FTA Việt Nam – EFTA: Quyết tâm sớm đi đến kết thúc

FTA sớm được ký kết sẽ tăng cường cơ hội xuất khẩu và gia tăng thu hút đầu tư trực tiếp từ các nước nội khối

Đẩy nhanh tiến trình đàm phán

Tháng 4/2012, Chính phủ giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Khối EFTA chính thức khởi động đàm phán FTA giữa Việt Nam và Khối EFTA. Ngay sau đó, Phiên đàm phán đầu tiên đã diễn ra vào 5/2012, tại Hà Nội. Đến nay, trải qua 8 vòng đàm phán, Hiệp định này đã được nhiều đồng thuận tích cực.

Trao đổi với phóng viên báo Kinh tế Việt Nam về tiến trình đàm phán FTA, Bộ trưởng Bộ Công Thương Na Uy Monica Maeland cho biết, các bên đã đạt được tiến triển ở nhiều vấn đề và có những bước tiến trong việc thống nhất lời văn hiệp định tại các nội dung như thể chế và pháp lý, thương mại dịch vụ, thủ tục Hải quan và thuận lợi hóa thương mại, các biện pháp phòng vệ thương mại, quy tắc xuất xứ.

Sau phiên đàm phán thứ 8 diễn ra tại Hà Nội mới đây, Vụ Thị trường châu Âu - Bộ Công Thương cũng thông báo, các bên đã thống nhất được một số nội dung và hiểu biết rõ hơn về khả năng mở cửa thị trường cũng như các lĩnh vực nhạy cảm của phía đối tác để đàm phán có thể tiến nhanh hơn tại các phiên tiếp theo.

Để chuẩn bị cho vòng đàm phán sắp tới, Bộ Công Thương cũng đang tích cực làm việc với Trưởng nhóm đàm phán và các Bộ, ngành liên quan về kết quả Phiên đàm phán thứ 8 và tiếp tục xin ý kiến về lời văn mới cho Phụ lục Dịch vụ vận tải và Phụ lục Di chuyển thể nhân trong Chương Thương mại Dịch vụ. Trong phiên đàm phán này, các bên cũng sẽ thảo luận các vấn đề liên quan đến việc cải thiện môi trường đầu tư nhằm tạo điều kiện tốt nhất cho cộng đồng doanh nghiệp hai bên.

Bộ trưởng Monica Maeland cho hay, trong các cuộc tiếp xúc với các nhà lãnh đạo nhân chuyến thăm tới Việt Nam mới đây, thông tin về FTA giữa Việt Nam và EFTA được lãnh đạo chính phủ hai nước rất quan tâm, đặc biệt trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp trong Khối EFTA đang bày tỏ mong muốn ngày càng lớn trong việc mở rộng kinh doanh tại thị trường Việt Nam. Bà Monica Maeland cũng nhấn mạnh, cả Việt Nam và khối EFTA đang quyết tâm đẩy nhanh tiến trình đàm phán, dự kiến hai vòng đàm phán nữa sẽ được diễn ra trước mùa hè này để sớm đi đến kết thúc trong năm 2014.

Khơi thông dòng chảy thương mại và đầu tư

Các chuyên gia kinh tế nhận định, nếu được ký kết, FTA giữa Việt Nam và Khối EFTA sẽ là hiệp định toàn diện, phù hợp với các nguyên tắc của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) và đem lại lợi ích cho cả hai bên.

Về phía Việt Nam, có hai lợi ích rõ ràng nếu FTA này được ký kết. Đó là tăng cường cơ hội xuất khẩu và gia tăng thu hút đầu tư trực tiếp từ các nước nội khối. Cụ thể, Việt Nam có thể gia tăng đáng kể xuất khẩu hàng công nghiệp tiêu dùng, nông sản, thực phẩm sang thị trường EFTA. Hiện nay, khó khăn lớn nhất đối với xuất khẩu của Việt Nam vào Khối EFTA là mức thuế đối với nông sản, thực phẩm tương đối cao, thuế suất tính theo giá trị trung bình gần 19%. Chưa đi đến thỏa thuận cuối cùng nhưng theo các FTA mà EFTA đã ký, các nước EFTA đều cam kết đưa toàn bộ dòng thuế của nhóm hàng công nghiệp, chế tạo về mức 0%. Do vậy, sau khi ký FTA, hàng hóa Việt Nam được hưởng thuế suất thấp cũng như có cơ chế tiếp cận thị trường các nước EFTA tốt hơn, qua đó nâng cao khả năng cạnh tranh với hàng hóa nhiều nước khác.

Bên cạnh lợi ích gia tăng về xuất khẩu vào thị trường EFTA và thu hút FDI từ nhóm nước này, Việt Nam còn có lợi ích lớn về  dịch vụ với sự tham gia của các tập đoàn hàng đầu thế giới. Theo nhận định chung, Việt Nam sẽ trở thành một địa điểm quan trọng của dòng đầu tư ra nước ngoài của các nước EFTA, đặc biệt trong các lĩnh vực thế mạnh như tài chính, ngân hàng, dịch vụ thương mại, chế tạo, dược phẩm, hàng hải…/.

Hoa Lê