Lựu pháo D20 "khí tài huyền thoại" bắn hạ xe tăng Challenger-2 có gì đặc biệt?

Khí tài huyền thoại

Xe tăng Challenger-2 chủ lực phục vụ trong quân đội Anh từ năm 1994, được cho là “bất khả chiến bại”, lần đầu tiên bị thất thủ trước quân đội Nga.

Theo đó, truyền thông Nga gần đây đưa tin chi tiết về việc chiếc xe tăng Challenger-2 bị phá hủy gần làng Rabotino thuộc mặt trận Zaporozhye, trên mặt trận chiến sự Nga - Ukraine.

Theo đó, xe tăng Challenger-2 ban đầu bị pháo D-20 152 mm bắn trúng đã làm đứt xích, khiến xe nằm bất động. Cỗ chiến xa Challenger-2 sau đó bị lính dù Nga sử dụng tên lửa chống tăng (ATGM) Kornet phá hủy.

Vũ khí đã vô hiệu hóa xe tăng Challenger-2 chính là Lựu pháo xe kéo D-20 152mm. Theo các chuyên gia quân sự, D-20 152mm là một trong những mẫu lựu pháo thành công nhất của Liên Xô trong "Chiến tranh Lạnh". Nó được phát triển cách đây hơn 80 năm từ cuối những năm 1940 và được đưa vào sử dụng lần đầu tiên vào năm 1955.

Khung pháo của D-20 được thiết kế tương tự mẫu D-74 122mm, có hai càng cố định với 2 bánh lốp chính và hai bánh phụ ở cuối càng pháo, cho phép pháo thủ di chuyển nó dễ dàng hơn. D-20 và D-74 đều được trang bị cụm hai ống thủy lực giảm giật được đặt ngay phía cuối nòng pháo, nòng pháo của chúng cũng có thể hạ xuống hoặc nâng lên từ -5° đến 45°.

Khí tài huyền thoại này được trang bị hệ thống ngắm bắn định hướng hiệu quả, giúp nó có thể tác chiến cả ban ngày lẫn ban đêm và đặc biệt là bắn được cả xe tăng khi sử dụng phương pháp trực xạ.

Lựu pháo D-20 có thể bắn nhiều loại đạn pháo 152mm khác nhau, từ đạn phân mảnh, đạn nổ cực mạnh hoặc đạn xuyên phá. Tốc độ bắn tối đa của D-20 từ 5 - 6 phát/phút, nhưng ở điều kiện tác chiến thông thường chỉ tầm 1 phát/phút và sử dụng cơ chế bắn bán tự động với khoá nòng xoắn.

Lựu pháo D-20 152mm khá nặng nề và khó cơ động trên trận địa, nhưng bù lại cho khuyết điểm đó là tầm bắn của nó có thể đạt tới 17,4 km.

D-20 có trọng lượng chiến đấu 5.7 tấn, dài 8,69 m, rộng 2,35 m. Nó cũng có kíp chiến đấu 8 binh sĩ như M46 và có thể chuyển trạng thái hàng quân sang chiến đấu chỉ trong 6 phút.

Xe tăng Challenger-2 được ca tụng là "bất khả chiến bại". Ảnh: Shutterstock

Dù có tuổi đời hàng thập kỷ, nhưng mẫu Lựu pháo này vẫn được đánh giá là một mẫu pháo đáng tin cậy và hiệu quả trong giao chiến hiện đại với hỏa lực đáng gờm. Sau khi đưa vào trang bị, D-20 nhanh chóng trở thành ngôi sao của binh chủng pháo binh Liên Xô. Nó được đưa vào sản xuất hàng loạt với hàng ngàn đơn vị.

D-20 không mới nhưng vẫn hiệu quả

Đầu năm 2023, Bộ Quốc phòng Nga công bố các video ghi lại cảnh binh sĩ nước này dùng lựu pháo D-20 phá hủy các mục tiêu trong chiến dịch đặc biệt ở Ukraine.

Trang Zvezda đưa tin, các video quay cảnh các thành viên pháo binh thuộc Quân khu miền trung của Nga sử dụng lựu pháo D-20 152mm nhắm bắn các mục tiêu riêng lẻ của đối phương ở Ukraine.

Cả quá trình từ lúc nhận diện đến tiêu diệt mỗi mục tiêu chỉ mất 2 phút. Sau đó, các kíp pháo sẽ di chuyển đến vị trí nhắm bắn khác.

Một chỉ huy pháo binh Nga tiết lộ, các kíp pháo D-20 có nhiệm vụ bảo vệ các lực lượng bộ binh ở tiền tuyến cũng như thực hiện tấn công trước.

Bộ Quốc phòng Nga cho hay, lực lượng pháo binh đang tham gia chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine hiện nay không chỉ bao gồm các quân nhân chuyên nghiệp mà còn có “các tình nguyện viên chiến đấu”.

Trước đó, Challenger-2 bị Lựu pháo D-20 phá hủy là loại xe tăng chiến đấu chủ lực, được thiết kế để đối đầu và tiêu diệt các xe tăng khác.

Thành phần cấu tạo của loại xe tăng này là bí mật nhưng được cho cứng hơn thép hai lần và có thể sống sót sau đòn tấn công trực tiếp từ xe tăng T-72 của Nga. Trong Chiến dịch Bão táp sa mạc năm 1991 tại Iraq, xe tăng Challenger-2 đã phá hủy một xe tăng T-55 bằng đạn HESH ở cự ly 4,7km.

Giới chuyên gia phương Tây cho rằng Challenger-2 có nhiều ưu thế trước phần lớn xe tăng chủ lực đang được Nga triển khai trên chiến trường và có thể giúp Ukraine tung những "cú đấm thép" uy lực nhằm vào lực lượng thiết giáp đối phương. Tuy nhiên chiến xe này lần đầu tiên bị vô hiệu hóa bởi Lựu pháo D-20 152mm, có lịch sử hơn 80 tuổi của Liên Xô.