Hải Phòng quyết tâm đưa công nghiệp hỗ trợ thành mũi nhọn tăng trưởng

Công nghiệp hỗ trợ chiếm ưu thế

Những năm qua, sự phát triển của ngành công nghiệp hỗ trợ Hải Phòng được thúc đẩy mạnh mẽ bởi làn sóng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào các dự án quy mô lớn. Theo thống kê đến hết năm 2024, thành phố đã thu hút hơn 1.000 dự án FDI có hiệu lực, với tổng vốn đầu tư đăng ký lên tới 33,8 tỷ USD. Điều đáng chú ý là, hơn 50% số vốn này được đổ vào các ngành công nghiệp hỗ trợ như sản xuất linh kiện điện tử, điện thoại, máy tính, trong khi 22,3% dành cho công nghiệp chế tạo ô tô, máy móc và phụ tùng.

Đối với những dự án này không chỉ tạo ra giá trị sản xuất khổng lồ mà còn biến ngành công nghiệp hỗ trợ trong nước trở thành một mắt xích không thể thiếu trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Để hiện thực hóa mục tiêu trở thành một "thành phố công nghiệp hiện đại, thông minh, bền vững", việc phát triển công nghiệp hỗ trợ không chỉ là một chiến lược, mà đã trở thành ngành kinh tế mũi nhọn mang tính quyết định. Đây là con đường tất yếu để Hải Phòng nâng cao năng lực nội tại, tăng giá trị gia tăng và tạo dựng vị thế vững chắc trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Phạm Quang Việt - Phó Chủ tịch Hiệp hội hỗ trợ phát triển công nghiệp Hải Phòng cho biết, thành phố đã thu hút được các tập đoàn sản xuất lớn như VinFast, LG, Pegatron, Bridgestone… tạo ra một nhu cầu khổng lồ về linh kiện, phụ tùng và các dịch vụ sản xuất.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, phần lớn các doanh nghiệp Việt Nam, bao gồm cả các doanh nghiệp tại Hải Phòng, vẫn đang ở vị trí thấp trong chuỗi cung ứng, chủ yếu đảm nhận khâu gia công, lắp ráp. Tỷ lệ nội địa hóa trong nhiều ngành công nghiệp mũi nhọn vẫn còn khiêm tốn. Đây không chỉ là một thách thức mà còn là một cơ hội lớn. Việc phát triển công nghiệp hỗ trợ sẽ giúp các doanh nghiệp nội địa tham gia sâu hơn, dịch chuyển từ các công đoạn có giá trị thấp sang những công đoạn có hàm lượng công nghệ cao hơn. Từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh và sự tự chủ của nền kinh tế.

Tập trung các giải pháp trọng tâm

Ông Phạm Hồng Điệp- Chủ tịch HĐQT Công ty CP Shinec cho biết: Một trong những giải pháp mang tính nền tảng và chiến lược để thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ tại Hải Phòng là việc ban hành nghị quyết riêng của thành phố về phát triển công nghiệp hỗ trợ đến năm 2030. Việc xây dựng và thực thi nghị quyết này không chỉ thể hiện cam kết mạnh mẽ của chính quyền thành phố trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp, mà còn đóng vai trò như một khung chính sách dài hạn, có tính chỉ đạo và giám sát rõ ràng nhằm bảo đảm tính hiệu lực và hiệu quả trong tổ chức thực hiện.

Nghị quyết cần đặt ra mục tiêu rõ ràng về nội địa hóa chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực doanh nghiệp DDI, trong đó quy định các chỉ tiêu cụ thể như: Tỷ lệ nội địa hóa theo từng ngành công nghiệp trọng điểm (điện tử, cơ khí, ô tô...), số lượng doanh nghiệp DDI (doanh nghiệp đầu tư trực tiếp trong nước) đạt chuẩn cung ứng FDI, số đơn hàng kết nối thực tế mỗi năm. Đây là cơ sở để đánh giá hiệu quả và tiến độ thực hiện theo từng giai đoạn, tránh tình trạng các chương trình hỗ trợ chỉ mang tính hình thức.

Nghị quyết riêng kỳ vọng sẽ tạo ra một cơ chế điều hành thống nhất, rõ ràng về trách nhiệm, có công cụ theo dõi và đánh giá định lượng, từ đó chuyển hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ tại Hải Phòng từ tự phát sang bài bản, có chiến lược và gắn kết thực tiễn. Đây chính là bước đệm quan trọng để Hải Phòng trở thành trung tâm công nghiệp hỗ trợ mạnh của vùng và cả nước, đóng vai trò quan trọng trong chuỗi giá trị toàn cầu trong tương lai.

Bên cạnh đó, Hải Phòng đang triển khai một chiến lược toàn diện, tập trung vào 3 trụ cột chính: Chính sách đột phá, xây dựng hệ sinh thái và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Từ nền tảng thu hút đầu tư, Hải Phòng đã và đang xây dựng các chính sách ưu đãi vượt trội nhằm thu hút các dự án công nghiệp hỗ trợ. Thành phố tập trung vào các chính sách về thuế, tín dụng và đất đai. Các dự án công nghiệp hỗ trợ công nghệ cao, có quy mô lớn sẽ được hưởng các ưu đãi đặc biệt như miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, hỗ trợ lãi suất vay và ưu tiên bố trí quỹ đất sạch.

Ông Lê Trung Kiên - Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng cho biết: Một trong những giải pháp quan trọng là hình thành các cụm công nghiệp công nghiệp chuyên sâu. Điều này không chỉ giúp các doanh nghiệp vệ tinh dễ dàng tiếp cận với các "công ty mẹ" mà còn tạo điều kiện để họ liên kết, chia sẻ công nghệ và tối ưu hóa chi phí.

Cùng với đó, thành phố đóng vai trò "cầu nối", tổ chức các sự kiện xúc tiến thương mại, hội thảo kết nối cung – cầu, giúp các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa tìm được tiếng nói chung, tạo ra các chuỗi cung ứng khép kín và bền vững. Việc xây dựng một cơ sở dữ liệu số về năng lực sản xuất của các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ sẽ giúp các tập đoàn lớn dễ dàng tìm kiếm đối tác tin cậy.

Việc biến công nghiệp hỗ trợ thành ngành kinh tế mũi nhọn không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp Hải Phòng giảm sự phụ thuộc vào các chuỗi cung ứng toàn cầu, vốn rất dễ bị tổn thương trước các biến động địa chính trị và kinh tế. Khi các doanh nghiệp nội địa có thể cung ứng phần lớn linh kiện và phụ tùng, nền kinh tế sẽ có khả năng chống chịu tốt hơn.

Hải Phòng đã triển khai nhiều kế hoạch phát triển công nghiệp hỗ trợ nhằm phục vụ các ngành công nghiệp mũi nhọn như: công nghiệp điện tử - tin học; công nghiệp ứng dụng công nghệ cao; công nghiệp cơ khí chế tạo máy móc, thiết bị...