Mục tiêu kiểm soát lạm phát 2025: Vẫn là một ‘ẩn số'

Áp lực lạm phát vẫn lớn

Năm 2024, bên cạnh thành công trong tăng trưởng GDP đạt 7,09%, vượt xa mục tiêu Quốc hội đề ra, Việt Nam còn được đánh giá thành công trong kiểm soát lạm phát khi đạt 3,63%. Kết quả này được TS Trần Thị Hồng Minh - Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý Kinh tế Trung ương (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) đánh giá “thấp hơn nhiều so với mục tiêu của Quốc hội đề ra”.

Đặc biệt, với kết quả kiểm soát lạm phát 3,63% trong năm 2024 – đánh dấu năm thứ 10 liên tiếp Việt Nam kiểm soát lạm phát dới 4%.

Năm 2025, Việt Nam đặt mục tiêu kiểm soát lạm phát 4,5% (Ảnh: Nguyễn Hạnh)

Năm 2025, Quốc hội đặt mục tiêu kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%, tại Nghị quyết 01/NQ-CP của Chính phủ ban hành vào ngày 8/1 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2025 cũng đặt mục tiêu, lạm phát năm 2025 kiểm soát ở mức 4,5%.

Đánh giá về các yếu tố có thể tạo áp lực lạm phát trong năm 2025, bà Nguyễn Thị Hương - Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho rằng, áp lực lạm phát năm 2025 có thể đến từ một số yếu tố như: Xung đột quân sự ở một số quốc gia leo thang căng thẳng, diễn biến khó lường, có nguy cơ lan rộng. Cạnh tranh thương mại giữa các nước lớn ngày càng gay gắt.

Cùng với đó, hiện tượng thời tiết cực đoan tác động nghiêm trọng tới kinh tế - xã hội toàn cầu. Điều này có thể tạo nên sự đứt gãy chuỗi cung ứng, làm gia tăng chi phí vận tải, tác động đến biến động giá các mặt hàng chiến lược trên thế giới, gây ra các rủi ro về an ninh năng lượng, an ninh lương thực.

Đặc biệt, các chính sách thuế trong nhiệm kỳ của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump có khả năng rất khắc nghiệt, dẫn đến các phản ứng trả đũa từ các quốc gia. Bảo hộ thương mại và rào cản thương mại gia tăng sẽ làm trầm trọng thêm căng thẳng thương mại và phá vỡ chuỗi cung ứng toàn cầu, điều này có thể gây ra một đợt lạm phát mới, đồng thời làm chậm tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu và tỷ lệ thất nghiệp có nguy cơ tăng cao trở lại.

Ở trong nước, bà Nguyễn Thị Hương cho rằng, chi phí nhập khẩu nguyên nhiên vật liệu phục vụ sản xuất có thể tăng lên theo giá thế giới và chịu tác động từ biến động tỷ giá, ảnh hưởng đến chi phí, giá thành sản phẩm, tạo áp lực cho sản xuất của doanh nghiệp và từ đó đẩy giá hàng hóa tiêu dùng trong nước tăng lên và tạo áp lực lên lạm phát.

Bên cạnh đó, việc tiếp tục thực hiện lộ trình thị trường đối với các dịch vụ do nhà nước quản lý như giá điện, học phí, giá dịch vụ y tế theo hướng tính đúng, tính đủ các yếu tố, chi phí sẽ tác động làm tăng chỉ số giá tiêu dùng năm 2025.

Các gói kích cầu, hạ mặt bằng lãi suất cho vay, mở rộng tín dụng, đẩy mạnh đầu tư công giúp tháo gỡ khó khăn cho nền kinh tế nhưng cũng có thể tạo sức ép lên mặt bằng giá nếu nguồn cung tiền không được kiểm soát hợp lý. Ngoài ra, theo đại diện Tổng cục Thống kê, theo quy luật, vào các tháng cuối năm và dịp lễ, Tết, giá lương thực, thực phẩm, đồ uống, may mặc, thiết bị và đồ dùng gia đình thường tăng, trong năm nếu thiên tai, dịch bệnh xảy ra sẽ gây ảnh hưởng đến giá lương thực, thực phẩm tại một số địa phương, những điều này cũng sẽ tác động làm tăng CPI.

Mục tiêu kiểm soát lạm phát trong năn 2025 vẫn là một 'ẩn số'. Ảnh minh hoạ

Giải pháp kiểm soát lạm phát 4,5%

Theo chuyên gia kinh tế, PGS, TS. Ngô Trí Long, dự báo lạm phát của Việt Nam trong năm 2025 sẽ được kiểm soát ở mức hợp lý (dao động từ 3,5-4,5%). Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng, lạm phát năm 2025 vẫn là một ‘ẩn số’ và không nên chủ quan với mục tiêu kiểm soát lạm phát của năm 2025.

Mong muốn kiểm soát lạm phát năm 2025 đạt được mục tiêu Quốc hội đề ra, đại diện Tổng cục Thống kê kiến nghị, Ban Chỉ đạo điều hành giá chủ trì, chỉ đạo các bộ, ban, ngành xây dựng và báo cáo các phương án tăng giá các mặt hàng thiết yếu như điện, dịch vụ y tế, dịch vụ giáo dục... với mức độ tăng và thời điểm cụ thể để xem xét quyết định về mức độ và thời điểm điều chỉnh giá các mặt hàng, dịch vụ do nhà nước quản lý phù hợp, chủ động, đồng bộ, thống nhất bảo đảm mục tiêu kiểm soát lạm phát.

Cùng với đó, cần sớm có phương án, lộ trình điều chỉnh giá đầy đủ, đồng bộ, thống nhất giữa các mặt hàng để tránh bị động trong ban hành và thực thi chính sách về giá. Các bộ, ngành, địa phương cần theo dõi sát diễn biến giá cả của các mặt hàng thiết yếu như lương thực, thực phẩm, thịt lợn, xăng, dầu, gas... để có giải pháp điều hành phù hợp và chủ động chuẩn bị các nguồn hàng vào dịp lễ, Tết nhằm hạn chế tăng giá. Đồng thời với đó, cần có các biện pháp kiểm soát, bình ổn giá, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, tránh để xảy ra hiện tượng tăng giá bất hợp lý, tung tin thất thiệt gây bất ổn thị trường.