Lì xì: Nét văn hóa đặc sắc của người Việt trong ngày Tết

Đến nay, phong tục này vẫn còn được lưu giữ và trở thành một phần không thể thiếu của người Việt mỗi dịp Tết đến, xuân về.

Tết Nguyên đán có lẽ là dịp lễ mong chờ nhất trong một năm của bất cứ người Việt Nam nào, bởi đây không chỉ là dịp được tụ họp gia đình để thưởng thức những món ăn ngon, mà còn là dịp để họ gửi đến người thân của mình những lời chúc may mắn trong năm mới. Đặc biệt với trẻ con, điều mong đợi nhất trong 3 ngày Tết ngoài được diện quần áo đẹp, được ăn những món ngon thì niềm vui còn được bố mẹ, ông bà và những người lớn tuổi lì xì (mừng tuổi).

Lì xì ngày đầu năm mới là nét văn hóa đặc sắc của ngày Tết Nguyên đán của người Việt

Theo truyền thống của người Việt Nam, Tết Nguyên đán là dịp cả gia đình sum họp sau cả một năm bộn bề công việc. Đây cũng là dịp các con, các cháu đi làm xa cả năm về đoàn tụ cùng với ông bà, bố mẹ. Sáng mùng một Tết, cả gia đình sẽ sum họp lại với nhau để thắp hương tổ tiên và cùng nhau vui vầy ăn Tết.

Sau khi ăn xong, trẻ con sẽ được thay một bộ quần áo mới tinh để đón chào năm mới, trong thời khắc đầu tiên của năm mới đó, trẻ nhỏ sẽ trao cho người lớn những lời chúc tốt đẹp nhất, còn ông bà, cha mẹ thì gửi đến trẻ con trong nhà những phong bao lì xì màu đỏ để lấy may, lấy lộc đầu năm.

Được biết, tục lệ lì xì đầu năm mới đã có từ thời xa xưa. Tương truyền, có một con yêu quái chuyên xuất hiện vào đêm Giao thừa, thích xoa đầu những đứa trẻ đang ngủ ngon giấc làm chúng bị ốm. Vì thế những gia đình có con nhỏ phải thức cả đêm để canh không cho yêu quái làm hại con mình.

Có một gia đình nhà nọ ngoài 50 tuổi mới sinh được một mụn con. Tết năm ấy, có 8 vị tiên dạo qua nhà biết rằng đứa bé này sẽ gặp họa với yêu quái nên biến thành 8 đồng tiền đồng, cha mẹ đứa bé đem gói vào một mảnh giấy màu đỏ, đặt bên cạnh gối đứa bé. Khi con quái vật đến, những đồng tiền lóe lên khiến con quái vật hoảng sợ phải bỏ chạy.

Câu chuyện đã được lan truyền khắp mọi nơi và cũng kể từ đó, cứ mỗi dịp Tết đến, người ta lại đem tiền bỏ vào một phong bì đỏ để đem tặng trẻ nhỏ. Dần dần việc ấy đã trở thành thói quen và duy trì cho đến tận bây giờ, mọi người gọi đó là tục lì xì đầu năm mới.

Ngày nay, tục lì xì đầu năm mới không giới hạn bởi tuổi tác và không giới hạn vào thời gian nào của những ngày Tết Nguyên đán, mà bắt đầu từ thời khắc giao thừa, những người lớn tuổi trong gia đình sẽ lì xì cho con cháu rồi tới lượt con cháu mừng tuổi lại ông bà để lấy may cho cả năm. Những người tới chơi cũng được nhận lì xì từ chủ nhà hoặc ngược lại.

Phong bao lì xì màu đỏ mang ý nghĩa về sự may mắn, cát tường

Ý nghĩa của lì xì không nằm ở giá trị của đồng tiền mà là ở mong ước trẻ hay ăn chóng lớn, vui chơi, học hành tấn tới, ngoan ngoãn; còn người lớn tuổi thì khỏe mạnh, minh mẫn để có thể bên con cháu thật lâu; người trưởng thành đang còn đi làm thì bên cạnh sức khoẻ sẽ ngày một thành công, thăng tiến trong công việc. Ngày nay, mọi lứa tuổi đều có thể được nhận lì xì để lấy may. Ở công sở, họ cũng lì xì nhau vào ngày đầu năm mới, để gửi đến nhau những lời chúc tốt đẹp nhất.

Phong bao lì xì cũng mang nhiều ý nghĩ tốt đẹp, tượng trưng cho sự kín đáo, tế nhị. Ngày nay, phong bao lì xì được các nhà sản xuất thiết kế ra nhiều màu sắc hơn, nhưng đa số màu đỏ vẫn là màu được ưa chuộng hơn cả. Vì đó là màu sắc tượng trưng cho sự như ý, cát tường và thịnh vượng trong suốt cả năm. Đây cũng là màu của niềm hy vọng về một sự may mắn trong cả năm mới.

Với ý nghĩa cao đẹp của tục lì xì, nên dù cuộc sống ngày nay có nhiều thay đổi, nhiều phong tục cổ truyền bị mai một, nhưng phong tục lì xì ngày đầu năm mới vẫn được giữ gìn, phát huy và trở thành một phần không thể thiếu của người Việt Nam trong những ngày Tết Nguyên đán.