Vùng cao bắt nhịp chuyển đổi số
Hơn 3 tháng sau khi vận hành bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, các xã miền núi Đà Nẵng như Sông Kôn, Sông Vàng, A Vương… dần bắt nhịp với môi trường số.
Trước đây, công tác quản lý và xử lý thủ tục hành chính chủ yếu thực hiện trên hồ sơ giấy, nay đã chuyển sang vận hành trực tuyến hoàn toàn.
Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại trung tâm hành chính công xã Sông Kôn (TP. Đà Nẵng).
Tại xã Sông Kôn (TP. Đà Nẵng), từ đầu tháng 8, Sở Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với các trường đại học đưa đội hình sinh viên công nghệ thông tin về hỗ trợ chính quyền cơ sở. Những “trợ lý số” này không chỉ giúp sửa máy tính, khắc phục sự cố mạng mà còn hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến, khai thác tiện ích từ điện thoại thông minh.
Ông Đỗ Hữu Tùng - Chủ tịch UBND xã Sông Kôn chia sẻ: “Các bạn sinh viên hỗ trợ rất thiết thực, nhất là thời điểm cao điểm làm hồ sơ nhập học cho học sinh. Họ không chỉ giúp UBND xã mà còn đến từng thôn hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công”.
Để nâng cấp và ổn định hạ tầng mạng internet, Chủ tịch UBND xã Sông Kôn đã ký duyệt dự toán và các hạng mục nâng cấp hạ tầng internet để trình Sở Khoa học và Công nghệ thẩm định và triển khai trong thời gian tới. Đây là gói hỗ trợ của UBND TP Đà Nẵng dành cho 89 xã phường trên địa bàn với tổng kinh phí hơn 26 tỷ đồng để đồng bộ hạ tầng mạng.
Ngay sau sáp nhập, Sở Khoa học và Công nghệ đã triển khai đội ngũ chuyên gia công nghệ thông tin phụ trách hỗ trợ thường trực cho các xã, phường. Các nhóm Zalo “ứng cứu công nghệ” được duy trì 24/7, giúp chính quyền cơ sở xử lý nhanh sự cố kỹ thuật, bảo đảm các Trung tâm phục vụ hành chính công hoạt động ổn định.
Tại xã Sông Vàng, Chủ tịch UBND xã Lê Văn Tư cho biết, địa phương đang nâng cấp hạ tầng internet để đảm bảo vận hành trơn tru. Trước đó, khi chuyển sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã gặp rất nhiều khó khăn, nhưng nhờ sự hỗ trợ của Sở Khoa học và Công nghệ, đội ngũ cán bộ dần bắt nhịp thực hiện tốt công việc. Tổ công nghệ số cộng đồng đã được thành lập để hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công.
Tháng 8/2025, TP. Đà Nẵng đưa hơn 100 sinh viên ngành công nghệ thông tin tại các trường đại học trên địa bàn về hỗ trợ các xã miền núi.
Đà Nẵng cũng triển khai trợ lý ảo AI tích hợp hơn 2.000 thủ tục hành chính, giúp người dân tra cứu, hỏi đáp trực tuyến; xây dựng đường dây nóng tiếp nhận phản hồi và hỗ trợ người dân về các thủ tục hành chính. Qua đó, hàng chục nghìn lượt người dân đã được hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc qua hệ thống này.
Đội hình thanh niên tình nguyện hỗ trợ chính quyền số cũng được triển khai đồng bộ ở 93 xã, phường, trở thành lực lượng nòng cốt trong chuyển đổi số cộng đồng.
Chỉ trong hai tháng, đã có hơn 7.000 lượt sinh viên, đoàn viên tham gia, hỗ trợ hàng chục nghìn lượt người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến, tạo nên hình ảnh những “cánh tay số” năng động, gần gũi giữa núi rừng và đô thị.
Hoàn thiện hạ tầng số, “xóa vùng lõm” công nghệ
Theo ông Nguyễn Thanh Hồng - Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng, quá trình chuyển đổi số và phổ cập dịch vụ số tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nhất là tại các xã miền núi vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, tạo nguy cơ "khoảng trống số". Vì vậy, việc phổ cập dịch vụ số vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được coi là nhiệm vụ chiến lược.
Những “vùng lõm” về công nghệ không chỉ là vấn đề hạ tầng mà còn nằm ở năng lực số và văn hóa số của người dân. Phần lớn đồng bào vẫn e ngại công nghệ, thiếu kỹ năng sử dụng các dịch vụ công trực tuyến hoặc giao dịch điện tử an toàn.
TP. Đà Nẵng tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số và phổ cập dịch vụ số đến người dân để "xóa vùng lõm" về công nghệ thông tin.
Theo kế hoạch phát triển hạ tầng số và phổ cập dịch vụ số Đà Nẵng giai đoạn 2025 - 2030, thành phố đặt mục tiêu tại các xã đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, đến năm 2030, 100% hộ gia đình có khả năng tiếp cận internet cáp quang băng thông rộng, phủ sóng 5G tại trung tâm các xã miền núi; trên 80% người dân trong độ tuổi lao động được đào tạo kỹ năng số cơ bản, hướng đến nền chính quyền số, kinh tế số và xã hội số toàn diện.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng cho biết, trong thời gian tới, TP. Đà Nẵng sẽ hoàn thiện hạ tầng số, không còn “vùng lõm”, xây dựng mạng wifi cộng đồng tại nhà văn hóa, trường học, trạm y tế.
Bên cạnh đó, nâng cao năng lực và văn hóa số cộng đồng, phát huy vai trò Tổ công nghệ số cộng đồng, mở lớp “cầm tay chỉ việc”; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và phát triển nền tảng số “may do” phù hợp với từng loại hình kinh tế; tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính và đẩy mạnh hợp tác công tư trong cải thiện công nghệ tại các xã đặc biệt khó khăn.
Ba tháng sau khi vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp ở Đà Nẵng chứng minh hiệu quả qua việc xóa “vùng lõm” công nghệ, đồng bộ hạ tầng mạng và nâng cao năng lực số cho cán bộ, người dân vùng núi.
Thời gian tới, TP. Đà Nẵng sẽ tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số; nâng cao năng lực và văn hóa số cho người dân; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ; và huy động các nguồn lực để xóa vùng lõm về công nghệ thông tin tại các xã miền núi.
