Hà Nội: Khi nào mới hết những vụ cháy nhà, chết người thảm khốc?

Tôi đã không ngủ khi dòng tin lạnh lùng cuối ngày của một trang báo điện tử nói có 4 người dân tử vong sau vụ cháy ở phố Định Công Hạ tối 16/6/2024 giữa khi trời Hà Nội đổ mưa to.

Trước đó mấy tiếng, khi chứng kiến những hình ảnh khói đen bốc lên từ tầng thượng ngôi nhà 7 tầng này trên một trang mạng, tôi những mong cùng lắm chỉ thiệt hại đồ đạc, vật dụng nào đó mà thôi. Nhưng cái mong ấy của tôi đã không thành sự thật. Đám cháy đã biến những tầng trên cùng ngôi nhà thành một biển lửa. Để rồi cuối cùng còn lại là 4 thi thể của một phụ nữ ngoài 50 tuổi cùng 3 cháu nhỏ, trong đó có một cháu tháng 9 tới sẽ vào lớp 1.

Vẫn là cái lối cháy như đã thấy ở những vụ cháy gần đây ở Hà Nội. Ngôi nhà vừa là nơi kinh doanh buôn bán, vừa là nơi ở, sinh hoạt. Những không gian đẹp nhất của ngôi nhà được ưu tiên cao nhất dành cho việc kinh doanh với hàng hoá ken chặt các lối đi, vô hình trung trở thành vật cản chết người khi xảy ra hoả hoạn.

Lực lượng chức năng phòng cháy chữa cháy đã làm hết khả năng nhưng rồi điều kỳ diệu về sự an toàn tính mạng của con người đã không xảy ra.

Đến nhói lòng câu hỏi, sao Hà Nội giờ xảy ra lắm vụ cháy cùng việc số nạn nhân tử vong cao ngày một bất thường như thế?

Phải chăng mưu sinh hàng ngày giờ đây đã quan trọng hơn việc phải lo cho mối an nguy của gia đình khi hoả hoạn luôn rình rập, luôn có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Để khi có hoả hoạn xảy ra ngôi nhà thân yêu bỗng trở thành nơi không lối thoát khi phía trên là “chuồng cọp”, khung thép phòng lo trộm cắp cản trở thoát hiểm, còn phía dưới là làn khói độc đang lừ lừ bốc lên, gặm dần những hy vọng mong manh về sự sống.

Lực lượng chức năng nỗ lực dập một đám cháy ở Hà Nội. Ảnh: TTXVN

Đã có nhiều rà soát, kiểm tra, rồi tổng kiểm tra sau mỗi vụ cháy xảy ra. Đã có nhiều mô hình người dân chủ động liên kết với nhau để huy động những nỗ lực của cộng đồng để giảm thiểu thiệt hại của hoả hoạn. Và cũng đã có nhiều diễn tập, nhiều phương cách thoát hiểm được đưa ra. Nhưng rồi hoả hoạn vẫn xảy ra với nhiều vụ việc đau lòng.

Hiệu quả của những đợt rà soát, tổng kiểm tra, diễn tập ấy đến đâu trong thực tế, tác động được đến ý thức của người dân được bao nhiêu phần trăm đang là những câu hỏi dường như vẫn còn bỏ ngỏ.

Có lẽ đã đến lúc Hà Nội cần đưa vào các kỳ họp của Hội đồng nhân dân các cấp của thành phố một chuyên đề giám sát mang tính thường trực tại mỗi kỳ họp là các nỗ lực phòng cháy, chữa cháy cùng việc chấp hành các quy định đó được làm đến đâu, còn hổng ở đâu cả ở chính quyền, lực lượng chức năng và người dân.

Và có một câu hỏi nữa không biết có thừa hay không là liệu có mối liên hệ bí ẩn nào đó giữa biến đổi khí hậu và tần suất các vụ hoả hoạn xảy ra hay không?

Vẫn còn đó lời của Chủ tịch UBND TP Hà Nội ngay sau khi xảy ra vụ cháy thảm khốc chung cư mini phố Khương Hạ. Xin trích: "Chúng ta đừng để sự hy sinh, mất mát của nhân dân trở thành vô ích. Chúng ta phải nhìn nhận và làm thay đổi nhận thức cấp ủy, chính quyền các cấp, kể cả thành phố đến quận, huyện, phường, xã về phòng cháy, chữa cháy. Cần phát huy vai trò của cả hệ thống chính trị và đặc biệt là của người dân. Nếu người dân không ủng hộ chỉ thành công một nửa".

Là thủ đô của cả nước, Hà Nội phải làm gì để bớt đi những đám cháy thảm khốc dồn dập như vừa qua? Câu hỏi ấy chắc không phải riêng của mình tôi.