Nội chiến Apple: Tim Cook úp mở chuyện ra đi, bỏ ngỏ danh tính người kế nhiệm

Kể từ khi lên nắm quyền điều hành vào năm 2011, CEO Tim Cook được đánh giá là một người kế nhiệm thành công sau Steve Jobs. Thời gian qua, vị CEO này đã cho ra mắt một số sản phẩm nổi bật như: Đồng hồ thông minh Apple Watch, kính thực tế ảo Vision Pro được coi là một bước tiến quan trọng trong lĩnh vực thực tế tăng cường (AR) và đánh dấu sự mở rộng của Apple vào thế giới của thiết bị đeo thông minh, thúc đẩy mảng dịch vụ như điện toán đám mây và đặc biệt là tối đa hóa lợi nhuận iPhone.

Thế nhưng việc tập trung tối đa hóa lợi nhuận của iPhone mà không đưa ra được bất kỳ sản phẩm đột phá công nghệ nào giống như thời Steve Jobs đã bắt đầu bộc lộ yếu điểm.

Ông Tim Cook có thể chỉ lãnh đạo Apple thêm 3 năm nữa?

Khi doanh số iPhone trên toàn cầu dần sụt giảm, bên cạnh đó, Apple lại không có thêm sản phẩm mới thay thế nào trong cuộc đua công nghệ khốc liệt hiện nay. Lẽ tất yếu, sự hài lòng của các cổ đông dành cho CEO Tim Cook dần biến mất. Những cơn sóng ngầm bắt đầu âm ỉ trong nội bộ "nhà táo" khuyết khi nhà lãnh đạo 64 tuổi này dần bị thất sủng trước cổ đông.

Tuy nhiên câu hỏi đặt ra là ai có thể thay thế được CEO Tim Cook để vực dậy Apple và quan trọng hơn là liệu Tim Cook có muốn từ bỏ quyền lực hay chưa?

“Cơn sóng ngầm” trong nội bộ "táo khuyết"

Đối với đội ngũ điều hành tại Apple, phần đông các lãnh đạo cấp cao vẫn là đồng nghiệp cũ thân thiết của Tim Cook từ thời Steve Jobs và vẫn giữ nguyên suốt 10 năm qua. Mặc dù bề ngoài yên ắng như vậy nhưng đế chế 2,8 nghìn tỷ USD này lại đang rúng động vì hàng loạt yếu tố bất lợi.

Đầu tiên, iPhone là nguồn thu chủ lực của Apple khi chiếm đến một nửa doanh số của hãng nhưng doanh số lại đang sụt giảm, nhất là ở thị trường chủ chốt Trung Quốc. trong quý I/2024 chỉ đạt 46 tỷ USD, thấp hơn nhiều mức 51,3 tỷ USD cùng kỳ năm trước, qua đó cho thấy sự thất bại thảm hại của dòng iPhone 15 mới ra mắt năm ngoái. iPhone, AirPods, Macs và iPad của Apple được sản xuất ở khoảng 95% tại Trung Quốc.

Đây cũng là thị trường chiếm đến 1/5 tổng doanh thu của "nhà táo khuyết", vào khoảng 74 tỷ USD năm 2022. Tuy nhiên báo cáo của Counterpoint Research cho thấy doanh số iPhone tại Trung Quốc đã giảm 19%, mức giảm theo quý mạnh nhất kể từ năm 2020. Trong khi đó số liệu của IDC thì nhận định doanh số iPhone đang giảm với mức chưa từng thấy kể từ đại dịch Covid-19.

Tiếp theo, Apple đang đối mặt vụ kiện chống độc quyền ở Mỹ và châu Âu, nơi chính phủ yêu cầu hãng cho phép bên thứ 3 tham gia chợ ứng dụng cũng như nền tảng thanh toán trực tuyến trên các thiết bị của mình. Trong khi đó, chợ ứng dụng App Store là nơi tạo ra doanh thu 20 tỷ USD mỗi năm cho Apple.

Thêm nữa là sự thất bại của dòng kính thực tế ảo Vision Pro hay việc loại bỏ dự án xe điện iCar khiến Apple chưa tìm ra được sản phẩm kế nhiệm cho iPhone.

“Cuộc chiến vương quyền” khốc liệt

Vào tháng 11/2023 trên podcast "At Your Service", vị CEO này đã thừa nhận mình có thể từ chức bất cứ lúc nào và một trong những nhiệm vụ của ông là chuẩn bị người kế nhiệm, đảm bảo rằng Hội đồng quản trị có nhiều lựa chọn khả dĩ nhất có thể.

Giám đốc Điều hành Jeff Williams, Phó Chủ tịch về mảng phần cứng của Apple John Ternus là hai cái tên nổi bật nhất.

Nhưng có một bất lợi đó là Jeff Williams, năm nay 62 tuổi, chỉ kém Tim Cook 2 tuổi, và những người trong công ty cho biết họ nghĩ rằng hiện không có khả năng ông ấy sẽ là CEO mới lâu dài. Hội đồng quản trị của Apple có thể sẽ muốn một giám đốc điều hành, giống như Tim Cook và Steve Jobs, gắn bó với công ty ít nhất một thập kỷ. "Nếu bạn hỏi tôi cách đây 5 năm, thì rõ ràng Jeff đang dẫn đầu để trở thành CEO," một quản lý lâu năm của Apple nói. "Nhưng việc chậm trễ trẻ hóa ban lãnh đạo cấp cao khiến Apple gặp vấn đề trong việc lựa chọn người kế nhiệm."

Giám đốc Điều hành Jeff Williams

Trong khi Williams bị chê quá già thì một số nguồn tin lại cho rằng Giám đốc kỹ thuật phần cứng John Ternus có thể lên làm người kế nhiệm với vai trò ngày càng nổi bật tại Apple trong vài năm qua.

Báo cáo mô tả John Ternus là "được yêu mến trong Apple", nhận được sự khen ngợi từ Tim Cook, Eddy Cue và nhiều người khác. Một yếu tố quan trọng nữa là John Ternus mới 49 tuổi. Điều này khiến ông có khả năng gắn bó với công ty lâu dài hơn những thành viên khác trong ban điều hành.

Giám đốc kỹ thuật phần cứng John Ternus

John Ternus được yêu mến trong Apple và ông ấy đã giành được sự tôn trọng của Tim Cook, Jeff Williams và các lãnh đạo khác. "Tim rất thích anh ấy, bởi vì anh ấy có thể thuyết trình tốt, ăn nói nhẹ nhàng, không bao giờ đưa những nội dung gây tranh cãi vào email và là một người ra quyết định rất thận trọng," một người thân cận với ban lãnh đạo của Apple nói. "Ông ấy có nhiều đặc điểm quản lý giống Tim".

Christopher Stringer, cựu giám đốc thiết kế phần cứng hàng đầu của Apple, gọi John Ternus là một cộng sự đáng tin cậy và chưa bao giờ thất bại trong bất kỳ vai trò nào. Nguồn tin cho biết Eddy Cue, một quan chức cấp cao của Apple được biết đến là người thân tín nhất của Cook, đã nói riêng với các đồng nghiệp rằng John Ternus sẽ là CEO tiếp theo.

Còn các giám đốc điều hành khác của Apple thì sao? Bloomberg cho biết những người như Craig Federighi và Deirdre O'Brien không có khả năng là người kế nhiệm Tim Cook, mặc dù được đánh giá cao. Những người khác, chẳng hạn như Phil Schiller và Giám đốc phần cứng Dan Riccio cũng "đang ở giai đoạn cuối nhiệm kỳ" tại Apple.

Tuy nhiên cho đến hiện nay thì vẫn chưa rõ ai có thể là người thay thế được CEO Tim Cook khi những cơn sóng cạnh tranh ngầm trong nội bộ Apple đang tiếp diễn.