Phát huy giá trị khu di tích Hoàng Thành Thăng Long

Đây là những khuyến nghị, góp ý của các chuyên gia, nhà nghiên cứu tại Hội thảo khoa học quốc tế "Khu di tích Hoàng thành Thăng Long - Thành tựu và vấn đề đặt ra sau 15 năm nghiên cứu (2011-2025)", ngày 4/11 do Viện Khảo cổ học (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) tổ chức. 

Hội thảo này được đánh giá không chỉ mang tính chuyên môn, mà còn là điểm mốc lịch sử đánh dấu việc kết thúc Dự án "Chỉnh lý, nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng thành Thăng Long" kéo dài sau 15 năm bền bỉ, kiên trì, cần mẫn nghiên cứu giải mã những bí ẩn về Hoàng cung Thăng Long từ các dấu tích khảo cổ học do do Viện Nghiên cứu Kinh thành (nay là Viện Khảo cổ học) chủ trì thực hiện.

Trong suốt chặng đường 15 năm qua, Viện trưởng Khảo cổ học - TS. Hà Văn Cẩn cho biết, công tác nghiên cứu đã đi sâu vào lĩnh vực kiến trúc cung điện, làm rõ hình thái kiến trúc thời Lý, Trần và điện Kính Thiên thời Lê sơ - "linh hồn" của Kinh đô Thăng Long. Bên cạnh đó, việc phân tích chuyên sâu về các loại đồ gốm Việt Nam và gốm sứ ngoại nhập đã không chỉ tái hiện sinh động đời sống vật chất, nghi lễ trong Hoàng cung, mà còn khẳng định vị thế ngoại giao và giao thương của Thăng Long trong mạng lưới châu Á.

Theo đó, thành tựu nghiên cứu nổi bật nhất là giải mã thành công hình thái kiến trúc cung điện thời Lý, thời Trần và kiến trúc điện Kính Thiên thời Lê sơ. “Tuy mới là kết quả nghiên cứu ban đầu nhưng những kết quả này đã góp phần lấp đầy những khoảng trống lớn trong lịch sử kiến trúc cung điện Việt Nam, làm thức dậy lịch sử Hoàng cung Thăng Long vốn ẩn chứa nhiều bí mật” - Tiến sĩ Hà Văn Cẩn cho hay.

Trên cơ sở đó, các nhà nghiên cứu, các nhà khoa học, công chúng có thể hình dung rõ hơn, cảm nhận sâu hơn nét tương đồng và sự khác biệt đặc sắc của kiến trúc cung điện Việt Nam trong lịch sử kiến trúc cung điện cổ ở Đông Á. Song song đó, việc nghiên cứu giải mã và làm sâu sắc hơn về đời sống Hoàng cung Thăng Long qua các đồ dùng, vật dụng đã mở ra một cánh cửa nhìn vào sự tinh tế của văn hóa cung đình. 

Nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh thành (Viện Khảo cổ học), PGS. TS Bùi Minh Trí cũng nêu rõ, sự kiện lần này cũng nhận được những góp ý chuyên sâu về vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa thế giới Hoàng thành Thăng Long từ phương pháp quy trình xử lý bảo quản di vật, đến những kinh nghiệm bảo tồn và phát huy giá trị khảo cổ học đô thị trên thế giới.

"Những vấn đề liên quan đến phương pháp luận nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, bao gồm công nghệ AI trong nghiên cứu, sáng tạo đưa giá trị di sản đến với công chúng cũng được đặt ra dựa trên nền tảng các kết quả nghiên cứu khảo cổ học Hoàng thành Thăng Long cũng như kinh nghiệm phục hồi di sản tại các nước Đông Á" - PGS. TS Bùi Minh Trí cho biết thêm

Ngày 31/7/2010 tại thủ đô Brasilia của Braxin, Ủy ban di sản thế giới của UNESCO đã thông qua Nghị quyết công nhận khu di tích trung tâm Hoàng thành Thăng Long – Hà Nội là di sản văn hóa thế giới dựa trên 3 tiêu chí nổi bật: Chiều dài lịch sử, văn hóa; tính liên tục của tài sản với tư cách là một trung tâm quyền lực và sự đa dạng, phong phú của các tầng di tích, di vật.