Công nghệ thực tế hỗn hợp mở hướng tiếp cận mới với di sản Hà Nội

Trong bối cảnh công nghệ số ngày càng được ứng dụng vào hoạt động bảo tồn và giới thiệu di sản, việc đưa những tư liệu lịch sử, văn hóa đến gần công chúng bằng hình thức tương tác đang mở ra những cách tiếp cận mới. Không chỉ dừng lại ở việc quan sát hiện vật, người xem có thể trực tiếp khám phá những câu chuyện lịch sử thông qua các công nghệ trải nghiệm trong không gian thực.

Đây cũng là hướng tiếp cận được thể hiện tại triển lãm tương tác “Ngàn năm kinh kỳ qua lăng kính tem số”, do Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post), Công ty Tem Bưu chính phối hợp với Công ty TNHH Công nghệ Holomia tổ chức trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026. Triển lãm diễn ra trong hai ngày 14 và 15/11/2026 tại Bưu điện Hà Nội, số 75 Đinh Tiên Hoàng, Hoàn Kiếm.

Điểm đáng chú ý của triển lãm là việc kết hợp tem bưu chính với công nghệ thực tế hỗn hợp (Mixed Reality - MR), qua đó tái hiện các tư liệu lịch sử, dấu mốc văn hóa của Thủ đô trong không gian số. Những mẫu tem vốn được biết đến như một hình thức lưu giữ thông tin, hình ảnh và sự kiện lịch sử nay được số hóa 3D, bổ sung hiệu ứng tương tác để người xem có thể trực tiếp khám phá.

Theo đó, khách tham quan sử dụng kính MR để quan sát các nội dung ảo xuất hiện trong không gian thực, tương tác với vật thể 3D và tìm hiểu những hình ảnh, hiện vật gắn với lịch sử ngành Bưu chính cũng như quá trình hình thành, phát triển của Hà Nội.

Từ dấu tích thành Cổ Loa - kinh đô của nhà nước Âu Lạc, sự kiện vua Lý Thái Tổ ban Chiếu dời đô năm 1010 đến ngày Giải phóng Thủ đô năm 1954, các dấu mốc lịch sử được giới thiệu thông qua những mẫu tem bưu chính. Hình ảnh Hà Nội hiện đại giữa lòng di sản nghìn năm cũng được tái hiện, khắc họa hành trình của Thủ đô từ “Thành phố vì Hòa bình” đến “Thành phố Sáng tạo” trong mạng lưới của UNESCO.

Ông Nguyễn Quang Hải, Phó Tổng giám đốc Vietnam Post cho biết, tem bưu chính không chỉ lưu giữ những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, kiến trúc mà còn là sản phẩm văn hóa giàu giá trị cần tiếp tục được phát huy trong đời sống hiện đại. Theo ông Nguyễn Quang Hải, việc kết hợp những giá trị truyền thống với công nghệ thực tế hỗn hợp nhằm làm mới cách công chúng tiếp cận tem bưu chính, để mỗi con tem không chỉ được ngắm nhìn mà còn trở thành một trải nghiệm khám phá. Qua đó, Vietnam Post mong muốn đưa tem bưu chính đến gần hơn với công chúng, đặc biệt khơi gợi sự yêu thích của giới trẻ.

Bên cạnh không gian ứng dụng công nghệ MR, triển lãm còn tổ chức các khu vực trải nghiệm kết hợp giữa hoạt động tương tác và những giá trị truyền thống, hướng tới nhiều nhóm khách tham quan.

Tại khu vực “Dấu ấn đa giác quan”, khách tham quan có thể chụp ảnh lấy ngay với photobooth sử dụng bộ khung hình mang họa tiết tem bưu chính, được thiết kế riêng cho Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026.

Trong khi đó, không gian “Gửi hương kinh kỳ” mang đến hoạt động làm bưu thiếp theo chủ đề Hà Nội. Người tham gia được tặng bưu thiếp, lựa chọn hương thơm để tạo hương trên giấy, đóng dấu kỷ niệm và viết lời nhắn gửi tới người thân, bạn bè. Những bưu thiếp được dán tem có giá mặt từ 4.000 đồng trở lên có thể gửi qua mạng lưới Bưu điện Việt Nam trên toàn quốc.

Với hoạt động “Sắc màu di sản”, khách tham quan, đặc biệt là trẻ em, có thể tự phối màu trên các phôi tem khổ A4 in nét đen trắng. Nội dung hình ảnh được lấy cảm hứng từ danh lam thắng cảnh Hà Nội, trò chơi dân gian và truyện cổ tích Việt Nam.

Một nội dung khác gây chú ý tại triển lãm là trưng bày 10 khung tem bưu chính với chủ đề “Tem: Kiến trúc và Di sản”, gồm hai chuyên đề. Trong đó, chuyên đề “Hà Nội thành phố tôi yêu” giới thiệu các bộ tem khắc họa diện mạo Thủ đô qua những di tích lịch sử quốc gia như Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, Hoàng thành Thăng Long, chùa Một Cột,... Chuyên đề “Di sản kiến trúc Việt Nam trên Tem Bưu chính” phác họa lịch sử kiến trúc dân tộc qua các mẫu tem, từ thời Văn Lang - Âu Lạc, Đại Việt, Chăm Pa đến kiến trúc nhà ở truyền thống của các dân tộc thiểu số, các di sản thế giới và kiến trúc đương đại.