Nữ doanh nhân Việt Nam luôn sẵn sàng cho cuộc chơi lớn trên thương trường mang tên đổi mới sáng tạo

Trên thương trường bây giờ nếu có một câu chuyện nào đó mang dáng dấp của một từ khoá, hoặc hẳn ra là cuộc chơi thì đó phải chắc chắn là đổi mới sáng tạo.

Có hai điều thiết nghĩ không thể thiếu vắng mỗi khi nói về đổi mới sáng tạo.

Đổi mới sáng tạo liên quan đến sự thay đổi và tính mới. Tính mới này có thể là mới đối với công ty (sự đổi mới có thể đã được thực hiện bởi các công ty khác nhưng nó là mới đối với công ty), mới đối với thị trường (khi doanh nghiệp là người đầu tiên giới thiệu sự đổi mới trên thị trường của mình) và mới đối với thế giới (khi doanh nghiệp là người đầu tiên giới thiệu sự đổi mới cho tất cả các thị trường và các ngành). Bên cạnh đó, đổi mới sáng tạo có thể mang cả khía cạnh công nghệ và phi công nghệ (mô hình kinh doanh, marketing,…).

Nữ doanh nhân ngày càng tham gia sâu rộng vào quá trình đổi mới sáng tạo

Đổi mới sáng tạo là yếu tố chính quyết định năng lực cạnh tranh, tăng trưởng, lợi nhuận và tạo ra các giá trị bền vững, ít nhất cũng là cho một nền kinh tế. Đổi mới sáng tạo cho phép doanh nghiệp tạo ra lợi thế cạnh tranh dài hạn thông qua việc tập hợp tri thức, kỹ năng về công nghệ, kinh nghiệm trong sáng tạo, phát triển và giới thiệu ý tưởng mới trong hình thức của đổi mới sản phẩm, đổi mới quy trình sản xuất hoặc đổi mới mô hình kinh doanh. Nhìn chung, đổi mới sáng tạo đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu suất và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, có một điều mà tác giả muốn nói ngắn gọn đó là, đổi mới sáng tạo bây giờ không còn là cuộc chơi của riêng các nam doanh nhân.

Đó còn là cuộc chơi không thể thiếu vắng gương mặt các nữ doanh nhân, trong đó không thể không nhắc đến các nữ doanh nhân Việt Nam. Bởi đã qua rồi cái thời nữ doanh nhân chỉ dừng lại với vai trò làm chủ doanh nghiệp nhỏ hoặc siêu nhỏ mà ngày nay khi câu chuyện đổi mới sáng tạo là cuộc chơi trên thương trường, cũng là cuộc chơi đầy đủ và nghiêm túc của các nữ doanh nhân.

Có những cơ sở để khẳng định như thế. Trước hết là những con số.

Tại Việt Nam, số cơ sở do phụ nữ làm chủ chiếm khoảng 20 - 24% trong tổng số gần 900.000 doanh nghiệp đang hoạt động, đạt tỷ lệ cao nhất khu vực Đông Nam Á, tương đương các quốc gia phát triển.

Báo cáo của Grant Thorton- một trong những tổ chức hàng đầu thế giới về kiểm toán, tư vấn thuế và tư vấn doanh nghiệp mới đây cho biết, vị trí lãnh đạo do phụ nữ nắm giữ nhiều nhất tại các doanh nghiệp ở Việt Nam là giám đốc nhân sự (chiếm 61%), giám đốc tài chính (chiếm 44%). Đây là mức cao so với khu vực châu Á – Thái Bình Dương và thế giới.

Trong nhiều năm gần đây Việt Nam liên tục đứng trong top 10 của thế giới về tỷ lệ phụ nữ là lãnh đạo cấp cao trong doanh nghiệp. Năm 2019, chỉ số này ở nước ta là 37%, cao hơn nhiều so với mức trung bình của khu vực và thế giới; năm 2021 là 39%, xếp thứ 3 trên thế giới, thứ 2 ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương (sau Philippines); trong các năm 2022 - 2023 là 33% - 34%, vẫn cao hơn so với mức trung bình của khu vực châu Á – Thái Bình Dương và thế giới.

Đặc biệt, có tới 68,6% nữ chủ doanh nghiệp ở Việt Nam đạt trình độ đại học và thạc sĩ quản trị kinh doanh, trong khi ở nam giới mức này là 71,9%.

Đó là những con số minh chứng rõ rệt cho việc nữ doanh nhân Việt Nam luôn sẵn sàng cho cuộc chơi lớn trên thương trường mang tên đổi mới sáng tạo.

Nếu như điểm đáng mừng là việc đội ngũ nữ doanh nhân Việt Nam ít nhiều đã chấp nhận bước vào thương trường trong vai trò điều kiện đủ của đổi mới sáng tạo thì ngay với điều kiện cần họ cũng đã chứng minh cho việc sẵn sàng thích ứng.

Bởi khi nói đến đổi mới sáng tạo không có nghĩa là đơn thuần chỉ là tạo tính khác biệt như đã nói ở trên. Nữ doanh nhân Việt Nam hiện đã có mặt ở tất cả các ngành kinh tế, các lĩnh vực vốn chỉ dành riêng cho nam doanh nhân.

Những tình huống kinh doanh thậm chí cả đấu tranh, phản biện với các đối tác đã cho thấy nữ doanh nhân Việt Nam luôn có những “lăng kính” hay cách tiếp cận để tránh cho cuộc thương thảo bị đổ vỡ, đi vào ngõ cụt mà đi tới thành công mang phong vị win – win.

Rõ ràng giữ một tinh thần tươi sáng dẫu không dễ là một thế mạnh của nữ doanh nhân Việt Nam. Đó là những phẩm chất rất cần với mọi doanh nhân khi đối ngoại.

Với đồng sự, đồng nghiệp, không ít nữ doanh nhân đảm nhận hoàn hảo hơn các bậc nam giới, chắc chắn là như vậy, trong việc tạo dựng sự kết nối, đồng cảm để tạo dựng sức mạnh cho doanh nghiệp trước khi tính toán những chuyện đường xa, đường dài của công cuộc làm ăn.

Nét nổi bật của nữ doanh nhân Việt Nam là bền chí, cẩn trọng, tỉ mỉ và giàu cảm xúc. Họ luôn là phụ nữ Việt Nam dù cả ở những lĩnh vực đòi hỏi sự “hùng hổ” một chút, “rắn mặt” một chút. Đó là những yếu tố “nền” không thể thiếu cho đổi mới sáng tạo.

Nhưng (vẫn còn chữ nhưng), còn đó những rào cản không nhỏ cho việc kích hoạt, tạo dựng phong cách đổi mới sáng tạo cho nữ doanh nhân Việt Nam. Còn có không ít tổ chức tài chính thiếu tin tưởng vào khả năng kinh doanh của phụ nữ và không khuyến khích cho phụ nữ vay vốn, vay tiền.

Khi có cơ hội, có dịp tập huấn, đào tạo kiến thức, chẳng hạn như lập kế hoạch kinh doanh, nâng cao trình độ quản trị doanh nghiệp, quản lý điều hành, marketing, tiếp cận thị trường từ các chuyên gia kinh tế, những nhà kinh doanh thành đạt…, đây đó vẫn hướng về nam doanh nhân hơn là các nữ doanh nhân.

Nếu như con đường kinh doanh vốn không phải là con đường trải đầy hoa hồng thì sự đổi mới sáng tạo trên con đường kinh doanh ấy lại càng đòi hỏi không chỉ nghị lực, bản lĩnh mà còn là sự thách thức song lại là cơ hội khẳng định trí tuệ của nữ doanh nhân Việt Nam.

Chúng ta hãy vững tin ở điều đó cũng như mong chờ những thành công ngoạn mục hơn nữa của các nữ doanh nhân nước nhà.

Hãy để họ ghi điểm và nâng tầm cho nền kinh tế đổi mới sáng tạo của Việt Nam.