Chuyển đổi số: 'Chìa khóa' để doanh nghiệp tư nhân bứt phá

Đóng góp của kinh tế tư nhân vào GDP vẫn hạn chế

Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân vừa được Bộ Chính trị ban hành đã đặt ra mục tiêu, đến năm 2030, “kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia; là lực lượng tiên phong trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.

Chuyển đổi số sẽ là "chìa khóa" để doanh nghiệp tư nhân bứt phá. Ảnh minh họa

Theo TS. Trần Văn Khải, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội: Trên thế giới không một quốc gia nào đạt được thịnh vượng mà thiếu đi một khu vực tư nhân phát triển mạnh mẽ.

Cụ thể, ở các nền kinh tế đang phát triển, khu vực tư nhân là “động cơ” chính của nền kinh tế, tạo ra 90% việc làm, đóng góp khoảng 70% GDP và tới 75% tổng đầu tư của họ. Chưa kể các quốc gia thuộc OECD (Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế), khu vực tư nhân chiếm tỷ trọng áp đảo trong GDP và việc làm, là nguồn gốc của hầu hết các sáng kiến đổi mới sáng tạo.

Trong khi đó, tại Việt Nam, đóng góp của kinh tế tư nhân vào GDP đã được nêu rõ tại Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, cụ thể khu vực kinh tế tư nhân hiện có khoảng hơn 940 nghìn doanh nghiệp và hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động, đóng góp khoảng 50% GDP, hơn 30% tổng thu ngân sách nhà nước.

Để tăng đóng góp của khu vực tư nhân vào nền kinh tế, Nghị quyết 68 đã đặt ra mục tiêu, đến năm 2030, kinh tế tư nhân trở thành "một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia". Tuy nhiên, đây là một thách thức vô cùng lớn đối với khu vực kinh tế tư nhân.

Bởi theo ông Phạm Tấn Công - Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), khu vực kinh tế tư nhân hiện vẫn đối mặt với nhiều rào cản kìm hãm sự phát triển. Hầu hết doanh nghiệp tư nhân có quy mô siêu nhỏ, nhỏ và vừa; tiềm lực tài chính và trình độ quản trị hạn chế. Phần lớn doanh nghiệp tư nhân có năng lực công nghệ, đổi mới sáng tạo thấp; hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh chưa cao...

Kinh tế tư nhân còn gặp nhiều khó khăn, trở ngại trong tiếp cận nguồn lực, đặc biệt là vốn, công nghệ, đất đai, tài nguyên và nhân lực chất lượng cao. Một số chính sách ưu đãi, hỗ trợ đối với kinh tế tư nhân chưa thực sự hiệu quả và khó tiếp cận; chi phí kinh doanh còn cao.

Nghị quyết 68-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, khu vực tư nhân trở thành "một động lực tăng trưởng quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia". Ảnh minh họa

Gỡ rào cản để doanh nghiệp chuyển đổi số thành công

Năm 2025, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng 8% trở lên, làm tiền đề cho tăng trưởng 2 con số vào năm 2026-2030. Tuy nhiên, nếu nhìn vào đóng góp của khu vực tư nhân hiện nay, các chuyên gia kinh tế cho rằng, khu vực tư nhân khó để trở thành “một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia” vào năm 2030 nếu không có những giải pháp mang tính đột phá.

Đồng tình với nhận định trên, PGS.TS Nguyễn Hồng Sơn - Phó trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương cho rằng: Chuyển đổi số sẽ là “chìa khóa” giúp doanh nghiệp tư nhân nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời hiện thực hoá mục tiêu tăng trưởng của Việt Nam trong năm 2025 và giai đoạn 2026 - 2030.

Theo đó, để thúc đẩy đổi số trong doanh nghiệp và toàn nền kinh tế, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

“Chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh là "cuộc cách mạng mới", thay đổi đời sống và giúp Việt Nam đạt được mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và là nước có thu nhập cao vào năm 2045” - PGS.TS Nguyễn Hồng Sơn khẳng định.

Cùng quan điểm trên, PGS, TS Nguyễn Trúc Lê - Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng: Doanh nghiệp tư nhân muốn phát triển, trở thành động lực quan trọng nhất của nền kinh tế Việt Nam, cần có các bước phát triển đột phá, không thể tách rời với khoa học công nghệ và chuyển đổi số.

“Chuyển đổi số không chỉ là công cụ, mà là một chiến lược phát triển của doanh nghiệp tư nhân; và tăng trưởng hai con số không phải là giấc mơ, mà là mục tiêu khả thi nếu có sự đồng hành của tri thức, chính sách và công nghệ” - PGS, TS Nguyễn Trúc Lê nhấn mạnh.

Vai trò chuyển đổi số đối với sự phát triển của khu vực doanh nghiệp tư nhân và nền kinh tế đang rất lớn. Tuy nhiên, theo nhận định của các chuyên gia, doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn đang thiếu chiến lược chuyển đổi số rõ ràng và phù hợp.

Đặc biệt, chuyển đổi số vẫn là "rào cản" với doanh nghiệp khi họ đang hạn chế về năng lực tài chính, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao; thiếu hụt nền tảng dữ liệu, hệ thống dùng chung và hạ tầng kết nối số; hành lang pháp lý và chính sách hỗ trợ cho chuyển đổi số vẫn còn phân tán, thiếu tính liên kết và hiệu lực thực thi.

Từ thực trạng đó, để tháo gỡ “điểm nghẽn”, hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân trong công tác chuyển đổi số, các chuyên gia kinh tế cho rằng, bên cạnh sự nỗ lực của bản thân mỗi doanh nghiệp, doanh nhân, vẫn cần sự hỗ trợ thiết thực từ phía các cơ quan chức năng.