Cắt giảm thủ tục hành chính: Gỡ đúng 'điểm nghẽn' cho doanh nghiệp

Giúp doanh nghiệp nắm bắt cơ hội từ thị trường

Ngày 29/4, Chính phủ đã ban hành 8 Nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thuộc quản lý của các Bộ Công Thương; Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Bộ Khoa học và Công nghệ; Bộ Giáo dục và Đào tạo; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Bộ Y tế; Bộ Công an và một Nghị quyết chung do Bộ Tư pháp chủ trì áp dụng cho Bộ Quốc phòng, Bộ Nội vụ, Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng, Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp và Ngân hàng Nhà nước.

Theo đó, thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thuộc nhiều lĩnh vực sẽ được bãi bỏ. Cụ thể, đối với thủ tục hành chính, 184 thủ tục bị bãi bỏ, 134 thủ tục được phân cấp giải quyết xuống địa phương và 349 thủ tục được đơn giản hóa, đưa quy mô thủ tục hành chính cấp Trung ương về mức 27%.

Tiếp đó, ngày 2/5, Thủ tướng giao các đơn vị: Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Công Thương, Bộ Công an tiếp tục rà soát, cắt giảm các thủ tục, điều kiện trong lĩnh vực đánh giá tác động môi trường, cấp phép xây dựng, quản lý khu công nghiệp, phòng cháy, chữa cháy…

Trong bối cảnh nền kinh tế cần thêm động lực tăng trưởng, cải cách thủ tục hành chính được xem là một trong những “dư địa” quan trọng để khơi thông nguồn lực đầu tư, sản xuất, kinh doanh hướng tới tăng trưởng hai con số.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về vấn đề trên, ông Đào Đức Diễn, Tổng giám đốc Công ty cổ phần tập đoàn Đầu tư - Thương Mại - Xuất nhập khẩu Minh Đăng (Minh Đăng Group) cho rằng, khi thủ tục được đơn giản hóa và thực hiện trên môi trường điện tử, doanh nghiệp giảm bớt các chi phí đi lại, in ấn hồ sơ và đặc biệt là giảm thiểu tiêu cực phí.

“Từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp, tôi thấy rằng, cắt giảm các thủ tục hành chính cũng như điều kiện kinh doanh, giảm thời gian chờ đợi phê duyệt giúp doanh nghiệp nắm bắt cơ hội từ thị trường. Trong kinh doanh, thời gian chậm đồng thời là mất cơ hội, một dự án chậm 6 tháng có thể làm mất đi lợi thế cạnh tranh hoàn toàn.

Cùng với đó cũng giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn lực nhân sự. Thay vì duy trì một bộ máy chỉ để lo giấy tờ, doanh nghiệp có thể dồn nhân lực đó vào khâu nghiên cứu phát triển (R&D) hoặc bán hàng”, ông Đào Đức Diễn nói.

Theo ông Đào Đức Diễn, việc tiếp tục cắt giảm các thủ tục hành chính liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng sẽ tạo dư địa mở rộng sản xuất. Khi các dự án mới được triển khai nhanh hơn, doanh nghiệp có thể sớm đưa dự án vào vận hành, tạo ra doanh thu và việc làm ngay lập tức.

Bên cạnh đó, cải cách thủ tục hành chính còn góp phần tăng niềm tin đầu tư khi tạo ra môi trường pháp lý có tính dự báo cao hơn. Khi rủi ro pháp lý giảm, doanh nghiệp sẽ tự tin hơn trong việc vay vốn và tái đầu tư dài hạn.

Đồng thời, việc giảm rào cản điều kiện kinh doanh cũng giúp các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) dễ dàng gia nhập thị trường, thúc đẩy cạnh tranh và tăng trưởng chung của nền kinh tế.

Kỳ vọng thay đổi tư duy từ “cho phép” sang “phục vụ”

Ở góc nhìn chuyên gia và đại diện cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, có ý kiến cho rằng đợt cải cách lần này đã đi đúng vào những nút thắt tồn tại nhiều năm.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, bà Trịnh Thị Ngân, Trưởng ban cố vấn Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội đồng tình và cho rằng, chủ trương cắt giảm thủ tục hành chính trong các lĩnh vực then chốt đã “đánh trúng điểm nghẽn” lớn nhất của doanh nghiệp hiện nay là chi phí thời gian, chi phí tuân thủ và rủi ro chính sách phát sinh từ sự chồng chéo thủ tục giữa nhiều cơ quan quản lý.

“Trong thực tế vận hành, một số doanh nghiệp sản xuất thực phẩm từng chia sẻ với tôi, mỗi lần hoàn thiện hồ sơ hoặc chờ phê duyệt đều có thể kéo dài thời gian đưa sản phẩm ra thị trường, đặc biệt với các dòng sản phẩm mới hay sản phẩm theo mùa. Điều này không chỉ làm tăng chi phí vận hành mà còn ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất, tồn kho và dòng tiền của doanh nghiệp.

Tôi cho rằng, nếu các thủ tục được cắt giảm và đơn giản hóa đúng trọng tâm, doanh nghiệp sẽ có điều kiện tối ưu hóa toàn bộ chuỗi vận hành. Thời gian xử lý nhanh hơn giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch sản xuất, giảm áp lực tồn kho, đồng thời nâng cao khả năng thích ứng với biến động của thị trường”, bà Ngân cho hay.

Nói về kỳ vọng của doanh nghiệp trong thời gian tới, ông Đào Đức Diễn cho rằng, doanh nghiệp mong muốn việc cải cách được thực thi đồng bộ theo tinh thần “trên nóng, dưới cũng phải nóng”. Theo đó, cắt giảm thủ tục trên văn bản là chưa đủ, mà đội ngũ thực thi tại địa phương cũng cần thay đổi tư duy từ “cho phép” sang “phục vụ”.

Doanh nghiệp cũng kỳ vọng quá trình số hóa được thực hiện toàn diện, không chỉ dừng ở việc nộp hồ sơ trực tuyến nhưng vẫn phải mang bản giấy để đối chiếu. Cùng với đó là xây dựng hệ thống dữ liệu liên thông giữa các bộ, ngành để doanh nghiệp không phải khai báo một thông tin nhiều lần.

“Tính ổn định của chính sách cũng rất quan trọng. Doanh nghiệp cần những quy định rõ ràng, minh bạch và có tính dự báo để có thể xây dựng kế hoạch kinh doanh 5-10 năm mà không lo phát sinh thêm các rào cản mới”, ông Đào Đức Diễn nhấn mạnh.

Bà Trịnh Thị Ngân: Điểm đáng chú ý nhất của chủ trương cắt giảm thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh là sự chuyển đổi tư duy từ “quản lý” sang “kiến tạo phát triển”, khi đó thể chế không còn là rào cản mà trở thành động lực giúp doanh nghiệp bứt phá hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao giai đoạn 2026 - 2030.