Phú Thọ: Phát triển sản phẩm OCOP, lan tỏa giá trị du lịch bản địa

Du lịch cộng đồng nâng tầm sản phẩm OCOP

Phát triển các sản phẩm thuộc Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) gắn với du lịch đang trở thành hướng đi chiến lược của tỉnh Phú Thọ trong quá trình tái cơ cấu kinh tế nông thôn.

Không chỉ nâng cao giá trị sản phẩm, mô hình này còn góp phần quảng bá hình ảnh vùng đất, con người, văn hóa đặc sắc của đất Tổ đến với du khách trong và ngoài nước, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội theo hướng bền vững.

Thực tế cho thấy, những thương hiệu quen thuộc tại tỉnh Phú Thọ như: Bưởi Đoan Hùng, mì gạo Hùng Lô, thịt chua Thanh Sơn hay các sản phẩm chè đặc sản không chỉ dừng lại ở thị trường tiêu dùng mà còn trở thành sản phẩm trải nghiệm, quà tặng du lịch, góp phần nâng cao giá trị chuỗi sản phẩm. Đáng chú ý, việc lồng ghép OCOP với du lịch đã và đang tạo ra hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ.

Thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ cho thấy, trong năm 2025, tỉnh đón khoảng 14.500.000 lượt khách du lịch (13.824.000 lượt khách nội địa, 676.000 lượt khách quốc tế; 4.570.000 lượt khách lưu trú) với tổng doanh thu du lịch dịch vụ ước 14.800 tỷ đồng. Những con số này cho thấy hiệu quả rõ nét của việc tận dụng nguồn lực sẵn có, kết hợp giữa phát triển sản phẩm và khai thác du lịch.

Theo Trung tâm xúc tiến du lịch tỉnh Phú Thọ, chương trình OCOP không chỉ tạo động lực phát triển kinh tế nông thôn mà còn góp phần bảo tồn văn hóa, thúc đẩy du lịch và nâng cao thu nhập cho người dân.

Với hơn 600 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên, trong đó có 6 sản phẩm 5 sao cấp quốc gia, chương trình đã phản ánh rõ sự chuyển biến trong tư duy sản xuất và cách tiếp cận thị trường của các chủ thể kinh tế nông thôn. Không chỉ dừng ở sản xuất, tỉnh còn đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.

Từ việc truy xuất nguồn gốc bằng tem QR đến đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử, OCOP Phú Thọ đang từng bước thích ứng với xu thế tiêu dùng hiện đại, mở rộng thị trường và nâng cao niềm tin của người tiêu dùng.

Quan trọng hơn, OCOP đã tạo nền tảng để kết nối sản xuất với du lịch trải nghiệm. Các vùng chè, làng nghề, vùng sản xuất đặc sản trở thành điểm đến hấp dẫn, nơi du khách có thể trực tiếp tham gia quy trình sản xuất, thưởng thức sản phẩm và khám phá văn hóa bản địa. Đây là mô hình tích hợp đa giá trị, vừa bảo tồn văn hóa, vừa tạo thêm nguồn thu từ dịch vụ du lịch.

Phát triển OCOP gắn với du lịch theo hướng đồng bộ

Tại xóm Mỗ, xã Thung Nai, mô hình du lịch cộng đồng được tổ chức bài bản với sự tham gia của người dân và sự hỗ trợ của chính quyền địa phương. Hạ tầng giao thông, bãi đỗ xe, cầu qua suối được đầu tư đồng bộ; các hoạt động văn hóa, văn nghệ dân gian được duy trì, tạo nên sức hấp dẫn riêng biệt.

Ông Đinh Văn Dần, Tổ trưởng Tổ hợp tác du lịch cộng đồng xóm Mỗ cho biết, việc phát triển du lịch cộng đồng đã mang lại nhiều lợi ích thiết thực khi không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, mà còn góp phần nâng cao ý thức bảo tồn văn hóa và bảo vệ môi trường.

"Năm 2025, thu nhập bình quân đầu người tại xóm đạt trên 41 triệu đồng/người/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh, chỉ còn 4 hộ nghèo và 2 hộ cận nghèo", ông Đinh Văn Dần cho hay.

Không chỉ phát triển du lịch cộng đồng tại các vùng sâu, vùng xa, Phú Thọ còn chú trọng khai thác giá trị của các làng nghề truyền thống gắn với sản phẩm OCOP, tiêu biểu như làng nghề nón lá Gia Thanh. Đây là một trong những mô hình cho thấy sự kết hợp hài hòa giữa bảo tồn văn hóa và phát triển kinh tế du lịch.

Bà Triệu Thị Nhường, nghệ nhân làng nghề nón lá Gia Thanh cho biết, những năm gần đây, làng nghề nón Gia Thanh đã được tỉnh và chính quyền địa phương định hướng trở thành điểm đến du lịch trải nghiệm hấp dẫn. Du khách khi đến đây không chỉ được tận mắt chứng kiến những đôi bàn tay tài hoa của các nghệ nhân, mà còn có thể trực tiếp tham gia vào từng công đoạn làm nón như chẻ nan, vót khung, xếp lá, khâu hoàn thiện sản phẩm. Không gian làng quê yên bình với tiếng gà gáy, tiếng trẻ nhỏ vui đùa và âm thanh lách cách của kim khâu trên vành nón đã tạo nên sức hấp dẫn rất riêng đối với du khách.

“Kể từ khi được kết nối trở thành điểm du lịch của tỉnh, làng nghề đã có nhiều khởi sắc. Du khách không chỉ đến từ nhiều địa phương trong nước mà còn đến từ các quốc gia như Hà Lan, Thụy Điển, New Zealand… để tìm hiểu lịch sử làng nghề, trải nghiệm quy trình làm nón. Mỗi lần du khách ghé thăm, số lượng sản phẩm nón bán ra cũng tăng lên gấp 3–4 lần”, bà Nhường cho biết.

Có thể thấy, việc đưa làng nghề truyền thống trở thành sản phẩm du lịch không chỉ giúp gia tăng giá trị sản phẩm OCOP mà còn góp phần gìn giữ những giá trị văn hóa lâu đời. Đây cũng là hướng đi phù hợp trong bối cảnh nhu cầu du lịch trải nghiệm, tìm hiểu bản sắc văn hóa ngày càng được du khách quan tâm.

Trong thời gian tới, tỉnh Phú Thọ tiếp tục định hướng phát triển OCOP gắn với du lịch theo hướng đồng bộ, chuyên nghiệp, trong đó tập trung nâng cấp, phát triển sản phẩm, xây dựng các tour, tuyến trải nghiệm gắn với làng nghề và vùng sản xuất đặc sản. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm, nâng cao chất lượng dịch vụ và nguồn nhân lực.