Quảng Ninh: Tạo đà phát triển công nghiệp công nghệ cao

Trong Nghị quyết Đại hội Đảng bộ lần thứ XVI, nhiệm kỳ 2025-2030, Quảng Ninh xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Cùng với đẩy mạnh xây dựng chính quyền số, kinh tế số, xã hội số, địa phương đang tập trung hoàn thiện hạ tầng, cơ chế chính sách và nguồn nhân lực, hướng tới thu hút các dự án công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, điện tử, chế biến, chế tạo và các ngành có giá trị gia tăng lớn.

Tạo nền tảng từ hạ tầng công nghệ số

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Quảng Ninh đang đẩy mạnh các nhiệm vụ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó chú trọng phát triển dữ liệu số, kinh tế số, xã hội số và công dân số. Định hướng này đồng thời được gắn với chiến lược thu hút đầu tư theo hướng chọn lọc, ưu tiên những dự án hiện đại, có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao.

Một trong những bước đi đáng chú ý là dự án Đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng kỹ thuật Khu công nghệ số tập trung Tuần Châu. Dự án được khởi công trong chuỗi các công trình, dự án được Quảng Ninh triển khai nhằm tạo động lực phát triển mới. Với quy mô khoảng 8,94ha và tổng vốn đầu tư hơn 138 tỷ đồng, Tập đoàn FPT giữ vai trò nhà đầu tư hạ tầng.

Theo định hướng, dự án sẽ hình thành hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, hiện đại, thân thiện với môi trường, tạo quỹ đất công nghệ sẵn sàng tiếp nhận các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ số và đổi mới sáng tạo. Không gian này được định hướng phục vụ hoạt động làm việc, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo dài hạn.

Đáng chú ý, nhóm ngành được ưu tiên thu hút gồm phần mềm, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, điện toán đám mây, Internet vạn vật (IoT), an ninh mạng và hoạt động nghiên cứu, phát triển. Đây đều là những lĩnh vực có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành hệ sinh thái công nghệ số và thúc đẩy kinh tế số.

Theo hồ sơ dự án, tiến độ thực hiện được xác định đến quý II/2027. Khi hoàn thành, khu công nghệ số tập trung Tuần Châu được kỳ vọng tạo thêm không gian để thu hút doanh nghiệp công nghệ, đội ngũ chuyên gia, kỹ sư và nhân lực chất lượng cao, qua đó bổ sung nền tảng cho hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Quảng Ninh.

Việc hình thành hạ tầng công nghệ tập trung cũng mở ra điều kiện để Quảng Ninh thu hút thêm các nhà đầu tư thứ cấp, từng bước tạo sự liên kết giữa doanh nghiệp công nghệ, cơ sở nghiên cứu, đội ngũ nhân lực và thị trường.

Chính sách mở đường đón dòng vốn công nghệ cao

Cùng với đầu tư hạ tầng, Quảng Ninh đang chuyển trọng tâm sang hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm tạo môi trường thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp công nghệ số và công nghiệp bán dẫn.

Một hướng đi được địa phương chú trọng là xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ công nghiệp bán dẫn, bao gồm chính sách ưu đãi, hạ tầng khu công nghệ số tập trung và nguồn nhân lực. Mục tiêu là từng bước tạo nền tảng để Quảng Ninh tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị ngành công nghiệp bán dẫn, điện tử của Việt Nam, đồng thời gắn phát triển công nghiệp bán dẫn với phát triển khu công nghệ số tập trung.

Trong năm 2026, HĐND TP. Quảng Ninh đã ban hành các nghị quyết chuyên đề liên quan đến khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghệ số và công nghiệp bán dẫn. Trong đó, Nghị quyết số 14/2026/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ đối với các dự án khởi nghiệp sáng tạo trong công nghiệp công nghệ số; Nghị quyết số 15/2026/NQ-HĐND quy định tiêu chí, điều kiện và mức hỗ trợ đối với các dự án sản xuất sản phẩm, cung cấp dịch vụ công nghệ số và sản xuất sản phẩm phụ trợ trực tiếp trong công nghiệp bán dẫn; Nghị quyết số 16/2026/NQ-HĐND quy định một số nội dung, mức chi cho hoạt động hỗ trợ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo sử dụng ngân sách nhà nước. Các nghị quyết được ban hành ngày 9/7/2026 và có hiệu lực từ ngày 19/7/2026. Đáng chú ý, Nghị quyết số 15/2026/NQ-HĐND hướng tới các dự án sản xuất sản phẩm, cung cấp dịch vụ công nghệ số và sản xuất sản phẩm phụ trợ trực tiếp trong công nghiệp bán dẫn trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2031.

Theo chính sách được Quảng Ninh ban hành, nhóm dự án được quan tâm gồm sản xuất sản phẩm công nghệ số trọng điểm, thiết kế, đóng gói, kiểm thử chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI và các sản phẩm phụ trợ trực tiếp cho ngành bán dẫn. Với những dự án đáp ứng điều kiện, chính sách hỗ trợ sau đầu tư có thể lên tới 30% chi phí xây dựng nhà máy, hạ tầng kỹ thuật và mua sắm trang thiết bị, với mức tối đa 10 tỷ đồng/dự án theo thông tin công bố của địa phương.

Việc đồng thời triển khai chính sách hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo, thu hút dự án công nghệ số - bán dẫn và hỗ trợ hoạt động khoa học, công nghệ cho thấy Quảng Ninh đang tiếp cận theo hướng xây dựng hệ sinh thái thay vì chỉ tập trung thu hút từng dự án riêng lẻ. Đây cũng là điều kiện để địa phương hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng dòng vốn đầu tư, tăng tỷ trọng các ngành công nghệ cao và từng bước hình thành những chuỗi sản xuất có giá trị gia tăng lớn hơn.

Trong thời gian tới, cùng với đẩy nhanh tiến độ Khu công nghệ số tập trung Tuần Châu, việc thu hút các nhà đầu tư thứ cấp sẽ là một trong những nhiệm vụ quan trọng. Hạ tầng công nghệ, chính sách ưu đãi, nguồn nhân lực và khả năng kết nối với các ngành công nghiệp hiện hữu sẽ là những yếu tố tạo nên sức hấp dẫn của môi trường đầu tư công nghệ tại Quảng Ninh.

Quảng Ninh đang hướng tới hình thành hệ sinh thái công nghệ số, bán dẫn, điện tử và tự động hóa ngày càng hoàn chỉnh, qua đó tạo thêm động lực cho chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Đây cũng là bước cụ thể hóa mục tiêu đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn 2025-2030.