Doanh nghiệp xuất khẩu thanh long bế tắc khi vào thị trường Nhật Bản

Nhiều DN xuất khẩu trái thanh long sang thị trường Nhật Bản “kêu cứu” do bị vướng bản quyền, không thể tiếp tục XK được sang thị trường này.
Trung Quốc mở cửa lại cho trái thanh long, Bộ Công Thương liên tục cảnh báo an toànThúc đẩy xuất khẩu thanh long sang thị trường Australia và New Zealand

Theo các DN, từ khi Nhật Bản chính thức cho phép nhập khẩu (NK) thanh long ruột đỏ từ năm 2017 thì loại trái cây này xuất khẩu (XK) qua Nhật không cần mã số vùng trồng. Tuy nhiên, hiện nhiều DN đã “tắc đường” XK thanh long ruột đỏ do... chưa có mã số vùng trồng. Có nhiều giống thanh long ruột đỏ, nhưng phía Nhật Bản hiện chỉ chấp nhận NK giống thanh long ruột đỏ Long Định 1 (LĐ1).

4.jpg -0
Nhật Bản dừng nhập khẩu thanh long ruột đỏ nếu doanh nghiệp không khai báo về giống và bản quyền.

Muốn có mã số vùng trồng thì phải có bản quyền giống, nhưng bản quyền giống LĐ1 đã được Viện cây ăn quả miền Nam chuyển nhượng bản quyền cho Công ty TNHH Hoàng Phát Fruit (gọi tắt công ty Hoàng Phát). Do vậy, DN nào muốn được cấp mã số vùng trồng để XK thì phải làm việc với Công ty Hoàng Phát Fruit nên đã gây ra nhiều tranh cãi...

Giống thanh long ruột đỏ LĐ1 được sản xuất thử nghiệm tại các tỉnh phía Nam từ tháng 11/2005, đến tháng 11/2016 được Cục Trồng trọt (Bộ NN&PTNT) cấp bằng bảo hộ giống. Năm 2017, Công ty Hoàng Phát mua bằng bảo hộ giống cây trồng thanh long ruột đỏ LĐ1 của Viện Cây ăn quả miền Nam, với thời hạn 20 năm. Khẳng định việc DN không XK được là do nhiều lý do chứ không phải do vấn đề bản quyền, bà Thoa Nguyễn - Giám đốc Công ty Hoàng Phát chia sẻ: Từ cuối năm đến hiện tại, giá cả thanh long rất ổn định và đa dạng thị trường như Trung Quốc, Mỹ, Đức, Canada…

Mỗi thị trường này sẽ tùy vào chất lượng và giá trị sản phẩm đưa ra để đáp ứng XK. Giá cả thanh long ruột đỏ hiện nay phụ thuộc phần lớn thị trường Trung Quốc quyết định. Những năm gần đây chưa có quy định mã vùng trồng, bản quyền, rào cản kỹ thuật, thì cũng có lúc thời gian thanh long vẫn bị ùn ứ, tắc nghẽn, nông dân bị ép giá bởi câu chuyện “được mùa mất giá”, hay một số điều kiện khách quan như đại dịch COVID -19, Trung Quốc không cho thông quan hàng hóa Việt Nam, chứ không phải do vướng bản quyền cuả Công ty Hoàng Phát mà thanh long XK không bán được. Ngoài ra, một số công ty XK sản lượng còn hạn chế vì sản phẩm không đạt chất lượng, không đáp ứng tiêu chuẩn thị trường Nhật, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV)... chứ không phải là do vấn đề bản quyền.

Tuy nhiên, trước việc nhiều DN không XK được thanh long ruột đỏ sang thị trường Nhật Bản, đại diện Công ty Hoàng Phát cho biết sẵn sàng chia sẻ vấn đề bản quyền giống LĐ1. Ngoài Nhật Bản, Hàn Quốc, còn lại thị trường nội địa và các nước khác DN và nông dân cần chứng minh truy xuất nguồn gốc, Hoàng Phát sẵn sàng chia sẻ bản quyền không thu phí 5 năm tính từ thời điểm hiện tại.

Đối với thị trường Nhật Bản, Hàn Quốc, nông dân nào đang trồng giống thanh long LĐ1 từ Viện cây ăn quả miền Nam cung cấp để trồng khảo nghiệm, thì công ty sẵn sàng ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm với giá cả hợp lý cho bà con nông dân sản xuất theo tiêu chuẩn Nhật, giá cao hơn thị trường 20% trở lên. Còn hợp tác xã (HTX) nào có sử dụng giống LĐ1 muốn mở rộng sản xuất có nhu cầu XK sang Nhật thì công ty cũng sẽ hướng dẫn sản xuất và bao tiêu sản phẩm. Hoàng Phát sẽ thu phí bản quyền đối với các DN XK vào thị trường Nhật Bản với mức: 5.000 - 15.000 tấn, mức phí 30 đồng/kg; từ 20.000 - 25.000 tấn, phí là 20 đồng/kg; trên 25.000 tấn, mức phí là 10 đồng/kg.

Nhiều DN, HTX cho rằng, việc thu phí của Công ty Hoàng Phát đối với DN XK chính là chi phí gián tiếp mà nông dân gánh chịu. Bên cạnh đó, sản lượng thanh long ruột đỏ giống LĐ1 hay đã bị lai không thể xác định được. Bởi, năm 2017 Công ty Hoàng Phát có bản quyền, thì trước đó nông dân ở một địa phương đã mua giống thanh long ruột đỏ LĐ1 từ Viện cây ăn quả miền Nam để trồng và XK rất tốt. Theo số liệu Viện cây ăn quả miền Nam: Năm 2009, tỉnh Long An có 10 hộ mua 19.187 cành, trồng được khoảng 5ha (4.000 cành/ha), Tiền Giang có 4 hộ mua 7.560 cành, trồng gần 2 ha và tỉnh Bình Thuận có 7 hộ mua với 96.110 cành, tương đương 24ha.

Ông Mai Xuân Thìn – Giám đốc công ty Rồng Đỏ cho rằng: “Về mặt bản quyền, nông dân ở 3 tỉnh Long An, Tiền Giang, Bình Thuận mua tổng cộng tầm 30ha giống ĐL1 và từ 30ha giống đó nông dân đã tự nhân giống để sản xuất, đến nay có mấy chục ngàn ha trên thị trường. Tuy nhiên, không ai xác nhận đó là giống ĐL1 hay giống đã lai?”.

cand.com.vn
Bình luận

Đọc nhiều

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Với lợi thế cửa khẩu, cảng biển và vị trí trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Quảng Trị đẩy mạnh hợp tác cùng Vietnam Post phát triển logistics gắn với chuyển đổi số.
Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng năng lực quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ phát triển bền vững.
200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

Hội đồng bình chọn chung tuyển Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026 đã thống nhất lựa chọn 200 thương hiệu tiêu biểu để trao giải, trong đó TOP10 được bình chọn bằng hình thức bỏ phiếu kín
Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Ngày 17/11, Vissan động thổ nhà máy chế biến thực phẩm tại Tây Ninh, vốn đầu tư hơn 1.558 tỷ đồng, công suất thiết kế gần 35.000 tấn/năm.
Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 10 tháng năm 2026 tăng 12,4%, mức tăng cao nhất trong cùng kỳ kể từ năm 2019, cho thấy đà phục hồi và tăng trưởng tích cực của sản xuất công nghiệp.
Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk đẩy mạnh tháo gỡ thủ tục, đất đai và truyền tải điện, gắn hỗ trợ nhà đầu tư với yêu cầu triển khai dự án đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng.
'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” sẽ diễn ra tối 24/11 tại Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, với những màn kết hợp giữa các thế hệ nghệ sĩ, sân khấu rộng 3.000 m² và vé tham dự hoàn toàn miễn phí.
Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Ngày 19/11 tới đây, tại Phú Thọ, Đại sứ quán Rumani tại Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Phú Thọ cùng các đơn vị tổ chức Ngày Văn hóa và Thương mại Rumani tại Việt Nam.
Ngày Văn hóa Việt Nam: Lan tỏa văn hóa Chăm, kết nối các giá trị di sản

Ngày Văn hóa Việt Nam: Lan tỏa văn hóa Chăm, kết nối các giá trị di sản

Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), cộng đồng người Chăm, tỉnh Khánh Hòa đã mang đến Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam những sắc màu văn hóa đặc sắc.
Công nghệ thực tế hỗn hợp mở hướng tiếp cận mới với di sản Hà Nội

Công nghệ thực tế hỗn hợp mở hướng tiếp cận mới với di sản Hà Nội

Từ những con tem lưu giữ dấu ấn lịch sử đến công nghệ thực tế hỗn hợp, triển lãm “Ngàn năm kinh kỳ qua lăng kính tem số” mang đến cách tiếp cận mới với di sản văn hóa Hà Nội.