Thị trường ô tô điện Việt Nam: Thời cơ và thách thức

Vinfast là động lực tăng trưởng cho xe điện Việt

Trong báo cáo của BMI Research – một đơn vị nghiên cứu của Fitch Solutions, Anh nhận định thị trường xe điện tại Việt Nam sẽ trở nên vô cùng sôi động, sở hữu tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ trong năm 2023. Dự kiến số lượng xe điện chở khách (EV) năm 2023 được bán ra là 18.000 chiếc, tăng 114,8% so với cùng kỳ năm ngoái.

Năm 2023, ngành ô tô điện ở Việt Nam sẽ “nóng” hơn bao giờ hết

Theo đó, doanh số bán xe điện chạy bằng pin (BEV) năm 2023 dự kiến sẽ tăng lên 104,4%, đạt gần 17.000 chiếc. Bên cạnh đó, doanh số xe hybrid cắm điện (PHEV) có thể đạt khoảng 1.100 chiếc trong năm nay.

BMI kỳ vọng rằng, doanh số bán xe điện chở khách tại Việt Nam sẽ tăng trung bình khoảng 25,8%/năm trong giai đoạn 2023 - 2032. Trong đó, tổng doanh số bán hàng năm khoảng 65.000 chiếc.

Ngoài ra, BMI cũng dự phóng tỷ lệ thâm nhập của xe điện chở khách so với tổng doanh số bán xe chở khách dự kiến tăng 13,6% vào năm 2030, cao gấp gần 5 lần so với năm 2022.

Trong 1 vài năm trở lại đây, thị trường ô tô điện tại Việt Nam ngày càng phát triển và có nhiều cải tiến mới trong sản phẩm phục vụ nhu cầu sử dụng của người tiêu dùng. Tuy nhiên, phải đến giai đoạn 2023 - 2032, ngành ô tô điện mới thực sựbùng nổ” ở thị trường Việt với sự đẩy mạnh sản xuất đến từ các thương hiệu như Vinfast, Wuling HongGuang, Skoda, Huyndai.

Dẫn đầu xu hướng xe điện nội địa tại Việt Nam không ai khác chính là “ông lớn” Vinfast. Ngày 15/7/2022, Vinfast chính thức công bố dừng kinh doanh xe ô tô chạy bằng xăng, chỉ làm xe điện để bảo vệ môi trường. Trước đó, từ cuối năm 2021, Vinfast đã ra mắt dòng ô tô điện đầu tiên mang tên VF e34.

Ngày 14/4/2023, taxi xanh Vinfast bắt đầu “lăn bánh” trên đường phố Hà Nội với mục tiêu mở ra một kỷ nguyên mới “xanh và thông minh” hơn cho dịch vụ xe công cộng tại Việt Nam.

Cùng thời điểm đó, Vinfast cũng phối hợp với hãng taxi Én Vàng cho ra mắt loạt xe taxi “vàng” chạy bằng điện, chính thức hoạt động tại thành phố Hải Phòng.

Mới đây, loạt ảnh dàn “xe ôm công nghệ” chạy bằng điện của Vinfast chính thức “trình làng”, cạnh tranh gay gắt với dòng xe công nghệ chạy bằng xăng truyền thống.

Những hoạt động kinh doanh “top trend” của “ông lớn” Vinfast liên tục ra đời cho thấy những tín hiệu mừng về thị trường xe điện. Bên cạnh đó, hãng xe ô tô nổi tiếng Hyundai cũng “bắt sóng” rất nhanh khi cho ra mắt dòng xe Huyndai loniq 5 với gói pin 72 kW/h, có nhiều tính năng vượt trội.

BMI khẳng định “Vinfast là động lực tăng trưởng cho xe điện Việt” bởi trong năm nay, Vinfast sẽ tăng cường sản lượng ô tô điện, thúc đẩy thị trường.

Bên cạnh những hoạt động mới của Vinfast, các hạ tầng sạc điện cũng đang phát triển rất nhanh, các trạm sạc xe EBOOST đã cam kết mở rộng mạng lưới trạm tại Việt Nam trước đó. Hơn nữa, Foxconn Đài Loan sẽ đầu tư 250 triệu USD để xây dựng nhà máy linh kiện và thiết bị EV cho Việt Nam.

Thách thức

Dù được dự kiến sẽ tăng trưởng mạnh trong năm nay, nhưng BMI vẫn đưa ra một số khuyến nghị cho thị trường xe ô tô điện Việt Nam. Việc sử dụng xe điện ở Việt Nam vẫn sẽ gặp nhiều thách thức bởi thu nhập của nhiều người dân vẫn còn thấp, và cơ sở hạ tầng trạm sạc lưu động của Việt Nam chưa đầy đủ.

Sở hữu đặc tính thân thiện với môi trường, tiếng ồn được giảm thiểu, xe ô tô điện được coi là giải pháp hữu hiệu trong giải quyết ô nhiễm tại Việt Nam. Tuy nhiên, nguy cơ cạn kiệt tài nguyên, một số rủi ro trong quá trình sử dụng vẫn là vấn đề cần được xem xét kỹ lưỡng.

Theo báo cáo của JMK Research and Analytics, một hệ thống pin lithium trên ô tô điện chứa hàng nghìn tế bào Li-ion, tương đương hàng nghìn chiếc pin nhỏ lắp lại. Khi hết “tuổi thọ” sử dụng, việc tái chế pin ra sao để không phá hủy môi trường là điều cần tính đến.

Bên cạnh đó, một số dòng xe hybrid vẫn cần thêm xăng để hoạt động, lượng khí thải ra môi trường gần như vẫn không thay đổi.

Tuy nhiên, “ông lớn” ô tô điện Vinfast vẫn có những kế hoạch tích cực để phát triển rộng rãi mạng lưới xe điện trên toàn quốc.

Vinfast nhận định, Việt Nam đã và đang sở hữu các chuyên gia hàng đầu trong và ngoài nước, đủ năng lực để nghiên cứu và phát triển công nghệ ô tô xứng tầm thế giới. Hạn chế lớn nhất ở đây chính là môi trường làm việc, nước ta chưa thực sự có nhiều nơi làm việc với đầy đủ trang thiết bị để khai thác tối đa tiềm năng nhân lực sẵn có.

Theo lộ trình bán xe ô tô điện đã được các nhà phân tích đưa ra cách rõ ràng, dự kiến đến năm 2030 ô tô điện sẽ chiếm 60% thị phần toàn cầu và mục tiêu phát thải carbon bằng 0 vào năm 2050. Khi các biện pháp siết chặt khí thải và tăng cường chính sách để kích thích thị trường, cùng với sự tiến bộ công nghệ như vũ bão, viễn cảnh xe điện phủ khắp đường phố sẽ trở thành hiện thực sớm hơn dự đoán.

Đồng thời hầu hết các quốc gia phát triển đều đã tự chủ về công nghệ, sở hữu thương hiệu có tiềm năng cạnh tranh lớn, điển hình là những “gã khổng lồ” trong ngành ô tô điện thế giới như Tesla của Mỹ, SAIC của Trung Quốc hay Nissan Leaf của Nhật.

Với các tiềm năng sẵn có, đây thực sự là một mảnh đất màu mỡ và có giá trị đầu tư, tăng trưởng lớn. Vinfast cũng cảnh báo rằng nếu không tự làm chủ thị trường, “ngoại binh” sẽ gia nhập rất nhanh và dự kiến đến năm 2025, Việt Nam sẽ trở thành “vùng trũng” tiêu thụ ô tô điện cho các dòng xe nhập khẩu.

Đây là thời điểm thích hợp để các doanh nghiệp trong nước cần đi tắt, đón đầu, tìm kiếm cơ hội chuyển mình để khai thác tối đa tiềm năng bứt phá của thị trường xe ô tô điện Việt Nam. Không chỉ mang đến những đóng góp tích cực cho cuộc sống, việc sử dụng hàng hóa trong nước còn thể hiện niềm tự hào dân tộc, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế quốc nội.