Dệt may giữ nhịp xuất khẩu

Giữ vị trí số 4 trong 7 nhóm hàng có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất

Theo số liệu từ Cục Thống kê, Bộ Tài chính, 4 tháng đầu năm 2026, dệt may đứng thứ 4 trong nhóm ngành hàng có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất cả nước với 11,963 tỷ USD. Dù mức tăng trưởng chỉ đạt 1,6% so với cùng kỳ, tuy nhiên đây là nỗ lực lớn của các doanh nghiệp dệt may Việt Nam trong bối cảnh xung đột Trung Đông liên tục tạo ra những khó khăn liên quan đến vận chuyển, giá nguyên phụ liệu, giá thành sản xuất.

Với những “ông lớn” như Tập đoàn Dệt may Việt Nam nhờ công tác dự báo thị trường và quản trị tốt kết quả đạt được ghi nhận khả quan. Theo đó, kim ngạch xuất khẩu 4 tháng đầu năm của tập đoàn ước đạt 595 triệu USD, tương đương so với cùng kỳ, hoàn thành 31% kế hoạch năm; thặng dư xuất nhập khẩu tăng 11% so với cùng kỳ.

Trong đó, thị trường Trung Quốc tăng mạnh, đạt 56,7 triệu USD, tăng 42% so với cùng kỳ và nâng tỷ trọng lên 9,5% tổng kim ngạch xuất khẩu so với mức 6,7% của 4 tháng năm 2025.

Đơn hàng sợi, may hiện duy trì tương đối ổn định, bảo đảm nguồn việc đến giữa năm 2026. Đáng nói, một số đơn vị sợi đã chốt đơn hàng đến tháng 7/2026, ngành may cơ bản có đơn hàng đến hết quý II, một số đơn vị có đơn hàng sang quý III.

Cũng theo nhận định từ Tập đoàn Dệt may Việt Nam, có nhiều yếu tố tác động đến tình hình sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp trong tháng 5/2026.

Trong đó, kinh tế vĩ mô tại các thị trường xuất khẩu chính của dệt may Việt Nam nhìn chung chưa sáng. Nền kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm, lạm phát tăng lên 3,3%, lãi suất duy trì cao, tiêu dùng chịu áp lực. Tương tự thị trường châu Âu tăng trưởng thấp, lạm phát tăng, khả năng tăng lãi suất trở lại. Nền kinh tế Trung Quốc sản xuất phục hồi nhưng cầu nội địa yếu. Nhật Bản, kinh tế phục hồi chậm, tiêu dùng suy yếu. Chỉ duy nhất thị trường Hàn Quốc là điểm sáng với mức tăng trưởng kinh tế và tiêu dùng tích cực.

Như vậy, bức tranh thị trường dệt may thế giới tháng 5/2026 cho thấy xu hướng tăng trưởng chậm, cầu tiêu dùng tại các thị trường lớn còn yếu. Dù xuất khẩu dệt may Việt Nam có tín hiệu tích cực nhất định, môi trường cạnh tranh vẫn gia tăng do các đối thủ chịu áp lực dịch chuyển thị trường và lợi thế tỷ giá không còn nghiêng về Việt Nam.

Đồng thời, các yếu tố bất định như căng thẳng địa chính trị, biến động giá dầu, chi phí vận tải, mặt bằng lãi suất cao và áp lực lạm phát tiếp tục gia tăng, làm tăng rủi ro và ảnh hưởng tiêu cực đến triển vọng phục hồi thị trường, qua đó tạo áp lực lớn đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong tháng 5/2026.

Tăng sức chống chịu cho ngành dệt may

Dệt may là ngành “mở” với khoảng 80% sản lượng dành cho xuất khẩu, do đó những biến động trên thị trường thế giới thường ngay lập tức ảnh hưởng đến ngành, xung đột Trung Đông và trước đó là căng thẳng ở Biển Đỏ là những ví dụ điển hình. Theo ông Vũ Đức Giang - Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam, hướng đi quan trọng để ngành dệt may ứng phó với những biến động khó lường của thị trường toàn cầu là đa dạng hóa thị trường và nâng tỷ lệ nội địa.

Về đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, hàng dệt may của Việt Nam hiện diện tại hơn 130 thị trường cho thấy dư địa mở rộng vẫn còn. Nếu một số thị trường gặp khó khăn, doanh nghiệp có thể chuyển hướng sang các khu vực khác để duy trì sản xuất và việc làm cho người lao động.

Về chủ động nguồn nguyên phụ liệu trong nước. Hiện nay nguyên phụ liệu đã chiếm khoảng 50% trong tổng giá trị xuất khẩu của ngành, nhưng nhu cầu nội địa hóa vẫn còn rất lớn.

Các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương hay Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU  đều yêu cầu tỷ lệ nội địa hóa nguyên liệu cao nếu muốn hưởng ưu đãi thuế quan.

Do đó, phát triển mạnh các khâu sợi - dệt - nhuộm trong nước không chỉ giúp giảm chi phí logistics mà còn nâng cao tính chủ động của ngành trong bối cảnh thị trường toàn cầu ngày càng biến động.

4 tháng đầu năm 2026, dệt may Việt Nam đạt 11,963 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu, xếp thứ 4/7 nhóm ngành hàng xuất khẩu lớn nhất của nền kinh tế.