Cơ hội cho nông sản Việt thâm nhập sâu vào thị trường Thụy Sỹ

	Nông sản Việt “tăng tốc” xuất khẩu sang thị trường Mỹ
	Kết nối hệ thống truy xuất nguồn gốc số hóa chuỗi giá trị sản phẩm

Thị trường Thụy Sỹ là một trong những điểm đến mục tiêu của hàng hoá Việt Nam. Danh mục các hàng hoá xuất khẩu của Việt Nam sang Thụy Sỹ khá đa dạng với khoảng 300 mặt hàng, trong đó nông sản thực phẩm là một trong những mặt hàng xuất khẩu chính.

Theo số liệu từ Tổng Cục Hải quan Thụy Sỹ, năm 2021, xuất khẩu nông sản thực phẩm của Việt Nam sang Thụy Sỹ tập trung vào thủy sản (56,1 triệu USD), cà phê (29,8 triệu USD), thực phẩm chế biến (22,6 triệu USD), hạt điều (15,8 triệu USD)... Nông sản thực phẩm Việt Nam ngoài tôm đông lạnh, phi lê cá tra, hạt điều có thị phần lớn tại Thuỵ Sỹ với con số lần lượt là 64,6% và 95%, 53,3%, còn lại thị phần khá khiêm tốn, trong đó cà phê 3%, trái cây tươi 11,3%, rau củ 0,3%, chế phẩm rau quả 0,3%.

Từ kinh nghiệm theo dõi thị trường Thụy Sỹ lâu năm, bà Nguyễn Thị Thục- Chủ tịch Nhịp cầu kinh doanh Việt Nam-Thụy Sỹ, cho hay: Hầu hết nông sản thực phẩm của Việt Nam xuất khẩu sang Thụy Sỹ dưới dạng thô.

“Tại các siêu thị của người châu Á tại Thuỵ Sỹ sản phẩm của Việt Nam không nhiều, chỉ có sản phẩm hạt điều. Còn lại những mặt hàng khác như hạt tiêu, cà phê đã qua nhiều công đoạn chế biến không còn nguồn gốc Việt Nam nữa”, bà Nguyễn Thị Thục nói. Theo bà, xuất khẩu sản phẩm thô là một điểm yếu của nông sản thực phẩm Việt Nam.

Cũng theo bà Nguyễn Thị Thục, dù người tiêu dùng Thuỵ Sỹ sẵn sàng chi trả với mức giá cao cho nông sản thực phẩm nhưng để gia tăng xuất khẩu vào thị trường này là khó. Nguyên do, Chính phủ Thuỵ Sỹ bảo hộ cao với ngành nông nghiệp. “Một điều may mắn là những sản phẩm xuất khẩu thế mạnh của Việt Nam không thuộc nhóm sản phẩm được bảo hộ mạnh”, Chủ tịch Nhịp cầu kinh doanh Việt Nam-Thụy Sỹ cho hay.

Mặt khác, Thụy Sỹ dùng hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật chung với Liên minh châu Âu (EU), đồng thời sử dụng thêm một số tiêu chuẩn riêng. Một điểm khó nữa, chuỗi siêu thị lớn của Thụy Sỹ ưu tiên sử dụng sản phẩm sản xuất tại chỗ vừa đảm bảo an toàn, vừa giảm gây ô nhiễm môi trường thông qua hạn chế khâu vận chuyển.

Cơ hội nào cho nông sản Việt thâm nhập sâu vào thị trường Thụy Sỹ?

Thông tin rõ hơn các điểm “khó” của thị trường Thụy Sỹ, ông Nguyễn Đức Thương- Tham tán thương mại – Thương vụ Việt Nam tại Thụy Sỹ, nói: Nông sản nhập khẩu, đặc biệt là những sản phẩm cạnh tranh với sản phẩm của Thụy Sỹ phải chịu thuế nhập khẩu theo kỳ trong năm, hạn ngạch thuế quan và giấy phép nhập khẩu. Vì vậy, nhập khẩu nông sản thực phẩm phải đáp ứng nhiều quy định khác nhau, liên quan đến nhiều cơ quan khác nhau.

Trở ngại nữa nằm ở chính sách của hệ thống bán lẻ. 2 chuỗi siêu thị Migros và Coop chiếm 65% doanh số thị trường bán lẻ nông sản và thực phẩm của Thụy Sỹ thường ưu tiên bán sản phẩm được sản xuất trong nước và sản phẩm mang thương hiệu của họ hơn là sản phẩm có thương hiệu nước ngoài.

Có mức độ “khó” cao, vậy cơ hội nào cho nông sản thực phẩm Việt tiến sâu hơn vào thị trường Thụy Sỹ? Trả lời câu hỏi này, bà Nguyễn Thị Thục, cho rằng: Chế biến sâu nông sản thực phẩm là con đường phù hợp. Bởi lẽ phương thức này gia tăng được giá trị sản phẩm, kéo dài thời gian vận chuyển và thời gian bảo quản.

“Phân khúc sản phẩm hữu cơ đang tăng trưởng rất nhanh tại Thụy Sỹ, năm 2021 sản phẩm này chiếm hơn 10% thị phần. Sản phẩm đạt tiêu chuẩn Global GAP hay hữu cơ có thể dễ dàng tiến sâu vào thị trường này hơn”, bà Nguyễn Thị Thục cho hay.

Đồng tình với quan điểm trên, ông Nguyễn Đức Thương, cho biết thêm: Thụy Sỹ hiện vẫn dành cho Việt Nam chế độ ưu đãi thuế quan phổ cập GSP khi nhập khẩu hàng hoá. Đây cũng là điểm thuận lợi đáng kể cho doanh nghiệp trong nước so với các đối thủ cạnh tranh.

Khi xuất khẩu hàng hoá vào Thụy Sỹ doanh nghiệp cũng cần lưu ý, hiện có 2 trường hợp khác nhau áp dụng cho sản phẩm nhập khẩu được đưa vào tiêu dùng tại Thụy Sỹ. Theo đó, các sản phẩm đã được tiêu thụ hợp pháp tại EU, Khu vực Kinh tế EU có thể được tiêu thụ hợp pháp tại Thụy Sỹ, kể cả có sự khác biệt so với tiêu chuẩn chất lượng và vệ sinh an toàn của Thụy Sỹ (trừ một số sản phẩm trong danh mục loại trừ). Các sản phẩm không thuộc phạm vi nói trên phải tuân thủ các quy định của Thụy Sỹ để được đưa vào thị trường này.