Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh cần các giải pháp gỡ khó linh hoạt, thiết thực hơn

Doanh nghiệp vẫn đang gặp nhiều khó khăn

Ông Lê Huỳnh Minh Tú - Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh - nhận định: Dù công tác kiểm soát dịch bệnh trên địa bàn Thành phố đang được triển khai tốt với kết quả ngày càng khả quan; các doanh nghiệp đang từng bước linh hoạt thích ứng trong điều kiện “bình thường mới” nhưng nhìn chung hoạt động sản xuất, xuất khẩu của doanh nghiệp khó có thể sớm phục hồi.

Ông Lê Huỳnh Minh Tú - Phó giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại hội thảo

Chỉ ra nguyên nhân doanh nghiệp chưa thể phục hồi ông Tú cho biết do các doanh nghiệp còn gặp nhiều khó khăn về nguồn vốn, lao động, sức ép chi phí đầu vào gia tăng và sự thiếu hụt nguồn nguyên liệu đầu vào… Bên cạnh đó, các vấn đề về nhân công, tài xế, kho bãi, giá cước vận tải biển tăng cao, tình trạng thiếu hụt container, thiết bị bốc dỡ và tàu chuyên chở vẫn đang khiến các chuỗi cung ứng đối mặt áp lực lớn; các thị trường xuất khẩu trọng điểm của Thành phố nói riêng, Việt Nam nói chung đang có xu hướng tăng cường áp dụng nhiều pháp để phòng chống dịch, gây khó khăn cho hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp. Ví dụ như trong thời gian gần đây, Trung Quốc đã tăng cường công tác phòng chống dịch, hạn chế hoạt động biên mậu với chúng ta, hệ quả là nhiều hàng hóa xuất khẩu, nhất là hàng nông sản đã ùn ứ tại các cửa khẩu khu vực phía Bắc, gây tổn thất nặng nề cho doanh nghiệp xuất khẩu sang thị trường này.

Bà Ann Marie Yastishock - Giám đốc Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) tại Việt Nam. Ảnh Đạt Vĩnh Trần/Dự án USAID TFP

Trước bối cảnh trên, Sở Công Thương đã và đang tích cực thực hiện nhiều giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp như tổ chức các hội thảo, hội nghị, chương trình kết nối tiêu thụ hàng hóa… nhằm hỗ trợ và gỡ khó cho doanh nghiệp. Chẳng hạn ngày 18/1/2022, Sở Công Thương phối hợp với Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại Việt Nam (USAID) tổ chức Hội thảo “Giải quyết khó khăn cho doanh nghiệp xuất khẩu nhằm tạo thuận lợi thương mại trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19”.

Theo bà Ann Marie Yastishock - Giám đốc USAID Việt Nam, thông qua hội thảo, USAID hy vọng thu thập được nhiều ý kiến đóng góp của cộng đồng doanh nghiệp và các cơ quan hữu quan; từ đó có các giải pháp nhằm thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu, cắt giảm thời gian và chi phí cho doanh nghiệp và khắc phục những khó khăn trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 còn diễn biến phức tạp, gây nhiều ảnh hưởng tiêu cực.

Cần giải pháp gỡ khó đồng bộ hơn

Tại hội thảo, đại diện Hội Lương thực - Thực phẩm TP. Hồ Chí Minh (FFA), Hội Mỹ nghệ và chế biến gỗ TP. Hồ Chí Minh, Hiệp hội Logistics TP. Hồ Chí Minh và các doanh nghiệp đã chia sẻ về những khó khăn, vướng mắc trong hoạt động xuất nhập khẩu hiện nay; đồng thời bàn các giải pháp tháo gỡ nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp thúc đẩy hoạt động, xuất khẩu, đặc biệt trong bối cảnh Covid-19.

Theo đó, với lĩnh vực lương thực- thực phẩm, bà Lý Kim Chi - Chủ tịch FFA kiến nghị Chính phủ sớm ban hành một chương trình tổng thể phục hồi và phát triển kinh tế với các chính sách được thiết kế khoa học, sát hợp với nhu cầu, điều kiện của các doanh nghiệp. Đồng thời bà Chi đề xuất cần có những gói hỗ trợ đặc biệt cho các doanh nghiệp có khả năng phục hồi nhanh ở các ngành quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế và an sinh xã hội như nông nghiệp, chế biến thực phẩm, dịch vụ,... như hỗ trợ nguồn vốn vay ngắn hạn, giảm thêm lãi suất vay của các ngân hàng,... để sớm tạo sức bật cho nền kinh tế.

Các doanh nghiệp trao đổi tại hội thảo

Về phía Bộ, ngành, theo bà Lý Kim Chi, cần đẩy mạnh việc tham gia và thực hiện các thủ tục về thúc đẩy thuận lợi hóa thương mại như: Tăng cường ký kết các thỏa thuận hợp tác hoặc công nhận lẫn nhau về tiêu chuẩn, quy trình kiểm tra giữa các cơ quan chức năng của Việt Nam và các nước đối tác có FTA; giảm bớt các thủ tục hải quan; Chủ động nêu vấn đề về hàng rào kỹ thuật trong thương mại tại các diễn đàn khu vực, như ASEAN, APEC, WTO. Đặc biệt cần tăng cường công tác nghiên cứu, dự báo, cảnh báo đối với các biện pháp phòng vệ thương mại áp dụng lên hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam. Lựa chọn một số mặt hàng tiềm năng để thiết kế và thực hiện các chương trình xúc tiến thương mại riêng cho các mặt hàng này vào các thị trường có nhu cầu phù hợp.

Đối với lĩnh vực logistics, để hoạt động logistics tại Việt Nam tiếp tục phát triển và đóng vai trò then chốt cho tăng trưởng xuất nhập khẩu, ông Huỳnh Văn Cường - Phó Chủ tịch Hiệp hội Logistics TP. Hồ Chí Minh đề xuất: Cần điều chỉnh giảm chi phí hạ tầng cảng biển cho các loại hình hàng hóa trung chuyển, quá cảnh, hàng gởi kho ngoại quan; thủ tục cần thông thoáng hơn. Ví dụ cho phép chuyển cảng hai lần đối với hàng quá cảnh, đặc biệt luồng hàng nhập quá cảnh qua cảng biển tại khu vực phía Nam chuyển tiếp đến các cảng miền trung và vận chuyển sang Lào/Thái Lan… Lý do, với mức thu phí cơ sở hạ tầng cảng biển tại TP. Hồ Chí Minh dự kiến áp dụng cho hàng quá cảnh, trung chuyển, hàng qua kho ngoại quan cao như hiện nay (với mức thu 2,2 triệu/20’ và 4,4 triệu/40’) khiến các hãng tàu buộc phải cân nhắc các dịch vụ tại cảng biển tại Việt Nam và khả năng dịch chuyển lượng hàng này qua các cảng lân cận khác trong khu vực. Do đó, cần phải có chính sách phù hợp để thu hút lượng hàng này trong bối cảnh các nước trong khu vực - là các nước đang có lượng hàng quá cảnh, trung chuyển lớn qua Việt Nam như Lào, Campuchia, Thái Lan…