Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt

Hình tượng Long Mã là một linh vật huyền thoại với nhiều nét độc đáo trong văn hóa Việt Nam.

Nhân kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2026) và chào mừng Xuân Bính Ngọ, ngày 3/2, Bảo tàng Hà Nội chính thức mở cửa trưng bày thường xuyên phục vụ khách tham quan, đồng thời khai mạc trưng bày chuyên đề mang tên “Long mã khai văn”.

Không gian trưng bày mở ra như một cuộc đối thoại giữa quá khứ và hiện tại, nơi hình tượng linh vật long mã dẫn dắt người xem bước vào dòng chảy văn hóa dân tộc.

Trong tâm thức người Việt, Long Mã là linh vật đặc biệt, kết hợp hài hòa giữa rồng - lân - ngựa, hội tụ sức mạnh, sự linh thiêng và khát vọng vươn xa. Hình tượng này xuất hiện dày đặc trong mỹ thuật truyền thống, từ kiến trúc đình, đền, chùa đến đồ thờ tự, phù điêu, hoành phi câu đối hay các sản phẩm thủ công tinh xảo.

Không chỉ mang dáng dấp huyền thoại, Long Mã còn là biểu tượng của điềm lành, trí tuệ và sự khai mở văn hiến. Theo truyền thuyết, Long Mã xuất hiện trên sông Hoàng Hà, dưới thời Phục Hy, thường được thể hiện trong tư thế phi trên sóng nước, đầu ngẩng cao, lưng chở Hà đồ (Tiên thiên Bát quái) hay Mã đồ, là sách "trời ban cho vua để trị thủy".

Trong Phật giáo, Long Mã còn được xem là linh vật khi cõng Luật Tạng - một trong ba bộ phận cốt lõi của Tam Tạng kinh điển.

Còn với quan niệm dân gian, Long Mã gắn với hình ảnh “mã đáo thành công”, tượng trưng cho sức bền bỉ, tinh thần tiến lên và niềm vui đoàn tụ. Chính vì vậy, linh vật này từ lâu đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tạo của nhiều nghệ nhân tại các làng nghề truyền thống Hà Nội, từ điêu khắc gỗ, gốm sứ, chạm bạc đến thêu dệt, sơn son thếp vàng.

Đặc biệt, năm 2026, năm Bính Ngọ càng làm nổi bật ý nghĩa biểu tượng của ngựa trong văn hóa phương Đông. Từ đó, Bảo tàng Hà Nội đã lựa chọn giới thiệu hệ thống cổ vật, hiện vật, tác phẩm mỹ thuật liên quan đến hình tượng long mã và trang trí ngựa qua các thời kỳ, nhằm giúp công chúng có cái nhìn toàn diện hơn về sự vận động của mỹ thuật truyền thống cũng như chiều sâu văn hóa Thăng Long - Hà Nội.

Không chỉ đơn thuần là một trưng bày chuyên đề, “Long Mã khai văn” còn giống như một lời gợi nhắc: giữa nhịp sống hiện đại, những giá trị biểu tượng ngàn đời vẫn âm thầm tồn tại, nuôi dưỡng bản sắc và tinh thần dân tộc.

Trung tâm triển lãm 'Long Mã khai văn' tại Bảo tàng Hà Nội. Ảnh: Diệu Linh

Trung tâm triển lãm 'Long Mã khai văn' tại Bảo tàng Hà Nội. Ảnh: Diệu Linh

Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 2
Hình tượng long mã thể hiện đa dạng về chất liệu, phong phú về loại hình. Ảnh: Diệu Linh

Hình tượng long mã thể hiện đa dạng về chất liệu, phong phú về loại hình. Ảnh: Diệu Linh

Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 4
Hình tượng Long Mã xuất hiện qua nhiều chất liệu khác nhau. Ảnh: Diệu Linh

Hình tượng Long Mã xuất hiện qua nhiều chất liệu khác nhau. Ảnh: Diệu Linh

Hình tượng ngựa gắn chặt với đời sống văn hóa của người Việt. Ảnh: Diệu Linh

Hình tượng ngựa gắn chặt với đời sống văn hóa của người Việt. Ảnh: Diệu Linh

Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 7
Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 8
Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 9
Khám phá hình tượng Long Mã trong văn hóa Việt - 10
Du khách ngắm nhìn hình tượng Long Mã tại triển lãm. Ảnh: Diệu Linh

Du khách ngắm nhìn hình tượng Long Mã tại triển lãm. Ảnh: Diệu Linh

Diệu Linh
Bình luận

Tin mới cập nhật

Đọc nhiều

Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam hướng mốc 530 triệu USD

Thị trường chất kết dính Việt Nam dự báo đạt 530 triệu USD năm 2030, nhờ nhu cầu từ các ngành điện tử, bao bì, giày dép và ô tô, thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ.
Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Phát triển trung tâm công nghiệp - năng lượng: Phải hình thành lớp lõi đủ mạnh

Công nghiệp chế tạo và dịch vụ kỹ thuật được xác định là nền tảng để hình thành chuỗi giá trị, nâng cao năng lực nội địa trong lĩnh vực năng lượng.
Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Kết nối logistics, mở hướng phát triển mới cho Quảng Trị

Với lợi thế cửa khẩu, cảng biển và vị trí trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Quảng Trị đẩy mạnh hợp tác cùng Vietnam Post phát triển logistics gắn với chuyển đổi số.
Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics, Ninh Bình hướng tới làm chủ dữ liệu

Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng năng lực quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ phát triển bền vững.
200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

200 thương hiệu tiêu biểu sẽ được trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026

Hội đồng bình chọn chung tuyển Giải thưởng Sao Vàng đất Việt 2026 đã thống nhất lựa chọn 200 thương hiệu tiêu biểu để trao giải, trong đó TOP10 được bình chọn bằng hình thức bỏ phiếu kín
Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Tây Ninh đón dự án nhà máy chế biến thực phẩm hơn 1.558 tỷ đồng

Ngày 17/11, Vissan động thổ nhà máy chế biến thực phẩm tại Tây Ninh, vốn đầu tư hơn 1.558 tỷ đồng, công suất thiết kế gần 35.000 tấn/năm.
Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Sản xuất công nghiệp giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 10 tháng năm 2026 tăng 12,4%, mức tăng cao nhất trong cùng kỳ kể từ năm 2019, cho thấy đà phục hồi và tăng trưởng tích cực của sản xuất công nghiệp.
Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc triển khai các dự án năng lượng

Đắk Lắk đẩy mạnh tháo gỡ thủ tục, đất đai và truyền tải điện, gắn hỗ trợ nhà đầu tư với yêu cầu triển khai dự án đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng.
'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

'Muôn sắc Việt Nam' tái hiện 17 di sản UNESCO trên sân khấu rộng 3.000 m²

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” sẽ diễn ra tối 24/11 tại Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, với những màn kết hợp giữa các thế hệ nghệ sĩ, sân khấu rộng 3.000 m² và vé tham dự hoàn toàn miễn phí.
Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Thúc đẩy giao lưu văn hóa, mở rộng kết nối hợp tác kinh tế Việt Nam - Rumani

Ngày 19/11 tới đây, tại Phú Thọ, Đại sứ quán Rumani tại Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Phú Thọ cùng các đơn vị tổ chức Ngày Văn hóa và Thương mại Rumani tại Việt Nam.