Xuất khẩu hồ tiêu năm 2024 kỳ vọng 'vượt đỉnh' với 1,4 tỷ USD?

Theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, xuất khẩu hồ tiêu trong 10 tháng năm 2024 đạt 220,3 nghìn tấn, với giá trị 1,12 tỷ USD, giảm 2,3% về khối lượng nhưng tăng 48,2% về giá trị so với cùng kỳ năm 2023. Giá hạt tiêu xuất khẩu bình quân 10 tháng năm 2024 đạt 5.084 USD/tấn, tăng 51,7% so với cùng kỳ năm 2023….

Trong khi đó, số liệu của Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam cho thấy thấp hơn. Tính đến hết tháng 10/2024, Việt Nam đã xuất khẩu được 219.387 tấn hồ tiêu các loại, với giá trị hơn 1,044 tỷ USD.

Người trồng đang thu hoạch hồ tiêu chuẩn bị cho niên vụ mới. Ảnh: Hoàng Thiên

Năm 2014 lần đầu tiên kim ngạch xuất khẩu hồ tiêu của Việt Nam lập kỷ lục 1,2 tỷ USD, nhưng từ sau đó đến năm 2023, đã mất mốc 1 tỷ USD. Tuy nhiên, với kết quả của 10 tháng năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hồ tiêu tăng trưởng gần 50%. Như vậy, sau 10 năm, xuất khẩu hồ tiêu đã giành lại được mốc 1 tỷ USD, và dự báo cả năm 2024 sẽ lập mốc kỷ lục mới với 1,4 tỷ USD, mức cao kỷ lục từ trước đến nay.

Hiện 95% sản lượng hồ tiêu thu hoạch tại Việt Nam được xuất khẩu, lượng tiêu thụ trong nước chỉ chiếm 5%. Mặc dù Việt Nam vẫn giữ được vị trí số 1 thế giới về xuất khẩu hồ tiêu trong suốt hơn 20 năm qua, nhưng theo bà Hoàng Thị Liên, Chủ tịch Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam, ngành hồ tiêu Việt Nam đang chịu cạnh tranh rất lớn từ các quốc gia khác. Trong đó, Brazil có sự bứt phá trong 5 năm gần đây, xuất khẩu đạt 80.000 tấn năm 2023 và dự báo có thể đạt 100.000 tấn năm 2024.

Trong 2 tháng cuối năm 2024, trung bình mỗi tháng Việt Nam sẽ xuất khẩu khoảng 25.000 tấn hồ tiêu. Với mức giá xuất khẩu hiện nay, kim ngạch xuất khẩu hồ tiêu 2 tháng cuối năm ước đạt khoảng 300 triệu USD.

Theo thống kê của Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam, cả nước hiện có khoảng 200 doanh nghiệp chế biến, kinh doanh hồ tiêu, trong đó có 15 doanh nghiệp hàng đầu, chiếm 70% lượng xuất khẩu cả nước. Toàn ngành hàng có 14 nhà máy chế biến sâu. Đặc biệt, có 5 doanh nghiệp đầu tư nước ngoài, chiếm gần 30% thị phần xuất khẩu.

Chuyên gia kỳ vọng trong năm 2025, thị trường Trung Quốc sẽ mua hàng tích cực trở lại do năm nay, thị trường này chỉ mua khoảng 10.000 tấn. Mọi năm thị trường này tiêu thụ khoảng 50.000 - 60.000 tấn hồ tiêu từ Việt Nam.

Đầu mùa năm trước, thương lái mua mạnh hàng sang Trung Quốc giúp giá tiêu tăng ngay đầu vụ. Nhiều ý kiến nhận định hồ tiêu bước vào chu kỳ tăng giá do nguồn cung thắt chặt.

Nhìn về năm 2025, ngành hồ tiêu Việt Nam sẽ tiếp tục tập trung hỗ trợ nông dân và doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về chất lượng và an toàn thực phẩm. Đây là bước đi chiến lược nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường và củng cố vị thế của Việt Nam trên bản đồ xuất khẩu hồ tiêu thế giới.

Ngành tiêu Việt Nam đang được hưởng lợi nhờ giá xuất khẩu ở mức cao. Năm nay nông dân trồng tiêu được hưởng lợi nhưng doanh nghiệp xuất khẩu lại không mua được nhiều tiêu trong nước, buộc tăng mạnh nhập khẩu, nhất là từ các nước láng giềng.

Dù giá tiêu đang tăng, ngành hồ tiêu Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Sản phẩm tiêu của Việt Nam chủ yếu xuất khẩu ở dạng thô, giá trị gia tăng chưa cao. Đắk Nông, địa phương có diện tích trồng tiêu lớn nhất cả nước, nhưng sản lượng chỉ đứng thứ hai sau Đắk Lắk. Hạt tiêu tại đây chủ yếu được bán qua thương lái, khiến giá trị kinh tế chưa được tối ưu hóa.

Các đại lý và nông dân kỳ vọng mùa lễ hội cuối năm sẽ thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ tiêu toàn cầu. Bên cạnh đó, sản lượng giảm và vụ thu hoạch muộn tại Việt Nam cũng là cơ hội để giá tiêu tiếp tục cải thiện trong thời gian tới.