Tạo 'đường băng' cho công nghiệp hàng không 'cất cánh'

Việt Nam sở hữu lợi thế hạ tầng, nhân lực và hợp tác quốc tế phát triển công nghiệp hàng không vũ trụ, đáp ứng nhu cầu thị trường tăng trưởng mạnh.

Đón cơ hội vàng phát triển công nghiệp hàng không vũ trụ

Theo dự báo Dịch vụ Toàn cầu (GSF) của Airbus, thị trường dịch vụ hàng không thương mại tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương sẽ tăng gấp đôi giá trị, từ 52 tỷ USD hiện nay lên 129 tỷ USD vào năm 2043.

Riêng phân khúc bảo dưỡng máy bay được dự báo đạt 109 tỷ USD. Con số này xuất phát từ nhu cầu khoảng 19.500 máy bay mới và tốc độ tăng trưởng lưu lượng hành khách hàng không trong khu vực đạt 4,81% mỗi năm. Airbus cũng ước tính, trong 20 năm tới, khu vực này sẽ cần 999.000 chuyên gia lành nghề mới, chiếm gần 45% nhân lực toàn cầu. Sự phát triển của ngành hàng không kéo theo nhu cầu lớn về linh kiện từ công nghiệp hỗ trợ.

Với tốc độ tăng trưởng thị trường hàng không đứng thứ 5 thế giới và dẫn đầu khu vực Đông Nam Á, Việt Nam đang sở hữu nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển mạnh mẽ trong lĩnh vực công nghiệp hàng không vũ trụ.

Công nghiệp hàng không tại Việt Nam đang có tốc độ tăng trưởng nhanh chóng trong thời gian gần đây - Ảnh: VAECO

Công nghiệp hàng không tại Việt Nam đang có tốc độ tăng trưởng nhanh chóng trong thời gian gần đây - Ảnh: VAECO

Theo báo cáo của Cục Hàng không Việt Nam, nhờ các chính sách hỗ trợ kịp thời từ Chính phủ, từ năm 2023 đến nay, thị trường hàng không từng bước phục hồi và phát triển mạnh. Dự kiến đến cuối năm 2025, sản lượng vận chuyển đạt hơn 84 triệu hành khách và trên 1 triệu tấn hàng hóa, tăng lần lượt hơn 11% và 13% so với năm 2024.

Về hạ tầng, nhiều công trình trọng điểm đã được đầu tư, nâng cấp và đưa vào khai thác, trong đó có Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn (xây mới theo hình thức PPP) và các dự án mở rộng, hiện đại hóa tại các cảng hàng không quốc tế Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng, Điện Biên, Phú Bài, Cát Bi… Đây là nền tảng quan trọng để đáp ứng nhu cầu vận chuyển, đồng thời hỗ trợ sự phát triển của công nghiệp hàng không vũ trụ trong tương lai.

Sẵn sàng đón "sóng" hợp tác,đầu tư

TS. Doãn Hà Thắng, Chuyên gia Vật lý Plasma và công nghệ vũ trụ nhận định, Việt Nam có tiềm năng lớn để hợp tác với cả các quốc gia phát triển và đang phát triển trong lĩnh vực công nghiệp vũ trụ nhờ lợi thế vị trí địa lý, nguồn lực và nền tảng sản xuất công nghiệp sẵn có.

Theo TS Doãn Hà Thắng, khi đến Việt Nam, các nhà đầu tư quốc tế quan tâm trước hết đến hạ tầng, nền tảng và năng lực sẵn có, thay vì ưu đãi về đất hay thuế. Hiện nhiều doanh nghiệp trong nước đang sản xuất linh kiện ô tô, lắp ráp cơ khí chính xác, những lĩnh vực có thể chuyển đổi để tham gia chuỗi cung ứng hàng không vũ trụ. Việt Nam cũng đã tích lũy nền tảng nghiên cứu cơ bản thông qua hợp tác quốc tế nhiều năm, đủ điều kiện để phát triển ở tầm cao mới.

Về tài chính, Việt Nam không thua kém nhiều quốc gia trong đầu tư cho ngành vũ trụ và các chương trình đã tham gia cho thấy hiệu quả rõ rệt. "Công nghiệp vũ trụ phục vụ các hoạt động trên không gian và đồng thời mang lại nhiều ứng dụng thiết thực trong đời sống, từ nông nghiệp, y dược, khoa học vật liệu đến điện tử, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo. Những công nghệ dành cho phi hành gia như thực phẩm, quần áo, xử lý chất thải hay thuốc men đều có thể áp dụng trở lại trên Trái đất", TS. Thắng nhấn mạnh.

Các công ty hàng không vũ trụ hàng đầu thế giới như Boeing, Airbus đang tìm kiếm nhà cung ứng Việt Nam tham gia vào mạng lưới sản xuất của họ - Ảnh minh họa

Các công ty hàng không vũ trụ hàng đầu thế giới như Boeing, Airbus đang tìm kiếm nhà cung ứng Việt Nam tham gia vào mạng lưới sản xuất của họ - Ảnh minh họa

Về đào tạo nhân lực, Việt Nam hiện có nhiều cơ sở đủ khả năng đáp ứng yêu cầu của ngành, như Đại học Bách khoa, Đại học Khoa học Tự nhiên và các trường kỹ thuật khác. Công nghiệp hàng không vũ trụ là lĩnh vực liên ngành, vì vậy các chương trình đào tạo hiện có chỉ cần bổ sung nội dung đặc thù để triển khai trên quy mô lớn. Các trường đại học và viện nghiên cứu quốc tế cũng đã hợp tác với đơn vị Việt Nam, đào tạo về vệ tinh, thiết bị bay cùng các lĩnh vực liên quan như khoa học vật liệu, thiết kế công nghiệp, phần mềm điều khiển và trí tuệ nhân tạo.

TS Doãn Hà Thắng lấy ví dụ, chế tạo một động cơ phản lực liên quan đến nhiên liệu, hệ thống đường ống, bộ phân phối và phần mềm điều khiển... tất cả đều thuộc các lĩnh vực kỹ thuật khác nhau. Đây là thế mạnh của Việt Nam trong đào tạo liên ngành, giúp sẵn sàng thích ứng nhanh để tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Trong hợp tác quốc tế, Việt Nam duy trì quan hệ với các đối tác truyền thống như Nga và mở rộng sang Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, nhiều nước châu Âu. Một số chương trình đã triển khai thực tế như cuộc thi UAV tại TP.Hồ Chí Minh với sự hỗ trợ của tổ chức quốc tế; dự án chế tạo vệ tinh mini cho học sinh tiểu học; đào tạo điều khiển UAV cho học sinh trung học...

"Những hoạt động này từng bước hình thành nền tảng đào tạo từ phổ thông đến đại học, bắt kịp xu hướng toàn cầu về UAV, lĩnh vực dự kiến sẽ phát triển mạnh tại Việt Nam trong thời gian tới", vị chuyên gia nhận định.

Nguyên Thảo
Bình luận

Tin mới cập nhật

Đọc nhiều

Doanh nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long kiến nghị tháo gỡ điểm nghẽn để tăng trưởng

Doanh nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long kiến nghị tháo gỡ điểm nghẽn để tăng trưởng

Hội nghị là dịp để lãnh đạo và doanh nghiệp đối thoại, nhận diện điểm nghẽn, đề xuất giải pháp cải thiện môi trường đầu tư, tăng liên kết vùng, phát triển bền vững.
Cắt giảm thủ tục hành chính, gỡ rào cản cho doanh nghiệp phát triển

Cắt giảm thủ tục hành chính, gỡ rào cản cho doanh nghiệp phát triển

Cải cách thủ tục hành chính ngoài là yêu cầu quản lý, mà còn là mục tiêu để khơi thông nguồn lực, tạo môi trường phát triển cho người dân và doanh nghiệp.
Thông tin mới nhất về chuyển đổi mã số bảo hiểm xã hội sang căn cước công dân

Thông tin mới nhất về chuyển đổi mã số bảo hiểm xã hội sang căn cước công dân

Đến ngày 16/10/2026, theo Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, số người chuyển đổi mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân, căn cước công dân là 102.346.428 người.
Gia Lai: Cấp xã đồng hành cùng doanh nghiệp, thúc đẩy kinh tế tư nhân

Gia Lai: Cấp xã đồng hành cùng doanh nghiệp, thúc đẩy kinh tế tư nhân

Từ đối thoại, lắng nghe kiến nghị đến tháo gỡ khó khăn, chính quyền cơ sở đang góp phần tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp phát triển, đóng góp tăng trưởng kinh tế.
Có gì đáng chú ý tại Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh 2026?

Có gì đáng chú ý tại Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh 2026?

Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh Việt Nam 2026 sẽ tập trung kết nối công nghệ, giải pháp, nguồn lực thúc đẩy chuyển đổi xanh trong ngành Xây dựng và giao thông.
Doanh nghiệp chủ động giải pháp cho mục tiêu phát triển xanh

Doanh nghiệp chủ động giải pháp cho mục tiêu phát triển xanh

Việc ứng dụng công nghệ và chuyển đổi năng lượng sạch đang trở thành chiến lược lâu dài giúp doanh nghiệp thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững.
Cần Thơ đặt mục tiêu kinh tế số chiếm tối thiểu 30% GRDP vào năm 2030

Cần Thơ đặt mục tiêu kinh tế số chiếm tối thiểu 30% GRDP vào năm 2030

Kinh tế số Cần Thơ tăng từ 6% năm 2020 lên 7,38% năm 2025. Thành phố đặt mục tiêu đạt tối thiểu 30% GRDP vào năm 2030.
Liên kết nhà khoa học và doanh nghiệp để phát huy sáng kiến

Liên kết nhà khoa học và doanh nghiệp để phát huy sáng kiến

Từ thực tiễn sản xuất tại Gốm Đất Việt, liên kết giữa doanh nghiệp, nhà khoa học và tổ chức hỗ trợ sáng tạo góp phần hoàn thiện, bảo hộ và ứng dụng sáng kiến.
Infographic | Top 10 ô tô bán chạy nhất tháng 9: VinFast VF 3 dẫn đầu

Infographic | Top 10 ô tô bán chạy nhất tháng 9: VinFast VF 3 dẫn đầu

Tháng 9/2026, ô tô điện VinFast tiếp tục chiếm ưu thế trong danh sách 10 mẫu xe bán chạy nhất thị trường, với VF 3 dẫn đầu, đạt doanh số 6.474 xe.
Phát động cuộc thi sáng tác văn học, nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Phát động cuộc thi sáng tác văn học, nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Ngày 15/10, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phát động Cuộc thi sáng tác các tác phẩm văn học nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng.