96% hộ dân giữ và tăng thu nhập nhưng giá cả vẫn gây áp lực

Theo Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng Tư và 4 tháng đầu năm 2026 do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố sáng 3/5, tình hình xã hội cho thấy nhiều chuyển biến tích cực, song vẫn tồn tại không ít thách thức.

Đời sống dân cư ổn định, an sinh xã hội được bảo đảm

Theo kết quả sơ bộ Điều tra lao động việc làm, tỷ lệ hộ đánh giá có thu nhập trong tháng không thay đổi và tăng so với cùng kỳ năm trước đạt 96,0%, giảm nhẹ 0,6 điểm phần trăm so với tháng Ba và giảm 0,1 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ hộ cho rằng thu nhập giảm và không biết chiếm 4,0%.

Trong các hộ có thu nhập tăng, nguyên nhân chủ yếu đến từ tiền lương, tiền công khi có tới 68,6% hộ ghi nhận yếu tố này. Bên cạnh đó, 35,3% hộ cho biết thu nhập tăng nhờ hoạt động nông, lâm nghiệp, thủy sản và 22,7% đến từ sản xuất kinh doanh, dịch vụ phi nông nghiệp.

Ở chiều ngược lại, các hộ có thu nhập giảm chủ yếu do chi phí đầu vào tăng (36,9%), giá bán sản phẩm giảm (25,7%). Ngoài ra, các yếu tố như thành viên hộ bị ốm đau, chấn thương (21,9%), quy mô sản xuất kinh doanh thu hẹp (18,4%) hay có người tạm nghỉ việc (18,1%) cũng ảnh hưởng đáng kể đến thu nhập.

Đáng chú ý, trong bốn tháng đầu năm 2026, có tới 34,5% hộ gia đình cho biết chịu tác động từ việc giá cả hàng hóa, dịch vụ tăng cao. Ngoài ra, 8,0% hộ chịu ảnh hưởng bởi thiên tai, biến đổi khí hậu; 3,9% chịu tác động từ dịch bệnh đối với vật nuôi, cây trồng; 2,9% chịu ảnh hưởng từ dịch bệnh đối với con người; 2,2% chịu tác động từ các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng và 0,6% chịu ảnh hưởng do hỏa hoạn, cháy nổ.

Trong tháng Tư, có 19,0% hộ gia đình được nhận hỗ trợ từ các nguồn khác nhau. Cụ thể, 9,7% hộ nhận hỗ trợ từ các chương trình, chính sách chung của quốc gia; 7,6% từ các chương trình của địa phương; 10,0% từ họ hàng, người thân; 2,7% từ hoạt động từ thiện và 0,1% từ các nguồn khác.

Công tác an sinh xã hội tiếp tục được triển khai kịp thời. Tính từ đầu năm đến ngày 25/4/2026, Chính phủ đã hỗ trợ 15,3 nghìn tấn gạo cho người dân, trong đó gần 9,1 nghìn tấn dịp Tết cho 604,6 nghìn nhân khẩu; 5,6 nghìn tấn cứu đói giáp hạt cho 372,9 nghìn nhân khẩu và hơn 604 tấn hỗ trợ khắc phục thiên tai cho 40,3 nghìn nhân khẩu.

Các hoạt động văn hóa, thể thao diễn ra sôi nổi trên cả nước, nổi bật với các sự kiện như Giỗ Tổ Hùng Vương, cùng nhiều chương trình nghệ thuật, triển lãm, thi đấu thể thao chào mừng các ngày lễ lớn, góp phần nâng cao đời sống tinh thần của người dân.

Dịch bệnh, tai nạn và thiên tai tiếp tục gây sức ép

Theo báo cáo của Bộ Y tế, trong tháng (18/3-17/4/2026), cả nước ghi nhận 6.408 trường hợp mắc sốt xuất huyết, trong đó có 1 trường hợp tử vong; 11,8 nghìn trường hợp mắc tay chân miệng với 3 trường hợp tử vong; 697 trường hợp sốt phát ban nghi sởi; 25 trường hợp viêm não vi rút; 5 trường hợp viêm màng não do não mô cầu (2 trường hợp tử vong) và 10 trường hợp tử vong do bệnh dại.

Lũy kế bốn tháng đầu năm, số ca mắc sốt xuất huyết lên tới gần 45,0 nghìn trường hợp (5 ca tử vong); bệnh tay chân miệng ghi nhận 34,4 nghìn ca (8 ca tử vong); 3.127 trường hợp sốt phát ban nghi sởi; 106 trường hợp viêm não vi rút (1 ca tử vong); 26 trường hợp viêm màng não do não mô cầu (4 ca tử vong) và 20 trường hợp tử vong do bệnh dại.

Tổng số người nhiễm HIV còn sống tính đến ngày 17/4/2026 là 256,2 nghìn người, trong khi số người tử vong do HIV/AIDS là 118,3 nghìn người.

Về an toàn thực phẩm, trong tháng Tư xảy ra 7 vụ ngộ độc với 349 người bị ảnh hưởng. Tính chung bốn tháng, cả nước xảy ra 27 vụ ngộ độc thực phẩm với 849 người bị ngộ độc, trong đó có 3 trường hợp tử vong.

Tình hình tai nạn giao thông tiếp tục được cải thiện so với cùng kỳ, song vẫn ở mức đáng lưu ý. Trong tháng Tư xảy ra 1.199 vụ, làm chết 754 người và bị thương 682 người. Tính chung bốn tháng đầu năm, cả nước xảy ra 5.278 vụ tai nạn giao thông, làm chết 3.259 người và bị thương 3.118 người, giảm so với cùng kỳ năm trước.

Thiên tai tiếp tục gây thiệt hại lớn về người và tài sản. Riêng tháng Tư, mưa lốc, giông sét làm 5 người chết, 16 người bị thương; hơn 6,4 nghìn ha lúa và hoa màu bị hư hại; 1.993 ngôi nhà bị sập đổ, cuốn trôi hoặc hư hỏng, tổng thiệt hại ước tính 318,5 tỷ đồng. Lũy kế bốn tháng, thiên tai làm 6 người chết, 26 người bị thương; 9,1 nghìn ha hoa màu bị hư hại; 2.439 ngôi nhà bị ảnh hưởng, tổng thiệt hại 496,9 tỷ đồng.

Trong lĩnh vực môi trường, bốn tháng đầu năm 2026, các cơ quan chức năng phát hiện 6.444 vụ vi phạm, xử lý 5.633 vụ với tổng số tiền phạt 108,7 tỷ đồng.

Cùng với đó, cả nước xảy ra 1.006 vụ cháy, nổ, làm 41 người chết, 49 người bị thương, gây thiệt hại tài sản 280,7 tỷ đồng.

Nhìn chung, bức tranh xã hội trong 4 tháng đầu năm 2026 cho thấy đời sống dân cư tiếp tục được cải thiện và bảo đảm, song các yếu tố rủi ro như giá cả, dịch bệnh, thiên tai và an toàn xã hội vẫn cần được theo dõi và kiểm soát chặt chẽ trong thời gian tới.