Xuất khẩu gỗ sang Ấn Độ: Cần chiến lược dài hạn

Dư địa thị trường lớn, xuất khẩu chưa tương xứng

Với tốc độ tăng trưởng bình quân khoảng 8-10% mỗi năm của ngành gỗ và nội thất, Ấn Độ đang mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam. Chia sẻ tại Hội nghị giao ban Xúc tiến thương mại với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 10/2026, ông Bùi Trung Thướng, Tham tán thương mại, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ cho hay, giá trị nhập khẩu các sản phẩm gỗ và đồ gỗ chế biến của Ấn Độ vào khoảng 1 tỷ USD. Trung Quốc là một trong những nguồn cung chủ yếu, phần thị trường còn lại được chia sẻ giữa nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Dù đã tham gia thị trường, thị phần và vị thế xuất khẩu của doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn khiêm tốn.

Nhu cầu đồ gỗ tại Ấn Độ được thúc đẩy bởi quá trình đô thị hóa và sự trẻ hóa dân số. Cùng với đó, thói quen mua sắm đang thay đổi khi người tiêu dùng ngày càng tiếp cận sản phẩm qua các kênh trực tuyến, thay vì chỉ mua tại cửa hàng truyền thống hay showroom.

“Hiện kênh trực tuyến ước tính chiếm khoảng 30% quy mô thị trường, trong khi kênh truyền thống chiếm khoảng 70%. Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu đối với doanh nghiệp Việt Nam trong việc đa dạng hóa phương thức tiếp cận khách hàng, kết hợp giới thiệu sản phẩm trực tiếp với quảng bá trên nền tảng trực tuyến”, ông Bùi Trung Thướng nhận định.

Theo thống kê, nhu cầu sản phẩm gỗ tại Ấn Độ tập trung chủ yếu vào đồ nội thất gia đình, chiếm khoảng 60% thị trường. Nội thất văn phòng chiếm khoảng 20%, hàng trang trí khoảng 10% và các sản phẩm khác khoảng 10%. Đây là cơ sở để doanh nghiệp Việt Nam nghiên cứu thị hiếu, lựa chọn nhóm sản phẩm phù hợp và xây dựng chiến lược tiếp cận thị trường hiệu quả.

Đại diện Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ cũng nêu thông tin, năm 2025 kim ngạch xuất khẩu đồ gỗ Việt Nam sang Ấn Độ đạt khoảng 113 triệu USD, năm nay, dự kiến ở mức hơn 100 triệu USD. Như vậy, so với quy mô thị trường và giá trị nhập khẩu đồ gỗ của Ấn Độ, kết quả trên vẫn còn khiêm tốn.

Tăng xúc tiến thương mại, hướng tới hiện diện lâu dài

Ấn Độ được đánh giá là thị trường có tiềm năng trong dài hạn, song cũng đặt ra không ít thách thức đối với doanh nghiệp xuất khẩu gỗ và sản phẩm từ gỗ của Việt Nam. Năng lực sản xuất trong nước, các yêu cầu về tiêu chuẩn kỹ thuật và quy định pháp lý là những vấn đề cần được tính đến ngay từ khâu chuẩn bị.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần chú trọng chứng minh nguồn gốc xuất xứ, hoàn thiện hồ sơ và tuân thủ quy định hiện hành. Phía Ấn Độ cũng quan tâm đến nguy cơ hàng hóa từ một số quốc gia được trung chuyển qua nước thứ ba để đưa vào thị trường. Vì vậy, doanh nghiệp phải chủ động rà soát hồ sơ, bảo đảm tính minh bạch của chuỗi cung ứng và xuất xứ sản phẩm.

Theo ông Bùi Trung Thướng, doanh nghiệp Việt Nam cần kiên trì trong quá trình tiếp cận thị trường. Ấn Độ có tiềm năng trở thành nền kinh tế lớn thứ ba thế giới vào năm 2027-2028, qua đó mở ra triển vọng gia tăng nhu cầu tiêu dùng và cơ hội kinh doanh. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội, doanh nghiệp phải bắt đầu xây dựng quan hệ và tìm kiếm đối tác từ sớm, thay vì chờ thị trường phát triển rõ nét mới tham gia.

Trong thời gian qua, Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ đã phối hợp với các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp triển khai những chương trình xúc tiến chuyên sâu đối với sản phẩm gỗ. Đáng chú ý, sự kiện xúc tiến thương mại lớn tại Ấn Độ dự kiến diễn ra từ ngày 9 -10/12 được kỳ vọng tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam giới thiệu sản phẩm, tìm kiếm đối tác và khảo sát trực tiếp nhu cầu thị trường.

Thương vụ dự kiến hỗ trợ doanh nghiệp thuê, trang trí gian hàng Việt Nam, chuẩn bị catalogue, mẫu sản phẩm và tổ chức các buổi gặp gỡ, kết nối chuyên sâu. Với những doanh nghiệp chưa thể mang sản phẩm mẫu, video giới thiệu, catalogue và tài liệu trực quan có thể được sử dụng để cung cấp thông tin về sản phẩm, năng lực sản xuất và thế mạnh của doanh nghiệp.

Thông qua hoạt động xúc tiến, doanh nghiệp cần trực tiếp quan sát thị trường, đánh giá khả năng cạnh tranh của từng nhóm hàng và xác định phân khúc có thể đầu tư nguồn lực. Theo định hướng được Thương vụ khuyến nghị, phân khúc trung và cao cấp, đặc biệt là sản phẩm có giá trị gia tăng cao là hướng đi doanh nghiệp Việt Nam nên cân nhắc. Trong khi đó, các sản phẩm gia công ở phân khúc thấp có thể phải đối mặt với mức độ cạnh tranh lớn.

Việc lựa chọn phân khúc cần đi cùng nghiên cứu về giá bán, chất lượng, nhu cầu khách hàng và hệ thống phân phối. Doanh nghiệp cũng cần tính toán khả năng kết hợp kênh truyền thống với kênh trực tuyến để mở rộng độ phủ, tiếp cận khách hàng và tăng hiệu quả quảng bá.

Ngoài xuất khẩu, đầu tư sản xuất tại Ấn Độ cũng cần được nghiên cứu. Quốc gia này đang triển khai các chính sách thu hút đầu tư sản xuất, trong đó có chương trình hỗ trợ hoặc hoàn trả một phần chi phí đầu tư đối với những lĩnh vực đáp ứng điều kiện quy định.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần chú trọng xây dựng thương hiệu và phát triển hệ thống phân phối trong chiến lược dài hạn. Kinh nghiệm từ các thương hiệu nước ngoài đã tạo dựng được mạng lưới phân phối tại Ấn Độ cho thấy, việc thiết lập hiện diện thương mại và kết hợp hiệu quả giữa kênh trực tiếp với kênh trực tuyến có vai trò quan trọng trong việc mở rộng thị trường, tiếp cận khách hàng và nâng cao sức cạnh tranh.

Với thị trường có quy mô lớn nhưng nhiều yêu cầu đặc thù như Ấn Độ, cơ hội xuất khẩu gỗ không chỉ nằm ở việc đưa thêm hàng hóa vào thị trường, mà còn ở khả năng xây dựng quan hệ kinh doanh bền vững. Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, lựa chọn đúng phân khúc, bảo đảm tuân thủ quy định và chủ động hiện diện tại thị trường sở tại sẽ là những yếu tố quan trọng để doanh nghiệp Việt Nam từng bước nâng vị thế và mở rộng kim ngạch xuất khẩu.