Ông Vũ Bá Phú: Đổi mới phương thức xúc tiến thương mại là yêu cầu cấp bách

Loạt khó khăn, thách thức ‘bủa vây’

Năm 2025, xúc tiến thương mại Việt Nam được nâng lên một tầm vóc mới với loạt chương trình kết nối quốc tế, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh trong xúc tiến thương mại.

Đặc biệt, Hội chợ Mùa Thu 2025 - “siêu hội chợ 6 nhất” với hơn 3.000 gian hàng, quy tụ sản phẩm xanh, thông minh, công nghiệp nông thôn, nông sản và dịch vụ xuất khẩu đã kết nối sản xuất kinh doanh người tiêu dùng, thúc đẩy chuyển đổi xanh và số.

Những nỗ lực đó góp phần nâng tầm hình ảnh Việt Nam trên trường quốc tế. Theo Brand Finance 2025, Việt Nam xếp hạng 52/193 quốc gia về quyền lực mềm, tăng 7 bậc nhờ thương mại vươn lên vị trí 56 nhờ môi trường kinh doanh thuận lợi và danh tiếng quốc tế về sản phẩm được yêu thích toàn cầu. Có được thành quả này, theo Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại Vũ Bá Phú đó là nhờ sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy Bộ Công Thương và tinh thần đoàn kết nỗ lực vượt khó khăn, thách thức của tập thể lãnh đạo, đảng viên Đảng bộ Cục Xúc tiến thương mại.

Nhìn lại kết quả đã đạt được trong năm 2025, chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, ông Vũ Bá Phú thẳng thắn nhìn nhận, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động phức tạp, hoạt động xúc tiến thương mại của Việt Nam năm 2025 đứng trước nhiều thách thức lớn. Theo ông Vũ Bá Phú thời gian tới, khó khăn, thách thức vẫn tiếp tục.

“Bất ổn địa chính trị và xu hướng gia tăng rào cản thương mại đang là thách thức lớn nhất đối với xuất khẩu và hoạt động xúc tiến thương mại của Việt Nam. Trong bối cảnh đó, đa dạng hóa thị trường và đổi mới phương thức xúc tiến là yêu cầu cấp bách”, ông Vũ Bá Phú chia sẻ.

Theo ông Vũ Bá Phú, thách thức lớn nhất đối với hoạt động xúc tiến thương mại và xuất khẩu của Việt Nam trong năm 2025 bắt nguồn từ những biến động phức tạp của thị trường thế giới, đặc biệt là bất ổn địa chính trị kéo dài tại nhiều khu vực.

Trong đó, thị trường EU là một trong ba thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam ghi nhận sức mua chững lại và có xu hướng giảm sút. Trong khi cộng đồng châu Âu liên tục áp dụng thêm các rào cản kỹ thuật, rào cản thương mại, gây khó khăn cho hàng hóa Việt Nam khi thâm nhập và mở rộng thị phần tại thị trường này.

Đối với thị trường Hoa Kỳ, ngay từ đầu năm, các tuyên bố chính sách thuế quan mới đã tạo ra những tác động nhất định đến xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam. Sau đó, việc Hoa Kỳ áp dụng chính sách thuế đối ứng càng làm gia tăng tâm lý lo ngại trong cộng đồng doanh nghiệp và các nhà nhập khẩu, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ ký kết đơn hàng cũng như hoạt động xuất khẩu.

Bên cạnh đó, xung đột vũ trang bùng phát và kéo dài tại nhiều khu vực, tiếp tục diễn biến phức tạp. Những bất ổn này đã khiến nhiều thị trường dần hạn chế nhập khẩu, trong khi cạnh tranh giữa các quốc gia xuất khẩu ngày càng gay gắt và quyết liệt hơn.

Đa dạng hóa thị trường, đổi mới phương thức

Trước những thách thức nêu trên, ông Vũ Bá Phú cho biết, ngay từ đầu năm các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ và Bộ Công Thương đã có những chỉ đạo quyết liệt, yêu cầu đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA), đặc biệt là các FTA thế hệ mới, đồng thời khẩn trương đàm phán với những thị trường có tiềm năng.

Theo đó, Việt Nam đang chuẩn bị khởi động hoặc thúc đẩy đàm phán với các thị trường như Pakistan, khu vực vùng Vịnh, cộng đồng châu Phi, Mercosur…, nhằm mở rộng không gian thị trường, bù đắp cho những khó khăn tại các thị trường truyền thống. Song song với đó, các thị trường truyền thống đang gặp khó khăn như Nam Mỹ, Canada, Trung Đông, châu Phi, cũng như những thị trường còn nhiều dư địa tăng trưởng như Hàn Quốc, Nhật Bản, ASEAN, được định hướng nâng cấp chất lượng hàng hóa, xây dựng thương hiệu, gia tăng hàm lượng chế biến và giá trị gia tăng, qua đó duy trì nhịp tăng trưởng xuất khẩu tích cực.

Cùng với đó, định hướng cốt lõi xuyên suốt các chương trình xúc tiến thương mại trong năm 2025 được Cục Xúc tiến thương mại triển khai đó là việc chuyển mạnh sang hướng đa dạng hóa thị trường, nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng của hàng hóa để duy trì tăng trưởng bền vững trong bối cảnh nhiều bất định.”

Để triển khai các mục tiêu này, hoạt động xúc tiến thương mại trong năm 2025 được đẩy mạnh với nhiều nỗ lực cụ thể. Ngay từ đầu năm, nhận diện rõ những khó khăn, thách thức của thị trường, Đảng bộ Cục Xúc tiến thương mại đã lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị trực tiếp tổ chức nhiều chương trình xúc tiến tại các thị trường mới, các thị trường có FTA, đồng thời hỗ trợ các hiệp hội, doanh nghiệp tham gia các hội chợ, triển lãm quốc tế lớn, kể cả tại những thị trường Việt Nam lần đầu tham dự hoặc chưa từng hiện diện thường xuyên.

Ở trong nước, nhiều hoạt động xúc tiến được triển khai đồng bộ. Một loạt các sự kiện hội chợ được tổ chức như Hội chợ Mùa Thu, hội chợ chuyên ngành như dệt may...được tổ chức quy mô chưa từng có và triển khai rộng khắp trên cả nước. Cùng với đó, hợp tác quốc tế trong lĩnh vực xúc tiến thương mại tiếp tục được Cục tăng cường triển khai giúp mở rộng kết nối giữa doanh nghiệp Việt Nam với các đối tác quốc tế.

“Cục Xúc tiến thương mại cũng đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao nhận thức và năng lực thích ứng với các tiêu chuẩn xanh, chuyển đổi xanh, đồng thời tăng cường đào tạo, tập huấn nhằm nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại.”- Cục trưởng Vũ Bá Phú chia sẻ thêm.

Ngoài ra, các hoạt động như thúc đẩy thương mại điện tử, xúc tiến thương mại trên môi trường số, tổ chức hội chợ trực tuyến, ứng dụng công nghệ thực tế ảo được triển khai ngày càng đa dạng và phong phú. Nhờ đó, hoạt động xúc tiến thương mại đã đóng góp ngày càng rõ nét vào kết quả xuất khẩu chung của cả nước trong năm 2025.

Những kết quả đạt được trong năm 2025 cho thấy, khi được đặt trong một chiến lược tổng thể, gắn chặt với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập sâu rộng, xúc tiến thương mại không chỉ góp phần tháo gỡ khó khăn trước mắt mà còn tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong trung và dài hạn. Đây cũng là cơ sở để Việt Nam tiếp tục củng cố vị thế trên bản đồ thương mại toàn cầu, chủ động thích ứng với những biến động khó lường của kinh tế thế giới trong thời gian tới.