm đã tăng nhẹ trở lại từ 2.000 - 4.000 đồng/kg. Qua đó, đưa mặt bằng giá tiêu trung bình trên thị trường nội địa về quanh ngưỡng 148.000 đồng/kg.