Thương mại điện tử: Khẳng định vai trò chủ lực trong kinh tế số

Với tốc độ phát triển nhanh chóng, ngành thương mại điện tử tại Việt Nam ngày càng thể hiện vai trò quan trọng và những đóng góp tích cực trong nền kinh tế số.

Sự bùng nổ của thương mại điện tử

Chia sẻ tại Hội thảo về Hợp tác và hội nhập kinh tế quốc tế lần thứ 13 (CIECI 2025) do Trường Đại học Kinh tế (Đại học Quốc gia Hà Nội) tổ chức mới đây, bà Lê Thị Hà - Trưởng phòng Quản lý hoạt động Thương mại điện tử (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số - Bộ Công Thương) cho rằng: Quy mô kinh tế số tại khu vực Đông Nam Á đạt khoảng 159 tỷ USD, bao gồm: Thương mại điện tử, dịch vụ tài chính, du lịch trực tuyến, giao đồ ăn, vận chuyển, truyền thông trực tuyến…

Bà Lê Thị Hà chia sẻ tại sự kiện của Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội. Ảnh: NH

Bà Lê Thị Hà chia sẻ tại sự kiện của Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội. Ảnh: NH

Trong khi đó, theo báo cáo từ Tập đoàn nghiên cứu thị trường IMARC, Việt Nam được kỳ vọng sẽ đạt quy mô nền kinh tế số 220 tỷ USD vào năm 2030. Đặc biệt, trong kinh tế số, ngành thương mại điện tử đang nổi lên như một động lực quan trọng giúp Việt Nam khẳng định vị thế tại khu vực Đông Nam Á, thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư toàn cầu.

Hiện nay, Việt Nam đang sở hữu một trong những thị trường thương mại điện tử phát triển nhanh nhất khu vực. Thương mại điện tử đã chiếm hơn 60% trong tổng cơ cấu nền kinh tế số của Việt Nam, trong khi phần còn lại chủ yếu thuộc về các dịch vụ gọi xe và truyền thông trực tuyến.

IMARC cũng đưa ra 7 yếu tố giúp thương mại điện tử Việt Nam trở thành thị trường tiềm năng nhất khu vực Đông Nam Á, bao gồm: Sự gia tăng sử dụng internet và thiết bị di động; Chính phủ cam kết số hóa và cải thiện hạ tầng; Tiến bộ trong thanh toán điện tử; Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo và máy học; Cải tiến trong hậu cần và chuỗi cung ứng; Thương mại điện tử xuyên biên giới và các hiệp định thương mại tự do; Sự gia tăng của tầng lớp trung lưu và thu nhập khả dụng.

Là một trong những nền tảng thương mại điện tử hàng đầu khu vực, chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương mới đây, ông Trần Tuấn Anh, CEO Shopee Việt Nam cho biết: Thực tế hiện nay, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã và đang tăng trưởng mạnh mẽ trên nền tảng thương mại điện tử Shopee.

"Sự phát triển này nhờ khả năng nắm bắt nhanh xu hướng thị trường, đầu tư xây dựng thương hiệu và linh hoạt ứng dụng công nghệ, mô hình kinh doanh mới. Thông qua đó thể hiện sức bật và khả năng thích ứng vượt trội của doanh nghiệp Việt trong kỷ nguyên số” - ông Trần Tuấn Anh thông tin.

Thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam. Ảnh: NH

 Thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam. Ảnh: NH

Hoàn thiện chính sách, tạo nền tảng phát triển bền vững giai đoạn 2026-2030

Mặc dù có tốc độ phát triển nhanh, nhưng theo bà Lê Thị Hà, thách thức phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2021-2025 vẫn rất lớn, do hạ tầng thanh toán logistics chưa đồng bộ, thiếu nhân lực chất lượng cao, tỷ lệ gian lận và vi phạm bảo mật tăng, khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền còn lớn.

Để khắc phục những tồn tại trên, năm 2024 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành công điện 56/CĐ-TTg về tiếp tục tăng cường công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số. Tại công điện, Thủ tướng Chính phủ cũng chỉ đạo xây dựng Kế hoạch tổng thể thương mại điện tử 2026-2030.

Kế hoạch sẽ do Bộ Công Thương chủ trì, hướng đến mục tiêu phát triển thương mại điện tử đến năm 2030, bao gồm: Thúc đẩy môi trường kinh doanh lành mạnh; Nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp; Phát triển thương mại điện tử gắn với liên kết vùng, miền; Phát triển thương mại điện tử xanh, bền vững; Phát triển nguồn nhân lực số cho thương mại điện tử.

Để hoàn thiện lành lang pháp lý cho phát triển thương mại điện tử, đảm bảo tính minh bạch, bảo vệ người tiêu dùng, cạnh tranh công bằng. Đồng thời, tăng cường quản lý nhà nước trên dữ liệu và quản lý rủi ro, Bộ Công Thương cũng đang xây dựng dự thảo Luật Thương mại điện tử và dự kiến trình Quốc hội thông qua vào tháng 10/2025.

Theo đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Chiến lược quốc gia về kinh tế số đến năm 2025, tầm nhìn 2030 đặt mục tiêu, kinh tế số đóng góp 20% GDP vào năm 2025 và 30% vào năm 2030. Trong khi đó, Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, tầm nhìn 2030 cũng đặt mục tiêu, xây dựng doanh nghiệp số Việt Nam có năng lực toàn cầu... đây là những nền tảng quan trọng để thị trường thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục có những bước phát triển mạnh mẽ hơn trong giai đoạn tới.

Về phía doanh nghiệp, đại diện Shopee cho biết, thời gian qua doanh nghiệp đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp Việt. Cụ thể, Shopee tập trung nâng cao năng lực chuyển đổi số cho doanh nghiệp, giúp các nhà sản xuất, nhà cung ứng và doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) ứng dụng công nghệ vào hoạt động kinh doanh hiệu quả hơn.

Trong số những hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp có thể kể đến dự án “Chuyển đổi số doanh nghiệp Việt qua thương mại điện tử” được triển khai năm 2024. Thông qua dự án, đơn vị đã hỗ trợ 283 doanh nghiệp địa phương và phối hợp với 6 làng nghề miền Bắc quảng bá sản phẩm bản địa. Nhiều nhà bán hàng tham gia chương trình đã ghi nhận mức tăng doanh thu lên tới 20 lần, đồng thời tạo ra hàng nghìn việc làm mới cho người dân địa phương.

Doanh nghiệp cũng khởi động sáng kiến “Shopee hỗ trợ doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa” (Shopee enables SMEs), hướng đến hỗ trợ đào tạo năng lực thương mại điện tử và các công cụ tiếp thị kỹ thuật số cho các doanh nghiệp trong nước.

Năm 2025, Shopee ra mắt Dự án livestream “Tinh hoa Việt chung sức”, nhằm giúp doanh nghiệp địa phương tiếp cận công nghệ livestream để kết nối trực tiếp với người tiêu dùng. Sau 3 tháng phát sóng, chương trình đạt hơn 15 triệu lượt tiếp cận đa nền tảng, ghi nhận gần 8.000 đơn hàng, đồng thời giúp nhiều thương hiệu tăng trưởng doanh thu và số lượng đơn hàng gấp nhiều lần so với ngày thường.

Chiến lược quốc gia về kinh tế số đến năm 2025, tầm nhìn 2030 đặt mục tiêu, kinh tế số đóng góp 20% GDP vào năm 2025 và 30% vào năm 2030. Đây là cơ hội rất lớn để Việt Nam phát triển thương mại điện tử.

Nguyễn Hoà
Bình luận

Tin mới cập nhật

Đọc nhiều

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Với lợi thế cửa khẩu, cảng biển và vị trí trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Quảng Trị đẩy mạnh hợp tác cùng Vietnam Post phát triển logistics gắn với chuyển đổi số.
Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng năng lực quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ phát triển bền vững.
200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

Hội đồng bình chọn chung tuyển Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026 đã thống nhất lựa chọn 200 thương hiệu tiêu biểu để trao giải, trong đó TOP10 được bình chọn bằng hình thức bỏ phiếu kín
Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Ngày 17/11, Vissan động thổ nhà máy chế biến thực phẩm tại Tây Ninh, vốn đầu tư hơn 1.558 tỷ đồng, công suất thiết kế gần 35.000 tấn/năm.
Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 10 tháng năm 2026 tăng 12,4%, mức tăng cao nhất trong cùng kỳ kể từ năm 2019, cho thấy đà phục hồi và tăng trưởng tích cực của sản xuất công nghiệp.
Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk đẩy mạnh tháo gỡ thủ tục, đất đai và truyền tải điện, gắn hỗ trợ nhà đầu tư với yêu cầu triển khai dự án đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng.
'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” sẽ diễn ra tối 24/11 tại Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, với những màn kết hợp giữa các thế hệ nghệ sĩ, sân khấu rộng 3.000 m² và vé tham dự hoàn toàn miễn phí.
Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Ngày 19/11 tới đây, tại Phú Thọ, Đại sứ quán Rumani tại Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Phú Thọ cùng các đơn vị tổ chức Ngày Văn hóa và Thương mại Rumani tại Việt Nam.
Ngày Văn hóa Việt Nam: Lan tỏa văn hóa Chăm, kết nối các giá trị di sản

Ngày Văn hóa Việt Nam: Lan tỏa văn hóa Chăm, kết nối các giá trị di sản

Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), cộng đồng người Chăm, tỉnh Khánh Hòa đã mang đến Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam những sắc màu văn hóa đặc sắc.
Công nghệ thực tế hỗn hợp mở hướng tiếp cận mới với di sản Hà Nội

Công nghệ thực tế hỗn hợp mở hướng tiếp cận mới với di sản Hà Nội

Từ những con tem lưu giữ dấu ấn lịch sử đến công nghệ thực tế hỗn hợp, triển lãm “Ngàn năm kinh kỳ qua lăng kính tem số” mang đến cách tiếp cận mới với di sản văn hóa Hà Nội.