FTA phát huy hiệu quả: Xung lực thúc đẩy xuất khẩu

Năm 2021, hàng hóa Việt Nam tiếp tục ghi dấu trên bản đồ thế giới khi xuất siêu 4 tỷ USD, bất chấp khó khăn của đại dịch. Một trong những yếu tố đóng góp vào thành tích ngoạn mục này chính là chất xúc tác từ các Hiệp định thương mại tự do (FTA), nhất là những FTA thế hệ mới.

Tận dụng tốt các FTA

15 FTA có hiệu lực, đã và đang mở rộng "cánh cửa" thị trường cho hàng hóa xuất khẩu, cơ hội để Việt Nam kết nối và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và mạng lưới sản xuất toàn cầu. Theo số liệu thống kê, xuất nhập khẩu năm 2021 đã về đích ngoạn mục với con số 668,5 tỷ USD, tăng 22,6% so với năm trước, trong đó, kim ngạch xuất khẩu đạt mức tăng cao 19%, xuất siêu được duy trì năm thứ 6 liên tiếp với mức thặng dư 4 tỷ USD.

FTA phát huy hiệu quả: Xung lực thúc đẩy xuất khẩu

Xuất khẩu hàng dệt may giữ được nhịp tăng trưởng

Lực đẩy từ các FTA đóng góp không nhỏ vào kỳ tích xuất nhập khẩu, kim ngạch xuất khẩu sang các thị trường có FTA với Việt Nam đều đạt mức tăng trưởng dương, như: Trung Quốc tăng 15%, Hoa Kỳ tăng 24,2%, EU tăng 14%, ASEAN tăng 25,8%, Hàn Quốc tăng 15,8%, Ấn Độ tăng 21%, New Zealand tăng 42,5%, Ôxtrâylia tăng 3,1%. Đặc biệt, các FTA thế hệ mới, như: Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) hay Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Vương quốc Anh (UKVFTA) đang được thực thi toàn diện và hiệu quả.

Hiệp định EVFTA sau hơn 1 năm thực thi đã cho thấy những đóng góp có ý nghĩa trong phát triển kinh tế giữa hai bên và sự tăng trưởng của Việt Nam. Theo Bộ Công Thương, năm 2021, xuất khẩu sang EU đạt khoảng 40,07 tỷ USD, tăng 14%. Tính từ ngày 1/1 - 26/12/2021, các cơ quan, tổ chức được ủy quyền đã cấp 201,846 bộ C/O mẫu EUR.1 với kim ngạch hơn 7,8 tỷ USD đi 27 nước EU. Ngoài ra, các doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa sang EU còn thực hiện tự chứng nhận xuất xứ cho 5.217 lô hàng với trị giá hơn 16,5 triệu USD được hưởng ưu đãi thuế quan theo EVFTA. Điều này cho thấy, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã chú ý tận dụng cơ hội từ việc cắt giảm thuế quan của EU theo EVFTA.

Không chỉ EVFTA, Hiệp định UKVFTA được thực thi từ đầu năm 2021 cũng giúp cho quan hệ thương mại song phương Việt Nam - Vương quốc Anh không bị đứt gãy trong bối cảnh Anh rời khỏi EU, với thương mại 2 chiều đạt gần 6,6 tỷ USD và giá trị xuất nhập khẩu đều tăng 2 chữ số (xuất khẩu tăng 15,4%, nhập khẩu tăng 24,1%). Ông Nguyễn Cảnh Cường - Tham tán Công sứ, Thương vụ Việt Nam tại Vương quốc Anh (kiêm nhiệm Ireland) - cho rằng, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 khiến nhu cầu thị trường giảm và cuộc khủng hoảng vỏ container kéo dài từ đầu năm, kết quả xuất khẩu của các doanh nghiệp Việt Nam cả năm 2021 có thể nói là "kỳ tích", trong đó Hiệp định UKVFTA đóng vai trò đòn bẩy vững chắc...

Đối với CPTPP, tăng trưởng xuất khẩu sang hai thị trường mà Việt Nam mới có FTA, như Canada và Mexico cũng liên tục duy trì hai chữ số (xuất khẩu sang Canada tăng 19,5%, Mexico 46,1%). Thị trường tiềm năng và còn nhỏ như Peru, cũng tăng trưởng bất ngờ về kim ngạch xuất khẩu (tăng 84,3%), thậm chí có giai đoạn lên đến 300%…

Cần chủ động hơn

Mặc dù đã có những "trái ngọt" từ việc tận dụng hiệu quả các FTA, tuy nhiên, hàng Việt Nam vẫn chiếm tỷ lệ khiêm tốn so với tỷ trọng nhập khẩu hàng hóa của các thị trường này. Ông Nguyễn Cảnh Cường cho rằng, UKVFTA đã tạo nên những lực đẩy mới giúp doanh nghiệp Việt Nam có ưu thế cạnh tranh hơn. Nếu doanh nghiệp giữ vững được sự tín nhiệm của bạn hàng và kiên định thực hiện được cam kết giao hàng, đảm bảo chất lượng, thị phần hàng hóa Việt Nam tại Anh sẽ từng bước gia tăng trong thời gian tới.

Với mặt hàng nông sản, mặc dù năm 2021 đã xuất khẩu tới hầu hết thành viên của EU, song thị phần nông sản Việt Nam trên thị trường EU còn nhỏ, xuất khẩu chủ yếu dưới dạng thô, cạnh tranh về giá ở phân khúc thấp. Để tăng thêm tính cạnh tranh tại thị trường EU, đại diện Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho rằng, các doanh nghiệp cần lưu tâm đến chất lượng sản phẩm, an toàn vệ sinh thực phẩm, các hàng rào kỹ thuật, quy tắc xuất xứ và phát triển thương hiệu để nâng cao sức cạnh tranh cho nông sản Việt...

Trong năm 2022, các FTA song phương và đa phương, trong đó "siêu hiệp định" RCEP (Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực) vừa có hiệu lực từ ngày 1/1/2022, tiếp tục là một trong những xung lực hỗ trợ cho kinh tế Việt Nam tăng trưởng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, để có thể đi nhanh, đi xa, điều kiện tiên quyết vẫn là sự nỗ lực của chính doanh nghiệp, chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh, tự đổi mới sáng tạo, đáp ứng tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế để phát triển và nắm bắt cơ hội trong bối cảnh mới.

Năm 2022, Bộ Công Thương sẽ tập trung triển khai có hiệu quả các FTA mà Việt Nam đã tham gia, đặc biệt là Kế hoạch thực thi FTA thế hệ mới để hướng tới xuất nhập khẩu mang tính cân bằng hơn, đảm bảo thị trường ổn định, lâu dài, nâng cao hiệu quả của toàn bộ nền kinh tế.

Thu Phương
Bình luận

Đọc nhiều

Mở cơ hội phát triển kinh tế số cho người yếu thế

Mở cơ hội phát triển kinh tế số cho người yếu thế

Công nghệ số mở thêm cơ hội việc làm, kinh doanh cho người khuyết tật tại Thanh Hóa, song vẫn cần tháo gỡ rào cản về kỹ năng và thị trường.
Rác thải điện tử: Cần tổ chức lại chuỗi thu gom, tái chế

Rác thải điện tử: Cần tổ chức lại chuỗi thu gom, tái chế

Lượng rác thải điện tử gia tăng nhanh, trong khi thu gom, tái chế còn phân tán, đặt ra yêu cầu hoàn thiện EPR, phát triển hạ tầng và kiểm soát dòng chất thải.
Bản đồ số định hình năng lực thương mại điện tử cấp xã

Bản đồ số định hình năng lực thương mại điện tử cấp xã

Bản đồ số tích hợp dữ liệu nhà bán hàng, logistics và dịch vụ hỗ trợ, góp phần kết nối nguồn lực, thúc đẩy thương mại điện tử cấp xã.
Lâm Đồng tìm động lực tăng trưởng mới từ công nghiệp chế biến

Lâm Đồng tìm động lực tăng trưởng mới từ công nghiệp chế biến

Với GRDP 3 quý năm 2026 tăng 8,51%, Lâm Đồng đặt mục tiêu tăng trưởng 10% cả năm và 11% trong năm 2027. Công nghiệp chế biến, chế tạo được kỳ vọng trở thành động lực quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu này.
Ông Trần Quốc Tuấn: Bốn yếu tố tạo nên thành công của xã thương mại điện tử

Ông Trần Quốc Tuấn: Bốn yếu tố tạo nên thành công của xã thương mại điện tử

Từ bán hàng tự phát trên mạng xã hội, xã Chợ Lách (Vĩnh Long) đã phát triển cộng đồng 66 nhà bán hàng sau 3 tháng triển khai mô hình xã thương mại điện tử.
Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam dự báo đạt 530 triệu USD năm 2030, nhờ nhu cầu từ các ngành điện tử, bao bì, giày dép và ô tô, thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ.
Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Công nghiệp chế tạo và dịch vụ kỹ thuật được xác định là nền tảng để hình thành chuỗi giá trị, nâng cao năng lực nội địa trong lĩnh vực năng lượng.
Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Với lợi thế cửa khẩu, cảng biển và vị trí trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Quảng Trị đẩy mạnh hợp tác cùng Vietnam Post phát triển logistics gắn với chuyển đổi số.
Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng năng lực quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ phát triển bền vững.
200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

Hội đồng bình chọn chung tuyển Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026 đã thống nhất lựa chọn 200 thương hiệu tiêu biểu để trao giải, trong đó TOP10 được bình chọn bằng hình thức bỏ phiếu kín