Doanh nghiệp chủ động ứng phó thách thức

Cơ hội cho xuất khẩu dệt may, da giày sang Hoa Kỳ

Leo thang chiến dịch áp thuế

Tổng thống Hoa Kỳ - Donald Trump ngày 5/7 tuyên bố, quốc gia này có thể áp thuế lên lượng hàng hóa Trung Quốc trị giá trên 500 tỷ USD mỗi năm. Lời cảnh báo được đưa ra chỉ vài giờ trước khi Washington bắt đầu triển khai kế hoạch đánh thuế 50 tỷ USD hàng Trung Quốc xuất khẩu vào Hoa Kỳ.

Từ phía Cơ quan Hải quan và Bảo vệ biên giới Hoa Kỳ cũng ra thông báo, bắt đầu thu thuế 25% đối với 818 dòng sản phẩm Trung Quốc xuất khẩu vào nước này trong danh sách áp thuế mà Văn phòng Đại diện thương mại Hoa Kỳ (USTR) đưa ra hồi tháng 6/2018. Trong danh sách này, có các sản phẩm xe mô tô, ổ đĩa máy tính, phụ tùng máy bơm, máy in, và nhiều linh kiện công nghiệp khác.

Để đáp trả lại, từ phía Trung Quốc cũng đã chuẩn bị sẵn một danh sách gồm hàng trăm mặt hàng của Hoa Kỳ xuất khẩu vào Trung Quốc để áp thuế trở lại. Trong đó, bao gồm nhiều mặt hàng như nông sản, ôtô, đậu tương, thủy sản, thịt lợn, xe điện,.. với tổng trị giá cũng đạt khoảng 34 tỷ USD.

Theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế, căng thẳng thương mại Hoa Kỳ - Trung Quốc đây không phải là chiến tranh thương mại mà chỉ nên xem là việc áp thuế lên các mặt hàng xuất khẩu. Chẳng hạn như trước đây, Hoa Kỳ đã từng áp thuế đối với Liên bang Nga và nhiều ý kiến cũng tỏ ra e ngại sẽ ảnh hưởng đến nền kinh tế Việt Nam, nhất là các mặt hàng xuất khẩu. Song diễn tiến theo thời gian các doanh nghiệp (DN) cũng đã có những ứng phó, thậm chí lại mở ra cơ hội cho hàng hóa Việt Nam tăng xuất khẩu.

Chủ động ứng phó

Các DN xuất khẩu của Việt Nam cần chủ động tận dụng cơ hội

Theo đánh giá của chuyên gia Phạm Tất Thắng - Nghiên cứu viên cao cấp - Viện Nghiên cứu chiến lược, chính sách Công Thương (Bộ Công Thương): Hoa Kỳ và Trung Quốc hiện là hai đối tác thương mại lớn của Việt Nam nên việc căng thẳng thương mại của hai cường quốc này có thể mang lại cơ hội cho sự tăng trưởng thương mại Việt Nam. Chẳng hạn như khi hàng Trung Quốc bị đánh thuế cao ở thị trường Hoa Kỳ, năng lực cạnh tranh suy giảm chính là cơ hội cho tất cả các sản phẩm khác ngoài Trung Quốc tăng cơ hội xuất khẩu vào Hoa Kỳ, trong đó có hàng hóa xuất khẩu của DN Việt Nam. Chẳng hạn, cơ hội vào Hoa Kỳ với một số lĩnh vực lâu nay DN Việt Nam cạnh tranh trực tiếp với Trung Quốc như dệt may, da giày... sẽ đến nhiều hơn.

Bên cạnh đó, xu hướng các công ty nước ngoài chuyển khỏi Trung Quốc để tránh chi phí tăng, đến mở nhà máy tại các nước Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam càng được đẩy nhanh hơn trong bối cảnh xung đột thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới - ông Adam McCarty - Chuyên gia kinh tế trưởng thuộc Mekong Economics nhận định.

Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, đứng trên góc độ nhìn nhận thách thức khi Hoa Kỳ và Trung Quốc đều là hai thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, nên căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế lớn cũng sẽ có tác động tới nền kinh tế Việt Nam theo những chiều hướng rất khác nhau. Việt Nam đứng trước nguy cơ nhập siêu trầm trọng hơn từ Trung Quốc, cạnh tranh trên thị trường nội địa có thể sẽ phức tạp hơn nhiều.

Vì thế, các DN Việt cần chủ động nắm bắt thông tin thị trường, quản trị rủi ro và tận dụng cơ hội từ hội nhập kinh tế quốc tế từ các FTA mà Việt Nam đã tham gia, phân chia lại thị trường xuất khẩu cho phù hợp với khả năng và thế mạnh của DN.