Thành phố Huế: Tăng cường kiểm soát hàng giả trên môi trường mạng

Hàng giả, hàng “xách tay” len sâu vào thị trường

Mùa du lịch hè bắt đầu cũng là thời điểm thị trường hàng hóa tại thành phố Huế bước vào giai đoạn sôi động. Cùng với nhu cầu mua sắm, tiêu dùng tăng cao, nguy cơ hàng giả, hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ cũng diễn biến phức tạp hơn, nhất là trên môi trường thương mại điện tử và mạng xã hội.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Nguyễn Chánh Vũ - Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường thành phố Huế cho biết, hiện nay các nhóm hàng tiềm ẩn nguy cơ cao về hàng giả, hàng lậu chủ yếu tập trung vào mỹ phẩm, thực phẩm, thực phẩm chức năng, quần áo, giày dép, phụ kiện thời trang, đồ điện tử…

Đáng chú ý, nhiều sản phẩm gắn mác “hàng xách tay”, “hàng nội địa nước ngoài” nhưng không rõ nguồn gốc xuất xứ đang xuất hiện ngày càng nhiều trên thị trường, gây khó khăn cho công tác kiểm tra, kiểm soát.

Theo ông Nguyễn Chánh Vũ, trên địa bàn thành phố Huế hiện chưa xuất hiện điểm “nóng” cố định về hàng giả, hàng lậu. Tuy nhiên, tình trạng vi phạm thường tập trung tại các chợ trọng điểm, các tuyến phố kinh doanh sầm uất và khu vực đông khách du lịch.

Đây là những nơi lượng hàng hóa lưu thông lớn, nhu cầu mua sắm cao nên các đối tượng thường lợi dụng để trà trộn hàng giả, hàng nhập lậu hoặc hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ nhằm tiêu thụ kiếm lợi nhuận.

Không chỉ tại thị trường truyền thống, môi trường mạng đang trở thành “điểm nóng” mới của hoạt động buôn bán hàng giả, hàng lậu. Các nền tảng thương mại điện tử như Shopee, Tiki cùng mạng xã hội Facebook, TikTok bị lợi dụng để kinh doanh hàng hóa vi phạm với phương thức ngày càng tinh vi.

Từ đầu năm 2026 đến nay, lực lượng Quản lý thị trường thành phố Huế đã phát hiện và xử lý 75 vụ vi phạm; xử phạt vi phạm hành chính 920 triệu đồng; trị giá tang vật vi phạm hơn 900 triệu đồng. Trong đó có 2 vụ vi phạm liên quan hoạt động kinh doanh trên môi trường thương mại điện tử, xử phạt vi phạm hành chính 42 triệu đồng.

Sử dụng tài khoản ảo và thủ đoạn ngày càng tinh vi

Ông Nguyễn Chánh Vũ cho biết, các đối tượng buôn lậu, kinh doanh hàng giả hiện liên tục thay đổi phương thức hoạt động nhằm qua mặt lực lượng chức năng.

Trên môi trường mạng, phổ biến nhất là việc sử dụng tài khoản ảo, không đăng ký kinh doanh, không kê khai thuế và không có địa điểm kinh doanh cố định. Các đối tượng thường xuyên thay đổi thông tin người bán, địa điểm giao hàng, kho chứa nhằm né tránh kiểm tra, truy vết.

Một trong những thủ đoạn đáng chú ý hiện nay là lợi dụng livestream bán hàng trên mạng xã hội để quảng cáo sai sự thật, thổi phồng công dụng sản phẩm nhằm thu hút người mua.

“Nhiều đối tượng còn sử dụng AI, hình ảnh giả, đánh giá ảo để đánh lừa người tiêu dùng. Ngoài ra, hàng giả hiện được làm ngày càng tinh vi, khó nhận biết bằng cảm quan thông thường. Từ bao bì, tem nhãn cho đến mã QR của các thương hiệu nổi tiếng đều có thể bị làm giả", ông Nguyễn Chánh Vũ thông tin.

Theo lãnh đạo Chi cục Quản lý thị trường thành phố Huế, hiện nay xu hướng gia công, lắp ráp trong nước nhưng gắn mác hàng ngoại cũng đang xuất hiện ngày càng nhiều, khiến công tác nhận diện và xử lý vi phạm gặp không ít khó khăn.

"Bên cạnh hoạt động kinh doanh trực tuyến, các đối tượng còn lợi dụng dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh để vận chuyển hàng nhập lậu, hàng giả. Hàng hóa thường bị chia nhỏ, vận chuyển qua nhiều đơn vị trung gian nhằm gây khó khăn cho việc truy xuất nguồn gốc và xác định chủ thể vi phạm", ông Vũ cho biết thêm.

Theo ông Nguyễn Chánh Vũ, khó khăn lớn nhất hiện nay là cơ chế, chính sách pháp lý chưa theo kịp thực tế phát sinh của thương mại điện tử.

“Nhiều trường hợp người Việt Nam livestream bán hàng từ nước ngoài rồi gửi hàng về Việt Nam tiêu thụ, không có địa chỉ kinh doanh, không có cửa hàng hay kho hàng cụ thể, máy chủ đặt ở nước ngoài nên rất khó xác định chủ thể vi phạm cũng như thu thập chứng cứ điện tử”, ông Nguyễn Chánh Vũ cho biết.

Ngoài khó khăn về pháp lý, trang thiết bị, phương tiện phục vụ kiểm tra, kiểm soát thị trường hiện vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu xử lý các hành vi vi phạm sử dụng công nghệ cao.

Cùng với đó, việc chưa xây dựng được hệ thống dữ liệu dùng chung giữa các lực lượng cũng khiến quá trình chia sẻ thông tin chưa kịp thời, dễ dẫn đến tình trạng trùng lặp kiểm tra hoặc bỏ sót đối tượng, tình tiết xử lý.

Trước cao điểm du lịch hè 2026, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Huế đã triển khai nhiều kế hoạch nhằm tăng cường giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm trên địa bàn. Trong đó có các kế hoạch về tăng cường công tác giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại điện tử; đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường và xử lý vi phạm hành chính năm 2026. Lực lượng Quản lý thị trường tập trung tăng cường quản lý địa bàn, kiểm tra tại các điểm du lịch, chợ truyền thống, tuyến phố kinh doanh; chú trọng các mặt hàng phục vụ du khách, đặc biệt là thực phẩm và đặc sản địa phương.