Quy định mới về kiểm định kỹ thuật an toàn trong xây dựng

Bộ Xây dựng vừa ban hành Thông tư số 42/2026/TT-BXD ngày 29/6/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các Thông tư ban hành quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn đối với máy, thiết bị, vật tư có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động sử dụng trong thi công xây dựng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng.

Thông tư này được ban hành căn cứ theo Luật An toàn, vệ sinh lao động số 84/2015/QH13; các Nghị định số 44/2016/NĐ-CP, Nghị định số 140/2018/NĐ-CP, Nghị định số 04/2023/NĐ-CP và Nghị định số 33/2025/NĐ-CP của Chính phủ; đồng thời xét theo đề nghị của Cục trưởng Cục Giám định nhà nước về chất lượng công trình xây dựng.

Thông tư số 42/2026/TT-BXD tập trung sửa đổi, bổ sung và bãi bỏ một số điều của ba Thông tư cốt lõi trước đây nhằm chuẩn hóa tài liệu viện dẫn và quy trình xử lý khi thiết bị không đạt yêu cầu kỹ thuật:

Đối với cần trục tháp, máy vận thăng và sàn treo nâng người: Văn bản chính thức bãi bỏ Điều 3 của Thông tư số 29/2016/TT-BXD. Đồng thời, bổ sung Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn trong thi công xây dựng (ký hiệu QCVN 18:2021/BXD) vào trước nội dung thứ nhất của mục 2 tài liệu viện dẫn trong các quy trình kiểm định liên quan.

Bãi bỏ quy định về Giấy chứng nhận hợp quy: Thông tư bãi bỏ nội dung yêu cầu "Giấy chứng nhận hợp quy do tổ chức có chức năng được cơ quan quản lý nhà nước chỉ định cấp" tại các mục kỹ thuật của quy trình kiểm định đối với cần trục tháp, máy vận thăng và sàn treo nâng người.

Đối với hệ thống cốp pha trượt và cần phân phối bê tông độc lập: Bãi bỏ khoản 2 Điều 3 của Thông tư số 11/2017/TT-BXD. Tương tự, bổ sung quy chuẩn QCVN 18:2021/BXD vào tài liệu viện dẫn của quy trình kiểm định các thiết bị này.

Đối với máy khoan, máy ép cọc, đóng cọc: Sửa đổi Quy trình kiểm định ban hành kèm theo Thông tư số 09/2018/TT-BXD bằng việc bổ sung quy chuẩn QCVN 18:2021/BXD vào phần tài liệu viện dẫn.

Một trong những điểm mới đáng chú ý là việc sửa đổi, bổ sung mục 9.5.2 trong quy trình kiểm định của cần trục tháp, máy vận thăng và sàn treo nâng người. Theo quy định mới, khi các thiết bị nêu trên có kết quả kiểm định không đạt yêu cầu kỹ thuật an toàn, tổ chức kiểm định chỉ thực hiện các bước theo quy định (tại mục 9.1 và mục 9.2). Tổ chức kiểm định chỉ cấp cho cơ sở biên bản kiểm định, trong đó phải ghi rõ lý do thiết bị không đạt yêu cầu, kiến nghị cơ sở khắc phục và ấn định thời hạn thực hiện các kiến nghị đó. Quy định này giúp tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giám sát của tổ chức kiểm định và ràng buộc nghĩa vụ khắc phục của các cơ sở sử dụng thiết bị nhằm bảo đảm an toàn lao động trên công trường.

Thông tư số 42/2026/TT-BXD có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/8/2026.

Bộ Xây dựng quy định rõ các tổ chức kiểm định kỹ thuật an toàn lao động cùng các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu, quản lý, sử dụng các loại máy móc, thiết bị thuộc phạm vi điều chỉnh gồm: cần trục tháp, máy vận thăng, sàn treo nâng người, hệ thống cốp pha trượt, cần phân phối bê tông độc lập, máy khoan, máy ép cọc và đóng cọc sử dụng trong thi công xây dựng chịu trách nhiệm thi hành Thông tư này. Trong quá trình triển khai thực hiện, nếu có vướng mắc phát sinh, Bộ Xây dựng đề nghị các cơ quan, tổ chức, cá nhân kịp thời phản ánh về Bộ để nghiên cứu và phối hợp giải quyết.