Hà Nội tăng tốc kiểm định chung cư cũ để tái thiết đô thị

Đến đầu năm 2026, công tác cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ trên địa bàn Thủ đô đang bước sang giai đoạn mới với những chuyển biến tích cực về cơ chế và phương thức thực hiện. Việc UBND Thành phố Hà Nội ban hành kế hoạch kiểm định toàn diện cùng định hướng tái thiết đô thị đồng bộ được kỳ vọng sẽ tháo gỡ "nút thắt" kéo dài nhiều thập kỷ, sớm mang lại diện mạo hiện đại và không gian sống an toàn cho người dân.

Kiểm định toàn diện làm căn cứ pháp lý cốt lõi

Theo số liệu thống kê mới nhất, Thành phố Hà Nội hiện có khoảng 2.160 chung cư cũ cần rà soát, cải tạo, tập trung mật độ cao tại khu vực nội thành. Trong đó, riêng khu vực Kim Liên đã chiếm tới 222 đơn nguyên. Dù nhu cầu tái thiết là rất lớn và cấp thiết, song tính đến đầu năm 2026, tỷ lệ dự án đã triển khai mới chỉ đạt khoảng 1,2%, tương đương 19 dự án. Thực trạng này đặt ra yêu cầu bức thiết về một giải pháp tổng thể, quyết liệt hơn từ phía chính quyền đô thị.

Nhằm cụ thể hóa quyết tâm này, ngày 15/01/2026, UBND Thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 23/KH-UBND về việc kiểm định, đánh giá chất lượng toàn bộ các chung cư cũ trên địa bàn. Đây được xem là bước đi nền tảng, thực hiện rà soát tại 48 xã, phường có chung cư cũ để phân loại chính xác mức độ nguy hiểm, xác định các trường hợp phải phá dỡ theo đúng quy định của Luật Nhà ở năm 2023 và các tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành.

Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội nhấn mạnh, việc kiểm định không thuần túy là công tác kỹ thuật mà còn là xác lập căn cứ pháp lý quan trọng nhất. Kết quả kiểm định khách quan sẽ giúp thành phố xây dựng phương án cải tạo sát thực tiễn, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản cho người dân trước các rủi ro thiên tai, đồng thời loại bỏ những tranh chấp, vướng mắc về thủ tục đầu tư vốn đã tồn tại nhiều năm. Trong quá trình này, các sở, ngành liên quan có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ để xác định rõ ranh giới đất đai, quyền sở hữu và quy hoạch, tạo hành lang thông suốt cho các bước triển khai tiếp theo.

Gắn cải tạo chung cư với quy hoạch tái thiết đô thị

Một trong những thay đổi căn bản trong tư duy thực hiện của Hà Nội lần này là chấm dứt tình trạng cải tạo manh mún, đơn lẻ từng tòa nhà. Thay vào đó, thành phố xác định cải tạo chung cư cũ phải gắn liền với tái thiết đô thị đồng bộ.

Theo ông Nguyễn Bá Nguyên, Phó Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội, định hướng xuyên suốt là kết hợp chỉnh trang các khu vực đô thị cũ để hình thành nên những khu nhà ở mới hiện đại, có hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội hoàn chỉnh. Việc nâng cao chất lượng sống của cư dân không chỉ dừng lại ở diện tích căn hộ mà còn bao gồm không gian công cộng, cây xanh, trường học và hệ thống giao thông kết nối.

Ghi nhận ý kiến người dân sống ở khu chung cư cũ phường Kim Liên, bà Lê Thị Nhàn, cán bộ hưu trí đã sống ở đây lâu năm bày tỏ sự ủng hộ cao đối với chủ trương của thành phố. Người dân mong muốn các chính sách mới sẽ sớm đi vào thực tiễn, xây dựng những khu nhà ở khang trang, hợp lòng dân, giúp cư dân ổn định cuộc sống lâu dài.

Nhìn lại giai đoạn trước, một trong những "điểm nghẽn" lớn nhất khiến các nhà đầu tư chưa mặn mà là sự thiếu khả thi trong các phương án quy hoạch chi tiết. Khi cơ quan nhà nước lập quy hoạch nhưng chưa tính toán đầy đủ sự cân bằng giữa lợi ích của người dân, doanh nghiệp và Nhà nước, quá trình triển khai thường bị kéo dài. Để khắc phục, thành phố đang nỗ lực cải thiện tính minh bạch và hấp dẫn của quy hoạch, tạo điều kiện để các nguồn lực xã hội cùng tham gia vào quá trình tái thiết Thủ đô.

Với những bước đi bài bản từ khâu kiểm định chất lượng đến việc hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù, Hà Nội đang nỗ lực hiện thực hóa mục tiêu đẩy nhanh tiến độ cải tạo chung cư cũ. Việc tạo dựng được niềm tin và sự đồng thuận của nhân dân, kết hợp với các giải pháp quy hoạch đồng bộ, chính là chìa khóa để Thủ đô chuyển mình, hướng tới một đô thị văn minh, bền vững trong tương lai gần.

Việc triển khai quyết liệt công tác kiểm định và đổi mới tư duy quy hoạch thể hiện trách nhiệm của thành phố trước an toàn tính mạng người dân. Đây là tiền đề quan trọng để tháo gỡ vướng mắc, huy động nguồn lực xã hội, sớm hoàn thiện diện mạo đô thị văn minh, hiện đại.