Đổi mới tư duy quản trị theo hướng kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân

Phát biểu Hội nghị Hội đồng nhân dân toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra sáng 28/5, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà cho rằng nhiệm kỳ 2021-2026 ghi dấu nhiều bước chuyển mang tính lịch sử của Quốc hội và HĐND các cấp trong cải cách tổ chức bộ máy, đổi mới quản trị quốc gia, quản trị địa phương và hoàn thiện thể chế phát triển.

Bước vào nhiệm kỳ 2026-2031, theo Phó Thủ tướng, mục tiêu tăng trưởng hai con số, yêu cầu thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị và xây dựng nền quản trị quốc gia, quản trị địa phương hiện đại, hiệu quả đang đặt ra yêu cầu rất cao đối với Chính phủ, chính quyền địa phương và HĐND các cấp.

Trong mối quan hệ đó, Chính phủ xác định rất rõ: Nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND cũng chính là nâng cao chất lượng quản trị quốc gia, địa phương, nâng cao hiệu quả thực thi chính sách và hiệu lực điều hành của bộ máy hành chính nhà nước từ Trung ương đến địa phương, thiết thực góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu các nghị quyết của Đảng.

Từ góc độ Chính phủ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đề nghị đổi mới mạnh mẽ tư duy quản trị địa phương theo hướng kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân và nâng cao hiệu quả hoạt động của HĐND các cấp.

Trước hết là phải đổi mới mạnh mẽ tư duy quản trị địa phương theo hướng kiến tạo phát triển và phục vụ nhân dân.

Điểm cốt lõi của quản trị địa phương hiệu quả là tạo được môi trường phát triển tốt hơn, huy động được cộng đồng, doanh nghiệp và các tầng lớp nhân dân và phát huy cao độ dân chủ ở cơ sở để mọi người dân được tham gia vào từng mục tiêu, nhiệm vụ, chính sách phát triển đất nước cũng như địa phương.

Thứ hai, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền thực chất gắn với kiểm soát quyền lực hiệu quả.

Phó Thủ tướng cho rằng yếu tố cơ bản của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ là tinh gọn tổ chức bộ máy, mà là tái cấu trúc lại phương thức vận hành của nền hành chính quốc gia theo hướng gần dân hơn, linh hoạt hơn, hiệu quả hơn và kiến tạo phát triển đất nước nhanh hơn.

Thứ ba, tạo bước đột phá thực sự về chuyển đổi số trong hoạt động của hệ thống hành chính địa phương.

Theo Phó Thủ tướng, khoảng cách lớn nhất về chất lượng hiệu quả của chính quyền địa phương 2 cấp giữa các địa phương chủ yếu nằm ở năng lực quản trị và mức độ chuyển đổi số. Chính phủ đang tập trung xây dựng Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số và dữ liệu số quốc gia. Từ sự tiên phong trong chuyển đổi số của Quốc hội, Phó Thủ tướng mong muốn HĐND các cấp cần đẩy mạnh đổi mới phương thức hoạt động trên môi trường số.

"Điểm cốt lõi không phải chỉ là số hóa quy trình cũ, mà là thay đổi toàn bộ phương thức điều hành, giám sát và ra quyết định", Phó Thủ tướng nêu rõ.

Thứ tư, hoạt động của Hội đồng nhân dân cần chuyển từ giám sát qua báo cáo giấy sang giám sát bằng dữ liệu thời gian thực; chuyển từ xử lý thủ công sang quản trị thông minh dựa trên dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

Thứ năm, nhấn mạnh cải cách thể chế và cải cách thủ tục hành chính là “khâu đột phá của đột phá”, Phó Thủ tướng cho rằng đây là yếu tố then chốt để giải phóng nguồn lực, nâng cao năng lực cạnh tranh và đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong chặng đường tới.

Theo Phó Thủ tướng, Quốc hội đang đồng hành cùng Chính phủ tập trung rất mạnh vào cải cách thể chế với tinh thần: Thể chế phải mở đường cho phát triển và bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung.

Phó Thủ tướng mong muốn HĐND các cấp tiếp tục đồng hành cùng chính quyền địa phương rà soát thể chế thuộc thẩm quyền, tháo gỡ rào cản và giám sát thực chất việc thực hiện cải cách thủ tục hành chính; đồng thời sớm hoàn thiện việc tiếp nhận nhiệm vụ phân cấp, phân quyền để thực hiện thông suốt, liên tục và phục vụ người dân, doanh nghiệp hiệu quả hơn.