Giảm sức ép cho thị trường trái phiếu

Theo dữ liệu từ Công ty Chứng khoán VNDirect, có hơn 35.500 tỉ đồng trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đáo hạn trong tháng 6 này, tăng gấp đôi so với tháng 5, cũng là tháng đỉnh điểm giá trị trái phiếu đáo hạn so với các tháng còn lại trong năm.

Bước vào giai đoạn cao điểm đáo hạn trái phiếu của tháng 6, hàng loạt doanh nghiệp, trong đó chiếm đa số là các doanh nghiệp bất động sản đang chịu áp lực rất lớn về dòng tiền và liên tục xin gia hạn các lô trái phiếu. Đây cũng là tháng được dự báo có khối lượng trái phiếu đáo hạn cao nhất trong năm nay.

Sàn giao dịch trái phiếu sẽ giúp kênh huy động vốn này minh bạch hơn.

Hiện các hoạt động đàm phán thay đổi điều khoản, điều kiện trái phiếu giữa các tổ chức phát hành và các trái chủ vẫn diễn ra tích cực. Từ đầu năm đến nay, khoảng 30 đơn vị đã đạt được thỏa thuận với trái chủ. Tổng số trái phiếu được hoãn thời gian trả nợ vào khoảng 36.000 tỉ đồng, chủ yếu là gia hạn tối đa thêm 2 năm theo quy định.

Hiện vẫn còn khoảng 62 doanh nghiệp nằm trong danh sách chậm nghĩa vụ thanh toán lãi hoặc nợ gốc trái phiếu doanh nghiệp, theo thông báo của Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội. Tổng giá trị trái phiếu đến hạn trong năm nay còn khoảng 195.000 tỉ đồng.

Dù đã được bật đèn xanh cho giải pháp "hàng đổi hàng", hoán đổi trái phiếu bằng tài sản, nhất là bất động sản, nhưng thực tế, khả năng đàm phán thành công là rất hi hữu.

Không chỉ khó đàm phán giãn, hoãn nợ, việc không đủ pháp lý của tài sản đảm bảo còn khiến hoạt động phát hành mới ngày càng khó khăn. Theo Hiệp hội Thị trường trái phiếu Việt Nam, 5 tháng đầu năm nay, giá trị phát hành trái phiếu riêng lẻ giảm 80% so với cùng kỳ.

Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, vẫn có những cơ sở để kì vọng thị trường trái phiếu doanh nghiệp sẽ sớm khởi sắc trở lại.

Một điểm đáng chú ý đó là, trong tháng 6.2023, sàn giao dịch trái phiếu doanh nghiệp sẽ được đưa vào vận hành, nhà đầu tư đang nắm giữ trái phiếu có thể bán công khai qua đây, từ đó kỳ vọng sẽ đưa thị trường trái phiếu riêng lẻ vào khuôn khổ.

Thông tin từ Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) cho biết, đã triển khai xây dựng hệ thống giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, dự kiến sẽ đưa vào giao dịch vào tháng 7.2023.

HNX cho biết, phương thức giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ dự kiến áp dụng là giao dịch thỏa thuận (thỏa thuận thị trường và thỏa thuận thông thường) thông qua các thành viên giao dịch.

Đến thời điểm hiện tại, HNX đang hoàn thiện những bước cuối cùng để đưa hệ thống giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ vào hoạt động theo đúng quy định tại khoản 5, Điều 3 Nghị định 65/2020/NĐ-CP.

Các giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ được thanh toán theo phương thức thanh toán tức thời theo từng giao dịch, tương tự phương thức thanh toán đang áp dụng trên thị trường chứng khoán phái sinh.

Sau khi hệ thống giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đi vào hoạt động, HNX cho biết, sẽ có hệ thống thông tin đầy đủ về toàn bộ các giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ và thông tin này sẽ được công bố công khai tại chuyên trang thông tin về trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ.

Nhờ đó, các cơ quan quản lý có thông tin đầy đủ và cái nhìn tổng thể hơn về trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ từ khâu phát hành trên thị trường sơ cấp đến giao dịch trên thị trường thứ cấp.

Việc nhà đầu tư được tiếp cận thông tin đầy đủ hơn đối với trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ cũng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư. HNX dự kiến có hơn 1.600 mã trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ sẽ được đưa vào giao dịch sau khi khai trương hệ thống.