Công Thương miền Trung – Tây Nguyên tăng tốc về đích kế hoạch năm

Sản xuất và thương mại duy trì đà phục hồi vững chắc

Báo cáo từ Bộ Công Thương, năm 2025 diễn ra trong hoàn cảnh đặc biệt khó lường. Kinh tế toàn cầu chịu tác động từ xung đột địa chính trị, các điều chỉnh thuế quan giữa những nền kinh tế lớn và tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng vẫn còn hiện hữu. Trong nước, nhiều nguồn lực phải dành cho xử lý thiên tai, sắp xếp đơn vị hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Mặc dù đối diện áp lực lớn, ngành Công Thương khu vực miền Trung - Tây Nguyên vẫn bám sát phương châm kỷ cương và trách nhiệm, chủ động và kịp thời, tinh gọn và hiệu quả, tăng tốc và bứt phá để giữ vững nhịp độ sản xuất công nghiệp và thương mại.

Sản xuất công nghiệp có bước phục hồi mạnh và lan tỏa rộng khắp. Theo số liệu của Cục Thống kê - Bộ Tài chính, chỉ số sản xuất công nghiệp 11 tháng năm 2025 tăng ở cả 34 địa phương, phản ánh sự hồi sinh rõ rệt của nền sản xuất. Ước cả năm 2025, nhiều tỉnh đạt mức tăng hai con số và vượt xa trung bình cả nước như Nghệ An tăng 17,5%, Thanh Hóa tăng 15%, Quảng Ngãi tăng 12,9%, Thừa Thiên Huế tăng 13,5%, Đắk Lắk tăng 12% và Gia Lai tăng 10%. Đây là những con số khẳng định khả năng phục hồi nhanh và sức chống chịu của khu vực.

Song song đó, cơ cấu công nghiệp có chuyển biến tích cực khi tỷ trọng ngành chế biến, chế tạo tiếp tục tăng, giảm dần sự phụ thuộc vào khai khoáng. Nhiều địa phương ưu tiên ứng dụng công nghệ mới, nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng và thúc đẩy phát triển công nghiệp xanh. Đây cũng là hướng đi phù hợp với yêu cầu bền vững và tiêu chuẩn môi trường ngày càng khắt khe từ các thị trường xuất khẩu lớn.

Đặc biệt, hệ thống hạ tầng điện được tăng cường mạnh mẽ, bảo đảm cung ứng ổn định cho sản xuất. Các dự án cải tạo, đầu tư lưới điện được đẩy nhanh, giúp giảm tối đa nguy cơ thiếu điện trong các tháng cao điểm. Cùng với đó là các chương trình tiết kiệm năng lượng, khuyến khích doanh nghiệp áp dụng tiêu chuẩn ISO 50001 và thực hiện kiểm toán năng lượng, nhằm giảm chi phí vận hành và cải thiện năng suất.

Ở lĩnh vực thương mại, thị trường hàng hóa duy trì sự ổn định và lưu thông thông suốt. Hoạt động khuyến mại và kích cầu được triển khai rộng, kết hợp cùng mạng lưới siêu thị và trung tâm thương mại hiện đại, góp phần giữ mặt bằng giá ổn định và đáp ứng kịp thời nhu cầu tiêu dùng. Tổng mức bán lẻ toàn khu vực năm 2025 ước đạt 1,7 triệu tỷ đồng, chiếm gần một phần tư cả nước và tăng 12,3% so với năm trước. Lâm Đồng dẫn đầu với mức tăng 17%, tiếp theo là Hà Tĩnh, Khánh Hòa, Huế, Đà Nẵng và Quảng Ngãi đều đạt mức tăng trên 14%.

Thương mại điện tử tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng trong lưu thông hàng hóa, nhất là trong bối cảnh nhu cầu mua sắm trực tuyến tăng nhanh. Doanh nghiệp trong khu vực ngày càng chủ động ứng dụng các nền tảng số, kết hợp linh hoạt giữa mô hình truyền thống và mô hình trực tuyến để mở rộng thị trường.

Về xuất nhập khẩu, khu vực đạt kim ngạch ước cả năm đạt 34,538 tỷ USD, nhập khẩu 34,293 tỷ USD và xuất siêu 245 triệu USD. Đây là mức đóng góp đáng kể cho tăng trưởng thương mại quốc gia trong bối cảnh không ít thị trường lớn vẫn giảm nhu cầu tiêu thụ. Nhiều địa phương có mức tăng ấn tượng như Nghệ An tăng 39%, Đắk Lắk tăng 26%, Thanh Hóa tăng 20% và Gia Lai tăng 17%. Các mặt hàng chủ lực tiếp tục là điện tử, dệt may, da giày, nông sản và gỗ, giữ vai trò trụ cột trong hoạt động xuất khẩu của khu vực.

Vượt qua mọi thách thức, hoàn thành kế hoạch năm

Dù bức tranh tăng trưởng năm 2025 có nhiều gam màu sáng, khu vực vẫn còn một số hạn chế cần giải quyết để đảm bảo sự phát triển cân bằng. Bộ Công Thương chỉ rõ, hạ tầng cụm công nghiệp thiếu đồng bộ, nhất là hệ thống xử lý nước thải, đang tạo ra điểm nghẽn trong thu hút đầu tư và đáp ứng yêu cầu môi trường.

Một số địa phương chứng kiến kim ngạch xuất khẩu giảm do năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp còn hạn chế hoặc chưa bắt kịp yêu cầu mới của thị trường nhập khẩu. Công tác chuẩn hóa tiêu chuẩn hàng hóa xuất khẩu và đáp ứng quy tắc xuất xứ theo các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới vẫn chưa đồng đều, khiến doanh nghiệp khó tận dụng hết ưu đãi. Đi kèm với đó, phần lớn doanh nghiệp vừa và nhỏ còn yếu về vốn, công nghệ và khả năng tiếp cận thị trường quốc tế.

Để vượt qua những rào cản này, các Sở Công Thương phía Nam xác định bốn hướng giải pháp trọng tâm. Trước hết là tiếp tục hoàn thiện quy hoạch công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030, đồng thời đôn đốc các nhà đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp triển khai dự án đúng tiến độ. Các địa phương hướng tới thu hút mạnh hơn các dự án công nghiệp sạch, công nghiệp hỗ trợ và công nghệ cao, đi kèm với kiểm tra chặt chẽ an toàn công nghiệp, hóa chất và môi trường.

Tiếp theo là nhiệm vụ ổn định thị trường nội địa và nâng cao chất lượng thương mại điện tử. Việc điều hành cung cầu linh hoạt, phát triển hệ thống phân phối hiện đại và hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số sẽ giúp tăng sức cạnh tranh của hàng Việt và giữ vững thị trường nội địa trong bối cảnh nhiều hàng nhập khẩu giá rẻ tràn vào.

Giải pháp thứ ba hướng đến thúc đẩy xuất khẩu gắn với yêu cầu chuyển đổi xanh. Các Sở Công Thương tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp về quy tắc xuất xứ, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn môi trường, đồng thời tổ chức đoàn xúc tiến thương mại để mở rộng thị trường tại châu Âu, Đông Bắc Á và khối Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương. Việc tham gia các sàn giao dịch quốc tế như Amazon hay Alibaba cũng được khuyến khích để mở rộng khả năng tiếp cận người mua.

Cuối cùng là tăng cường hợp tác và liên kết vùng, nhằm hình thành những chuỗi cung ứng và logistics đồng bộ, chia sẻ kinh nghiệm và phối hợp trong xúc tiến đầu tư, thương mại. Sự liên kết này được kỳ vọng sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp, nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn khu vực và giúp doanh nghiệp nhanh chóng nắm bắt cơ hội mới.

Với những giải pháp đồng bộ và sự quyết tâm của từng địa phương, ngành Công Thương khu vực miền Trung - Tây Nguyên đang tiến gần hơn tới mục tiêu hoàn thành cao nhất các chỉ tiêu của năm cuối nhiệm kỳ 2021 đến 2025. Những kết quả đạt được trong năm 2025 phản ánh sự nỗ lực và tạo tiền đề để khu vực hướng tới giai đoạn phát triển mạnh mẽ hơn trong những năm tiếp theo.