4 phương pháp định giá đất trong Luật Đất đai 2024

Quy định cụ thể định giá đất

Theo Hiệp hội Bất động sản thành phố Hồ Chí Minh (HoREA), tại khoản 2 Điều 112 Luật Đất đai 2013 “giao Chính phủ quy định phương pháp định giá đất” dẫn đến Nghị định số 44/2014/NĐ-CP của Chính phủ vừa quy định 05 “phương pháp định giá đất” (Điều 4), vừa quy định “áp dụng phương pháp định giá đất” (Điều 5).

Nhưng khoản 5 Điều 158 Luật Đất đai 2024 mới này đã quy định cụ thể 04 phương pháp định giá đất bao gồm: “Phương pháp so sánh”, “phương pháp thu nhập”, “phương pháp thặng dư”, “phương pháp hệ số điều chỉnh giá đất”, đồng thời cho phép “Chính phủ quy định phương pháp định giá đất khác chưa được quy định tại các điểm a, b, c và d khoản này sau khi được sự đồng ý của Ủy ban Thường vụ Quốc hội” và khoản 6 Điều 158 Luật Đất đai 2024 cũng đã quy định cụ thể “trường hợp, điều kiện áp dụng phương pháp định giá đất”.

Hiệp hội nhận thấy, Luật Đất đai 2024 có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2025, trong đó có “quy định về định giá đất” và trong năm 2024 thì công tác định giá đất vẫn phải thực hiện theo quy định của Luật Đất đai 2013, nên rất cần thiết và cấp bách phải ban hành “Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 44/2014/NĐ-CP ngày 15/05/2014 quy định về giá đất”.

Qua đó, để sớm tháo gỡ các vướng mắc về công tác định giá đất, thẩm định giá đất, quyết định giá đất để tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất cho hàng trăm dự án bất động sản, nhà ở thương mại trong cả nước để các chủ đầu tư thực hiện hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai với Nhà nước, vừa đảm bảo không làm thất thu ngân sách nhà nước, vừa nâng cao chất lượng công tác quản lý nhà nước về đất đai và thị trường bất động sản, vừa đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người mua nhà được cấp “sổ hồng”.

Theo HoREA, chỉ riêng tại thành phố Hồ Chí Minh vẫn còn hơn 60.000 căn nhà thuộc các dự án trước đây chưa được cấp sổ hồng, chưa bao gồm hơn 10.000 căn nhà thuộc các dự án mới tăng thêm hàng năm và trong phạm vi cả nước thì có thể có hàng trăm ngàn căn nhà thuộc các dự án chưa được cấp sổ hồng.

Ngoài ra, HoREA cũng rất tán thành “Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 44/2014/NĐ-CP” đã bổ sung nhiều quy định cụ thể để quy định chi tiết thực hiện công tác định giá đất sát với tình hình thực tiễn, tạo điều kiện thuận lợi thực hiện công tác định giá đất và bảo vệ cán bộ, công chức thực thi đúng chức trách nhiệm vụ, thẩm quyền, vừa tuân thủ các quy định của Luật Đất đai 2013, vừa phù hợp với các quy định của Luật Đất đai 2024.

Luật Đất đai 2024 quy định rõ 04 phương pháp định giá đất

Bỏ khung giá đất

Luật Đất đai 2024 vừa được Quốc hội thông qua chính thức có hiệu lực từ 1/1/2025 đã bỏ khung giá đất và quy định bảng giá đất được xây dựng hằng năm và bảng giá đất lần đầu được công bố và áp dụng từ ngày 1/1/2026.

Cụ thể, Điều 159 Luật Đất đai 2024 quy định bảng giá đất. Theo đó, bảng giá đất được áp dụng cho các trường hợp: Tính tiền sử dụng đất khi Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất ở của hộ gia đình, cá nhân; chuyển mục đích sử dụng đất của hộ gia đình, cá nhân; tính tiền thuê đất khi Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hằng năm, trừ trường hợp cho thuê đất thông qua đấu giá quyền sử dụng đất; tính thuế sử dụng đất.

Tính thuế thu nhập từ chuyển quyền sử dụng đất đối với hộ gia đình, cá nhân; tính lệ phí trong quản lý, sử dụng đất đai; tính tiền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai; tính tiền bồi thường cho Nhà nước khi gây thiệt hại trong quản lý, sử dụng đất đai; làm căn cứ tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất khi công nhận quyền sử dụng đất có thu tiền sử dụng đất, đất thuê trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê đối với hộ gia đình, cá nhân.

Tính giá khởi điểm để đấu giá quyền sử dụng đất khi Nhà nước giao đất, cho thuê đất đối với trường hợp thửa đất, khu đất đã được đầu tư hạ tầng kỹ thuật theo quy hoạch chi tiết xây dựng; tính tiền sử dụng đất đối với trường hợp giao đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân; tính tiền sử dụng đất đối với trường hợp bán nhà ở thuộc sở hữu nhà nước cho người đang thuê.

Theo quy định Luật Đất đai sửa đổi, bảng giá đất được xây dựng theo khu vực, vị trí. Đối với khu vực có bản đồ địa chính số và cơ sở dữ liệu giá đất thì xây dựng bảng giá đất đến từng thửa đất trên cơ sở vùng giá trị, thửa đất chuẩn.

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xây dựng, trình Hội đồng nhân dân cùng cấp quyết định bảng giá đất lần đầu để công bố và áp dụng từ ngày 01/01/2026. Hằng năm, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất để công bố và áp dụng từ ngày 01/01 của năm tiếp theo.

Trường hợp bảng giá đất cần thiết phải điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung trong năm, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định.

Cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp tỉnh có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổ chức việc xây dựng, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất. Trong quá trình thực hiện, cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp tỉnh được thuê tổ chức tư vấn xác định giá đất để xây dựng, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất.