Xuất khẩu sang Bỉ: Da giày Việt Nam tận dụng tốt EVFTA

Bỉ là một trong số các thị trường xuất khẩu lớn nhất của da giày Việt Nam trong khối EU. Số liệu từ Tổng Cục Hải quan, 5 tháng đầu 2021, da giày Việt Nam đã xuất khẩu 527,866 triệu USD mặt hàng giày dép và 38,87 triệu USD mặt hàng vali, túi xách, ô các loại sang thị trường Bỉ. Đặc biệt, từ sau khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam- EU đi vào thực thi, xuất khẩu mặt hàng giày dép của Việt Nam vào Bỉ đã tăng nhanh chóng. Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) 8 tháng sau khi EVFTA có hiệu lực, mặc dù chịu ảnh hưởng của dịch Covid-19, kim ngạch xuất khẩu giày dép các loại sang thị trường Bỉ tăng 3,9% so với cùng thời điểm năm trước. Trong quý I/2021, tiếp tục chứng kiến sức bật mạnh mẽ với mức tăng 37% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 315,5 triệu USD.

Trong đó, xuất khẩu một số mặt hàng có thuế suất được giảm về 0% ngay khi EVFTA có hiệu lực đã tăng mạnh so với cùng kỳ, như: Mã HS 640411 (giày thể thao, giày tennis…với đế ngoài bằng cao su, nhựa hoặc mũ giày bằng vật liệu dệt), đạt 125,4 triệu USD, tăng 35,5%; mã HS 640291 (giày có đế ngoài bằng cao su, nhựa hoặc da tổng hợp) đạt 3,5 triệu USD, tăng tới 281,9%...

Da giày Việt Nam tận dụng tốt ưu đãi từ EVFTA khi xuất khẩu sang Bỉ (Ảnh: Cấn Dũng)

Bỉ cũng là thị trường mà mặt hàng giày dép xuất khẩu của Việt Nam sử dụng mẫu C/O ưu đãi EUR.1 cao nhất trong khối EU. Từ tháng 8 đến hết năm 2020, số đơn hàng sử dụng mẫu C/O ưu đãi có giá trị 401 triệu USD, chiếm 29,2% tỷ trọng kim ngạch xuất khẩu của giày dép Việt Nam sang thị trường này. Quý I/2021, con số này đã đạt 380 triệu USD, chiếm tỷ trọng 32,4%.

Như vậy có thể thấy, doanh nghiệp sản xuất da giày trong nước xuất khẩu sang Bỉ đã tận dụng khá tốt ưu đãi ngay từ khi EVFTA có hiệu lực và tạo dựng được chỗ đứng khá vững chắc tại thị trường này. Theo số liệu từ cơ quan thống kê EU, năm 2020, Việt Nam đã vượt qua Trung Quốc trở thành thị trường cung cấp giày dép lớn nhất cho Bỉ với kim ngạch đạt hơn 1,02 tỷ euro. Tỷ trọng nhập khẩu giày dép các loại của Bỉ từ Việt Nam tăng từ 35,3% năm 2019 lên 36,4% năm 2020.

Dự báo trong thời gian tới, xuất khẩu giày dép các loại của Việt Nam sang Bỉ sẽ tiếp tục tăng trưởng khả quan nhờ những ưu đãi từ EVFTA và nhu cầu tiêu thụ tại thị trường này phụ hồi trở lại. Theo cơ quan thống kê Bỉ, tiêu dùng hàng dệt may, da giày trong các cửa hàng chuyên doanh tháng 3/2021 đã tăng tới 62% với với cùng kỳ năm ngoái.

Dù vậy, EU đang thắt chặt các tiêu chuẩn về bảo vệ môi trường trong quá trình sản xuất, kiểm soát nguồn nguyên liệu và các chất độc hại đối với môi trường sinh ra từ quá trình sản xuất da nguyên liệu, chế biến và gia công giày dép hoàn thiện, các quá trình nhuộm, in ấn... Để đáp ứng quy định, theo Cục Xuất nhập khẩu, việc đặt ra yêu cầu phát triển các khu công nghiệp thuộc da và dệt nhuộm kết hợp. Do vậy, xây dựng hệ thống xử lý chất thải chuyên ngành chung hiện đại, bao gồm việc xử lý cả chất thải rắn, lỏng và thu phí các doanh nghiệp cũng là định hướng cần quan tâm thúc đẩy. Cùng đó, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh để huy động nguồn lực cho sản xuất; thúc đẩy phát triển lĩnh vực dịch vụ logistics phục vụ cho xuất khẩu dệt may, da giày. Đặc biệt, đơn giản hóa, hiện đại hóa hoạt động cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O), trong đó, tổ chức thực hiện và theo dõi triển khai việc phân luồng doanh nghiệp trong quy trình cấp C/O ưu đãi; đẩy mạnh cấp C/O qua Internet. Hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam xử lý, thực hiện và rà soát về mặt kỹ thuật khi có yêu cầu về kiểm tra, xác minh xuất xứ từ phía EU trong trường hợp cần thiết để bảo vệ lợi ích chính đáng của doanh nghiệp Việt Nam.

Về phía doanh nghiệp, ngoài thị trường Bỉ, doanh nghiệp cũng cần nắm bắt nhu cầu từng thị trường trong từng tình hình cụ thể để phát triển và sản xuất các mặt hàng phù hợp. Nếu tiến trình tiêm chủng vaccine của EU diễn ra thuận lợi và EU dần gỡ bỏ các biện pháp giãn cách thì nhu cầu cho các mặt hàng truyền thống sẽ tăng trở lại, do đó doanh nghiệp cần linh hoạt trong việc xây dựng kế hoạch sản xuất để có thể tận dụng được tình hình đẩy mạnh xuất khẩu, tránh tình trạng tình trạng thiếu hụt nguồn cung cho những đơn hàng lớn.

Trong dài hạn, doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm là yếu tố then chốt để đảm bảo tăng trưởng bền vững của xuất khẩu. Để làm được điều này, các doanh nghiệp cần đầu tư đổi mới hoạt động sản xuất và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.