Xây niềm tin số từ kiểm soát chất lượng hàng hoá

Giải pháp đảm bảo an toàn và minh bạch

Trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ, niềm tin của người tiêu dùng vẫn là thách thức lớn khi hàng giả, hàng nhái vẫn len lỏi trên thị trường. Câu hỏi đặt ra là làm thế nào để xây dựng một môi trường mua sắm trực tuyến an toàn, minh bạch và đáng tin cậy.

Tại họp báo công bố Tuần lễ Thương mại điện tử quốc gia và Ngày mua sắm trực tuyến Online Friday 2025, ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển Thương mại điện tử và Công nghệ số chia sẻ: “Với mục tiêu xây dựng thị trường thương mại điện tử minh bạch, lành mạnh và đáng tin cậy cho người tiêu dùng, Ban tổ chức hiện đang triển khai ba nhóm giải pháp chính”.

Theo ông Tuấn, giải pháp thứ nhất để đảm bảo an toàn là nền tảng phải tuân thủ pháp luật. Trong thời gian qua, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đã phối hợp cùng các nền tảng như TikTok, Shopee, Tiki… tổ chức nhiều khóa tập huấn cho nhà bán hàng với chủ đề “Kinh doanh dài lâu bắt đầu từ luật”.

Trong đó,nội dung tập huấn tập trung phổ biến quy định pháp luật hiện hành, nêu rõ trách nhiệm của nền tảng, nhà bán hàng, người quảng cáo và các đơn vị tiếp thị liên kết.

“Mục tiêu là giúp nhà bán hàng hiểu và làm đúng, hình thành văn hóa tuân thủ pháp luật trong môi trường số, từ đó nâng cao niềm tin người tiêu dùng”, ông Tuấn nhấn mạnh.

Giải pháp thứ hai là chú trọng tuyên truyền và giáo dục người tiêu dùng giúp họ mua sắm thông minh, an toàn và chủ động hơn. Theo đó, trong khuôn khổ Online Friday 2025, chuỗi sự kiện mang thông điệp “An toàn - An tâm - An vui” sẽ được đẩy mạnh, kết hợp với gameshow, hướng dẫn nhận biết hàng thật, hàng giả, chia sẻ kinh nghiệm mua sắm thông minh.

Cuối cùng, phía Ban tổ chức sẽ lựa chọn kỹ lưỡng nhà bán hàng và sản phẩm tham gia sự kiện năm nay, hướng tới xây dựng môi trường mua sắm có kiểm soát và đáng tin cậy. Không những vậy, các nền tảng lớn cũng sẽ giới thiệu những nhóm bán hàng uy tín, MCNs (Đơn vị quản lý, phát triển nhà sáng tạo nội dung), đáp ứng tiêu chí về nguồn gốc, chất lượng và trách nhiệm xã hội.

Song song đó, Ban tổ chức vận hành kênh tiếp nhận khiếu nại và giải quyết tranh chấp trực tuyến theo Nghị định 85/2021/NĐ-CP. Cụ thể, cơ chế phản ứng nhanh yêu cầu gỡ bỏ thông tin về hàng hóa, dịch vụ vi phạm pháp luật trong vòng 24 giờ. Trường hợp có dấu hiệu gian lận hoặc hàng giả, hồ sơ sẽ được chuyển sang cơ quan chức năng xử lý theo quy định pháp luật.

“Ba nhóm giải pháp này được triển khai đồng bộ với tinh thần: nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cả nền tảng, người bán lẫn người tiêu dùng cùng sự lan tỏa của cơ quan báo chí  để hướng tới một hệ sinh thái thương mại điện tử an toàn, minh bạch và bền vững”, ông Tuấn khẳng định.

Từ tiền kiểm đến hậu kiểm

Tiếp nối phần chia sẻ, ông Trần Văn Trọng, Tổng Thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), cho rằng việc kiểm soát chất lượng hàng hóa phải được thực hiện song song ở cả hai khâu: tiền kiểm và hậu kiểm.

Ở giai đoạn tiền kiểm, các nền tảng như TikTok thực hiện quy trình xác thực nghiêm ngặt trước khi cho phép sản phẩm được đăng tải. Cụ thể, nhà bán hàng phải cung cấp thông tin pháp lý, chứng minh quyền sở hữu hoặc quyền phân phối sản phẩm, chịu trách nhiệm về chất lượng.

Ngoài ra, những gian hàng chính hãng (Official Store) sẽ được lựa chọn bán chủ lực trong chiến dịch Online Friday 2025. Bên cạnh đó, nhiều nhãn đặc thù khác cũng được gắn nhận diện uy tín như: “Hàng Việt” hay “OCOP”.

Ông Trọng cho biết: “Chúng tôi thúc đẩy mạnh mẽ việc quảng bá và bán sản phẩm OCOP trên nền tảng số, bởi đây là nhóm hàng hóa vừa đạt tiêu chuẩn chất lượng, vừa mang giá trị phát triển kinh tế nông thôn bền vững”.

Bên cạnh tiền kiểm, khâu hậu kiểm cũng được chú trọng để phát huy quyền lợi và tiếng nói của người tiêu dùng. Sau khi mua hàng, người tiêu dùng có quyền đánh giá sản phẩm từ 1 đến 5 sao. Những phản hồi tiêu cực, đặc biệt là đánh giá 1 hoặc 2 sao sẽ được nền tảng yêu cầu nhà bán hàng phản hồi, xử lý trong vòng 7 ngày.

Cùng với đó, các nền tảng cũng triển khai cơ chế báo cáo vi phạm (Report), cho phép người dùng phản ánh hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ hoặc hành vi gian lận. Theo thống kê của TikTok Việt Nam, từ tháng 7/2024 đến nay, nền tảng đã từ chối 1,6 triệu đơn đăng ký tài khoản, loại bỏ 50 triệu sản phẩm vi phạm, khóa hơn 450.000 tài khoản và gỡ bỏ 90.000 sản phẩm có dấu hiệu vi phạm.

“Những con số này cho thấy nỗ lực thực chất của các nền tảng trong việc nâng chuẩn niềm tin”, ông Trọng nhận định.

Theo ông Trọng, khi tiền kiểm chặt chẽ, hậu kiểm minh bạch, người tiêu dùng sẽ yên tâm hơn, còn doanh nghiệp buộc phải kinh doanh có trách nhiệm. Đó chính là nền tảng của một môi trường thương mại điện tử bền vững.

Chương trình “Tuần lễ Thương mại điện tử quốc gia và Ngày mua sắm trực tuyến 2025” - Online Friday 2025 dự kiến diễn ra từ ngày 13 đến 17/11/2025 với Lễ khai mạc Kick Off: "Ngày mua sắm trực tuyến Online Friday 2025" được tổ chức chính thức vào ngày 14/11 tại Nhà hát lớn, Hà Nội.

Các hoạt động chính bao gồm: Phiên Mega Livestream hướng dẫn phân biệt hàng thật, hàng giả, hướng dẫn mua sắm thông minh; Không gian trưng bày, livestream và trải nghiệm công nghệ số của các nhà bán hàng và các sàn thương mại điện tử; Không gian giao lưu, kết nối nhà bán hàng, nền tảng, người tiêu dùng, cùng Lễ hội voucher sôi động.

Đặc biệt là sự kiện chuỗi 60 giờ livestream liên tục từ 14-16/11, quy tụ hơn 50 MCNs (Đơn vị quản lý, phát triển nhà sáng tạo nội dung), TSP (Đơn vị cung cấp dịch vụ thứ ba trong hệ sinh thái thương mại điện tử) và hàng ngàn nhà bán hàng uy tín, mang đến hàng triệu sản phẩm khuyến mại với tinh thần "Vui là sắm, sắm là vui". Cùng với đó là các hoạt động hưởng ứng tại các địa phương phối hợp tổ chức, kết nối trực tiếp và trực tuyến.