Giữa không khí tấp nập, rộn ràng của tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các nghệ nhân đến từ nhiều làng nghề truyền thống tiêu biểu như tò he Xuân La, gốm Bát Tràng, mây tre đan Phú Vinh, sơn mài Hạ Thái… của Hà Nội đã mang đến những tác phẩm kết tinh giữa kỹ thuật thủ công lâu đời và tư duy sáng tạo đương đại, góp phần tạo nên một bức tranh Xuân ngập tràn sắc màu văn hóa.
Gian hàng mây tre đan truyền thống đến từ làng nghề Phú Vinh với đa dạng chủng loại sản phẩm. Ảnh: Diệu Anh
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, nghệ nhân tò he Đặng Văn Sừ, làng tò he Xuân La (Hà Nội) cho biết, mỗi dịp Tết đến, Xuân về luôn là cơ hội quý để những quảng bá sản phẩm làng nghề truyền thống đến gần hơn với công chúng, bạn bè quốc tế. Đặc biệt, ngoài những sản phẩm độc đáo, riêng có, việc mang những tác phẩm từng đạt giải thưởng, được ghi nhận về giá trị nghệ thuật và chất lượng ra trưng bày không chỉ là niềm tự hào cá nhân, mà còn là cách khẳng định vị thế sản phẩm làng nghề như tò he trong đời sống văn hoá đương đại.
Bên cạnh các mẫu tò he giới thiệu trong dịp Tết, nghệ nhân Đặng Văn Sừ cho biết, ông luôn dành nhiều tâm huyết cho những tác phẩm tinh xảo, lấy cảm hứng từ các tích truyện dân gian như “Vinh quy bái tổ”, “Phường rối nước”. Những tác phẩm này thường được ông lựa chọn giới thiệu tại các hội chợ, triển lãm lớn, nơi người xem có điều kiện chiêm ngưỡng trọn vẹn sự biến hoá giàu tính nghệ thuật của chất liệu bột truyền thống.
Theo nghệ nhân, chính chiều sâu văn hoá và yếu tố kể chuyện đã tạo nên sức hút đặc biệt, nhất là với giới trẻ. Tuy vậy, để tạo nên những tác phẩm đạt chất lượng cao và được thị trường đón nhận, quá trình sáng tác cũng đặt ra không ít thách thức. "Chính mong muốn gìn giữ nghề truyền thống và lan toả những giá trị đích thực đã thôi thúc ông đầu tư nghiêm túc cho các tác phẩm mang tính trưng bày, thay vì chỉ chạy theo sản phẩm thương mại ngắn hạn" - nghệ nhân Đặng Văn Sừ nói.
Nghệ nhân tò he Đặng Văn Sừ bên cạnh hai tác phẩm “Vinh quy bái tổ” và “Phường rối nước”. Ảnh: Diệu Anh.
Không chỉ Xuân La, các dòng sản phẩm gốm Bát Tràng trưng bày tại Hoàng thành Thăng Long do Nghệ nhân Nguyễn Quang Lâm thiết kế cũng tạo ấn tượng đặc biệt. Theo đó, các sản phẩm gốm ngựa mang gam màu đặc trưng ghi nhận lượng đơn hàng tăng đột biến, cho thấy sức hút của những sản phẩm gắn với biểu tượng văn hoá và yếu tố tâm linh trong đời sống người Việt.
Đáng chú ý, các yêu cầu cá nhân hoá như in logo thương hiệu, thiết kế riêng theo nhận diện doanh nghiệp ngày càng phổ biến, góp phần khẳng định tính ứng dụng và giá trị thương mại vượt trội của dòng gốm truyền thống kết hợp hiện đại. Dù đã có nguồn thu ổn định, nghệ nhân Nguyễn Quang Lâm cho biết ông vẫn ưu tiên tham gia các chương trình quảng bá văn hoá, với mong muốn đưa tinh hoa làng nghề đến gần hơn với công chúng và du khách trong những ngày đầu Xuân.
Những sản phẩm gốm màu lấy cảm hứng từ hình tượng con ngựa đặc sắc. Ảnh: Diệu Anh.
Những sản phẩm làng nghề mây tre đan Phú Vinh (Hà Nội) cũng thu hút công chúng không kém. Phấn khởi chia sẻ với Báo Công Thương, nghệ nhân Nguyễn Văn Tĩnh cho hay, làng nghề mây tre đan Phú Vinh (Hà Nội) nhấn mạnh vai trò của đổi mới thiết kế trong nâng cao năng lực cạnh tranh. Chính sự đa dạng trong ngôn ngữ tạo hình, cùng việc kết hợp hài hoà giữa kỹ thuật đan lát cổ truyền và tư duy hình khối hiện đại đã giúp sản phẩm Phú Vinh đạt nhiều chứng chỉ OCOP 3 sao, 4 sao, từng bước khẳng định chỗ đứng trên thị trường.
Không dừng lại ở thị trường trong nước, đến nay, theo nghệ nhân nhân dân Nguyễn Văn Tĩnh các sản phẩm mây tre đan Phú Vinh đã tiếp cận hiệu quả những thị trường quốc tế khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ. Thông qua sự hỗ trợ về logistics và thương mại từ các doanh nghiệp các tác phẩm thủ công tinh xảo không chỉ đảm bảo tiến độ và chất lượng đơn hàng, mà còn chinh phục khách hàng quốc tế bằng sự tỉ mỉ trong xử lý nguyên liệu và tính độc đáo mang đậm bản sắc Việt.
Từ những câu chuyện sản phẩm làng nghề được kể trong không khí Xuân rộn ràng tại Hoàng thành Thăng Long, có thể thấy, khi biết làm mới mình trên nền tảng giá trị truyền thống, sản phẩm thủ công không chỉ là ký ức văn hoá, mà còn trở thành động lực quan trọng cho phát triển kinh tế địa phương, đóng góp thiết thực vào mục tiêu tăng trưởng bền vững.
